Examkin

Question

Difficulty: HardTürkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Türkiye'nin nüfus yapısı, demografik dönüşüm süreciyle birlikte nitelik ve nicelik bakımından önemli değişimler geçirmektedir. Bu süreçte nüfusun yaş gruplarına dağılımı, ortanca yaş ve bağımlılık oranları ülkenin sosyal ve ekonomik planlamaları için temel teşkil etmektedir.

Aşağıdaki tabloda Türkiye'nin belirli yıllardaki yaş grubu oranları ve ortanca yaş değerleri verilmiştir:

Yıl0−140-14 Yaş (%)15−6415-64 Yaş (%)65+65+ Yaş (%)Ortanca Yaş
2000200029,829,864,564,55,75,724,824,8
2024202421,421,467,867,810,810,834,034,0
20262026 (Tahmin)20,920,967,967,911,211,234,534,5

Bu veriler ve Türkiye'nin güncel demografik eğilimleri dikkate alındığında, nüfusun yapısal özelliklerine dair aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?

  1. A
    Doğum oranlarının azalması, nüfus piramidinin tabanının daralmasına ve çocuk bağımlı nüfus oranının gerilemesine yol açmaktadır.
  2. B
    Ortanca yaşın 3030 barajını aşarak yükselmesi, Türkiye'nin nüfus yapısı bakımından "yaşlanma" sürecinde olan ülkeler kategorisine girdiğini kanıtlar.
  3. C
    Çalışma çağındaki (15−6415-64) nüfus oranının yüksek seyretmesi, Türkiye için "demografik fırsat penceresi" potansiyelinin hala devam ettiğine işaret eder.
  4. 20262026 yılı tahminlerine göre, yaşlı nüfus oranındaki hızlı artışın bir sonucu olarak bu yaş grubundaki toplam kişi sayısının, çocuk nüfus miktarını geçeceği söylenebilir.Answer
  5. E
    Okuryazarlık oranı ve eğitim seviyesindeki yapısal iyileşmeler, nüfusun sadece niceliksel değil niteliksel olarak da geliştiğini göstermektedir.

Answer

Yaşlı nüfusun (65+65+) sayısal olarak çocuk nüfusu (0−140-14) geçeceği çıkarımı yanlıştır; zira tablodaki %20,9\%20,9 ve %11,2\%11,2 değerleri çocuk nüfusun hala baskın olduğunu kanıtlamaktadır.
Doğru yanıt olan seçenek, 20262026 yılı tahminlerinde yaşlı nüfusun çocuk nüfusu geçeceğini iddia etmektedir. Oysa tablodaki verilere göre çocuk nüfus oranı (%20,9\%20,9), yaşlı nüfus oranının (%11,2\%11,2) yaklaşık iki katıdır. Bir grubun artış hızının yüksek olması, onun sayısal olarak diğer grupları hemen geride bırakacağı anlamına gelmez.

Step-by-Step Solution

1
Tablodaki yaş grubu verilerini karşılaştırın.
20262026 yılı için çocuk nüfus oranı %20,9\%20,9, yaşlı nüfus oranı %11,2\%11,2 olarak öngörülmüştür.
Hangi yaş grubunun daha fazla olduğunu belirlemek için oransal büyüklüklere bakılmalıdır.
2
Ortanca yaş ve bağımlılık kavramlarını analiz edin.
Ortanca yaşın 24,824,8'den 34,534,5'e çıkması yaşlanmayı; 15−6415-64 yaş grubunun %67,9\%67,9 olması aktif nüfusun gücünü gösterir.
Türkiye'nin demografik dönüşüm evresini anlamak için bu göstergeler kritiktir.
3
Seçeneklerin tablodaki verilerle uyumunu denetleyin.
Yaşlı nüfusun çocuk nüfusu geçeceği iddiası sayısal gerçeklerle (tablodaki değerler) çelişmektedir.
Sayısal çıkarım yaparken oranların birbirine olan üstünlüğü dikkate alınmalıdır.

Key Concept

Demografik Dönüşüm ve Nüfusun Yaş Yapısı

Hints

1
Nüfusun yapısal özellikleri dendiğinde yaş grupları, cinsiyet, eğitim durumu ve çalışanların sektörel dağılımını düşünmelisiniz.
2
Tablodaki 20262026 sütununda yer alan %20,9\%20,9 (çocuk) ve %11,2\%11,2 (yaşlı) oranlarını birbirleriyle kıyaslayın.
3
Bağımlı nüfus, 0−140-14 ve 65+65+ yaş gruplarının toplamıdır. Türkiye'de çocuk bağımlı nüfus azalırken, yaşlı bağımlı nüfus artmaktadır; ancak çocuk nüfus hala sayıca çok daha fazladır.

Practice More

Türkiye nüfus piramidinin son 2020 yıldaki şekil değişimini (tabandan tavana doğru genişleme) inceleyerek yaşlanma sürecini pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Bağımlılık oranı formülünü hatırlayarak ([0−14+65+]/15−64[0-14 + 65+] / 15-64) çocukların mı yoksa yaşlıların mı toplam bağımlılıkta daha büyük paya sahip olduğunu oranlar üzerinden hızlıca teyit edebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

More questions from this topic