Question

Difficulty: HardTürkiye'de Nem ve Yağış

Türkiye’de nem ve yağışın dağılışı ile oluşum mekanizmaları düşünüldüğünde, yaz mevsiminde Güneydoğu Anadolu’nun güney kesimlerinde mutlak nem miktarının (havadaki su buharı miktarının) kıyı bölgeleriyle yarışacak düzeyde yüksek olmasına rağmen, bağıl nemin Türkiye’deki en düşük seviyelerde kalması ve yağışın oluşmaması aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde açıklanabilir?

  1. Sıcaklığın çok yüksek olması nedeniyle maksimum nemin aşırı artarak nem açığını büyütmesiAnswer
  2. B
    Dağların kıyıya paralel uzanması nedeniyle nemli hava kütlelerinin iç kesimlere ulaşamaması
  3. C
    Bölgenin yer şekillerinin sade olması nedeniyle yükselim (konveksiyonel) yağışlarının oluşamaması
  4. D
    Bitki örtüsünün cılız olması sonucunda terleme yoluyla havaya karışan nemin yetersiz kalması
  5. E
    Basra alçak basıncının etkisiyle havanın sadece dikey yönde hareket ederek nemi dağıtması

Answer

Havanın sıcaklığının çok yüksek olması maksimum nemi (taşıma kapasitesini) artırdığı için mutlak nem yüksek olsa bile bağıl nem düşük kalır.
Doğru cevap olan ifade, sıcaklık ile maksimum nem arasındaki ilişkiyi vurgular. Güneydoğu Anadolu'da yazın sıcaklıklar çok yüksek olduğu için havanın nem taşıma kapasitesi (maksimum nem) aşırı yükselir. Bu durum, havadaki mevcut nem (mutlak nem) yüksek olsa dahi, havanın doyma noktasına ulaşmasını imkansız hale getirir ve bağıl nemi düşürerek yağış oluşumunu engeller.

Step-by-Step Solution

1
Mutlak nem ve Maksimum nem kavramlarını analiz et.
Mutlak nem mevcut su buharıdır; maksimum nem ise sıcaklığa bağlı olan taşıma kapasitesidir.
Bağıl nemin hesaplanması için bu iki değişkenin oranına bakılması gerekir.
2
Güneydoğu Anadolu'nun yaz koşullarını değerlendir.
Bölge yazın çok sıcaktır. Sıcaklık arttıkça havanın genleştiği ve nem taşıma kapasitesinin (maksimum nem) katlanarak arttığı görülür.
Sıcaklık ve maksimum nem arasındaki doğru orantı bağıl nemin belirleyicisidir.
3
Bağıl nem formülü üzerinden yorum yap (Bag˘ılNem=MutlakNem/MaksimumNem×100Bağıl Nem = Mutlak Nem / Maksimum Nem \times 100).
Payda (Maksimum Nem) çok büyük olduğu için, pay (Mutlak Nem) yüksek olsa bile sonuç (Bağıl Nem) küçük çıkar.
Hava doymaktan uzaklaştığı için nem açığı büyür ve yağış oluşmaz.

Key Concept

Sıcaklık ve Maksimum Nem İlişkisi

Hints

1
Bağıl nemin düşük olması için havanın doyma kapasitesinin (maksimum nem), mevcut nemden (mutlak nem) çok daha büyük olması gerekir.
2
Havanın nem taşıma kapasitesini (maksimum nem) belirleyen en temel faktör sıcaklıktır.
3
Güneydoğu Anadolu yazın Türkiye'nin en sıcak yeridir. Bu sıcaklık havanın hacmini o kadar genişletir ki içindeki nem ne kadar çok olursa olsun hava bir türlü dolup taşamaz (yağış bırakamaz).

Practice More

Maksimum nemin yıl boyunca en yüksek olduğu bölge ile mutlak nemin yıl boyunca en yüksek olduğu bölgeyi karşılaştırarak konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question