Question

Difficulty: HardOrdu Teşkilatı

Osmanlı Devleti'nin klasik dönem askeri yapısında, Kapıkulu Ocakları ve Eyalet Askerleri birbirini tamamlayan iki ana unsurdur. Ancak bu iki sistem; asker toplama kaynağı, mali yükümlülükler ve idari bağlılık açısından keskin farklarla ayrılır.

Klasik dönem Osmanlı ordusu hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, bu iki askeri kanadın temel nitelikleri açısından yanlış bir bilgi içermektedir?

  1. Eyalet ordusu içerisinde dirlik sahipleri tarafından yetiştirilen Cebelülerin tüm silah ve teçhizat masrafları merkezi hazineden karşılanırken; Kapıkulu Ocağı'nın silah onarımından sorumlu birimi olan Cebeciler taşradaki toprak gelirlerinden pay alarak geçinirler.Answer
  2. B
    Kapıkulu piyadeleri arasında yer alan Lağımcılar, kale kuşatmaları sırasında tüneller kazıp barut yerleştirerek surların yıkılmasını sağlayan ve uzmanlık gerektiren bir teknik sınıftır.
  3. C
    Tımarlı Sipahiler, dirlik sisteminin bir sonucu olarak ortaya çıkan ve barış zamanında bulundukları bölgenin güvenliğini sağlarken savaş zamanında bağlı oldukları dirlik sahibiyle orduya katılan atlı askerlerdir.
  4. D
    Kapıkulu Süvarileri, 'Altı Bölük Halkı' olarak da bilinirler ve savaş meydanında saltanat sancaklarını, padişahın çadırını ve ordu hazinesini korumakla görevli, derecesi yüksek birimlerdir.
  5. E
    Humbaracı Ocağı, havan topları dökerek el bombası (humbaralar) ve çeşitli patlayıcı mühimmatın hazırlanmasından ve kullanılmasından sorumlu olan teknik sınıflardan biridir.

Answer

Eyalet ordusu içerisinde yer alan Cebelülerin masraflarının hazineden karşılandığını ve Cebecilerin dirlik gelirleriyle geçindiğini öne süren ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek hatalı bir eşleştirme yapmaktadır. Osmanlı askeri sisteminde 'Cebeci' sınıfı, Kapıkulu Ocakları bünyesinde yer alan, silahların yapım ve onarımından sorumlu, doğrudan hazineden 33 ayda bir 'ulufe' alan merkez askeridir. Buna karşın 'Cebelü', dirlik (tımar) sahiplerinin her 3.0003.000 veya 5.0005.000 akçelik gelir için beslemek zorunda olduğu, tüm masrafları dirlik sahibi tarafından karşılanan taşra atlısıdır. Seçenekte bu iki birimin mali kaynakları ve bağlılıkları tam tersi şekilde verilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Askeri birimlerin mali kaynaklarını analiz et
Kapıkulu Ocakları doğrudan merkezi hazineden ulufe alırken, Eyalet Askerleri dirlik topraklarından elde edilen gelirle (Tımar sistemi) geçinir.
Sistemin temel mali işleyişini belirlemek için gereklidir.
2
İsim benzerliği olan 'Cebeci' ve 'Cebelü' terimlerini ayırt et
Cebeci, merkez ordusunda silah bakımından sorumlu 'Kapıkulu' askeridir; Cebelü ise taşrada dirlik sahibinin beslemekle yükümlü olduğu 'Eyalet' askeridir.
Sıklıkla karıştırılan bu iki terimin statü farkını ortaya koymak gerekir.
3
Lojistik sorumlulukları kontrol et
Cebelülerin at, silah ve teçhizat masrafları dirlik sahibi (Tımarlı Sipahi) tarafından karşılanır. Cebecilerin giderleri ise devlet bütçesinden karşılanır.
Verilen şıktaki bilginin tam tersi olduğunu doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Osmanlı Ordu Teşkilatı ve Mali Yapısı (Merkez vs. Taşra)

Hints

1
'Cebeci' ve 'Cebelü' kelimelerinin kökenlerini ve hangi ordu birimine (Merkez mi, Taşra mı?) ait olduklarını hatırlamaya çalışın.

Practice More

Kapıkulu birimlerinin (Cebeci, Topçu, Lağımcı) görevlerini bir tabloya yazarak Tımar sistemindeki karşılıklarıyla karşılaştırın.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question