Examkin

Question

Difficulty: Very hardBirleşik Kelimelerin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Uzun yıllar üzerinde çalıştığı projenin nihayet hallolması, mühendisin omuzlarındaki büyük yükü hafifletmişti.
  2. B
    Bölgedeki endemik bitki türlerini araştıran heyet, aslanağzı çiçeklerinin yayılımı hakkında kapsamlı bir rapor sundu.
  3. C
    Romanın giriş kısmındaki ön söz, yazarın edebî anlayışını anlamak isteyen okurlar için rehber niteliğindeydi.
  4. D
    Şair, son kitabında kullandığı gülkurusu imgelerle okurlarını çocukluğunun geçtiği kasabaya götürüyor.
  5. Yazar, toplumsal olayları analiz ederken sahip olduğu kuvvetli ön sezi sayesinde gelecekteki dönüşümleri isabetle tahmin etmiştir.Answer

Answer

Toplumsal olayların analizinde kullanılan 'önsezi' sözcüğünün ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır; bu sözcük bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekteki 'önsezi' sözcüğü, TDK kurallarına göre 'öngörü' ile birlikte bitişik yazılması gereken birleşik kelimeler arasında yer alır. 'Ön söz' veya 'ön yargı' gibi kelimelerin ayrı yazılması öğrenciyi bu kelimenin de ayrı yazılması gerektiği yanılgısına düşürebilir, ancak 'önsezi' kalıplaşmış bir yapı olarak kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki birleşik yapılı kelimeleri tespit edin.
Tespit edilen kelimeler: hallolması, aslanağzı, ön söz, gülkurusu, ön sezi.
Yazım yanlışı sorulan birleşik sözcüklerin kurala uygunluğunu denetlemek için önce yapıları bulmak gerekir.
2
Yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerdeki ses olaylarını kontrol edin.
'Hal + olmak' fiilinde 'l' ünsüzü türediği için (hallolmak) bitişik yazım kuralı doğru uygulanmıştır.
Etmek, olmak gibi yardımcı fiillerle kurulan kelimelerde ses düşmesi veya türemesi varsa bitişik yazılır.
3
Anlam kaymasına uğrayan bitki/hayvan adlarını değerlendirin.
'Aslanağzı' bir çiçek adı olarak kullanıldığında her iki kelime veya ikinci kelime anlamını yitirdiği için bitişik yazılır.
Anlam değişikliği bitişik yazımın temel ölçütlerinden biridir.
4
'Ön' sözcüğüyle kurulan birleşik yapıların TDK istisnalarını hatırlayın.
'Ön söz', 'ön yargı', 'ön izleme' ayrı yazılırken; 'önsezi' ve 'öngörü' bitişik yazılır.
Ön sözcüğüyle kurulan kelimelerdeki bu ayrım, KPSS'de sıkça sorulan çeldirici bir kuraldır.

Key Concept

Birleşik kelimelerin yazımında 'anlam kaybı', 'ses olayları' ve 'istisnai kalıplaşmış yapılar' belirleyicidir.
Rate this question

Topics

Birleşik Kelimelerin Yazımı

More questions from this topic