Anlam Bilgisi

Bazı çevreler, teknolojinin insan ilişkilerini tamamen kopardığını ve bireyi yalnızlaştırdığını iddia ediyor. Bu bakış açısına katılmak mümkün değildir. Aksine teknoloji, doğru kullanıldığında mesafeleri ortadan kaldırarak iletişimi daha hızlı ve etkili hale getirmektedir. Önemli olan teknolojinin kendisi değil, insanın onu hangi amaçla ve nasıl kullandığıdır. İletişimsizliğin faturasını sadece araçlara kesmek, sorumluluktan kaçmaktır.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi ağır basmaktadır?

Bir kamu kurumunda başarının sürekliliği, sadece yetkin personelin istihdam edilmesiyle değil, bu personelin sahip olduğu tecrübenin kurumsal bir hafızaya dönüştürülmesiyle mümkündür. Bireyler geçicidir; emeklilik, tayin veya istifa gibi nedenlerle kurumdan ayrılabilirler. Ancak yapılan işlerin kayıt altına alınması, karşılaşılan sorunların çözüm yollarının raporlanması ve bu birikimin yeni gelenlere aktarılması, kurumun 'öğrenen bir yapı' hâline gelmesini sağlar. Kurumsal hafızadan yoksun bir idari yapı, her yeni personelle birlikte tekerleği yeniden icat etmek zorunda kalır ve bu durum ciddi bir zaman ve kaynak israfına yol açar.

Bu parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu yönetiminde dijitalleşme ve verimlilik çalışmaları kapsamında hazırlanan aşağıdaki cümlelerin hangisinde eylemin gerçekleştirilme amacı belirtilmiştir?

Sokak lezzetleri, bir şehrin mutfak kültürünü ve sosyal yapısını yansıtan en canlı unsurlardan biridir. Hızlı tüketim alışkanlıklarının bir parçası olarak görülse de bu lezzetler, aslında köklü bir geçmişe ve yerel bir kimliğe sahiptir. Özellikle büyük şehirlerde, günün her saatinde ulaşılabilir olmaları, çalışan kesim ve öğrenciler için büyük bir kolaylık sağlar. Sokak satıcılarının tezgahları, sadece yemek yenen bir yer değil; insanların ayaküstü sohbet ettiği, toplumsal etkileşimin yoğun olduğu mekanlardır. Ayrıca bu yiyeceklerin hazırlanış süreçlerinin açıkta yapılması, tüketicide bir güven duygusu oluştururken aynı zamanda görsel bir şölen sunar.

Bu parçada sokak lezzetleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Bilim insanları, küresel ısınmanın deniz seviyesindeki etkilerini gözlemlemek üzere kutup bölgelerinde yeni bir istasyon kurdular.

Bu cümledeki anlam ilişkisinin (amaç-sonuç) özdeşi aşağıdakilerin hangisinde vardır?

Modern edebiyat eleştirisinde sıklıkla dile getirilen temel bir sorun vardır: Üslupçu bir tavırla, metni dilsel oyunların ve aşırı süslemelerin labirentine hapsetmek. Yazar, kelimelerin ışıltısına kapılıp onları birer zırh gibi metnin üzerine kuşattığında, aslında <u>anlamın gözeneklerini tıkamış</u> olur. Bu durum, metnin okurla kuracağı organik bağı zedeler ve iletinin 'nefes almasını' imkansız kılar.

Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Bibliyoterapi, en yalın haliyle kitaplar aracılığıyla iyileşme anlamına gelir. Kişinin yaşadığı psikolojik veya duygusal sorunları anlamlandırmasında, edebi metinlerin sağaltıcı gücünden yararlanmayı hedefler. Antik Yunan’da kütüphane girişlerine 'Ruhun İyileştiği Yer' yazılması, bu yöntemin köklerinin çok eskiye dayandığını gösterir. Modern anlamda ise bibliyoterapi; okuyucunun kitaptaki karakterle özdeşim kurması, duygusal boşalım yaşaması ve nihayetinde kendi sorununa yönelik bir içgörü kazanması aşamalarından oluşur. Uzman gözetiminde yürütülen bu süreçte, doğru kitabın doğru zamanda doğru kişiyle buluşturulması başarının temel anahtarıdır.

Bu parçada bibliyoterapi ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Kamu yönetiminde şeffaflık ve hesap verilebilirlik ilkeleri çerçevesinde, vatandaşların bilgi edinme başvurularına verilen cevapların yasal süresi içinde ve eksiksiz bir şekilde hazırlanması yükümlülüğü, doğrudan ilgili birimin en üst amirine düşmektedir.

Bu cümledeki "düşmektedir" sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Bazı sanat kuramcıları, fotoğrafın gerçekliği olduğu gibi yansıtan mekanik bir araç olduğunu savunur; oysa fotoğraf, sanatçının bakış açısıyla yeniden kurgulanan bir dünyadır. Fotoğrafçı, deklanşöre bastığı an, zamanın akışından bir parçayı koparıp onu ölümsüzleştirir. Bu yönüyle o, bir aynadan ziyade, seçici bir pencereye benzer. Susan Sontag’ın da belirttiği gibi, "Fotoğraf çekmek, bir başkasının veya başka bir şeyin ölümlülüğüne, kırılganlığına, değişkenliğine katılmaktır." Dolayısıyla bir kareye bakarken sadece gördüklerimizi değil, sanatçının o kareye sığdırdığı düşünceyi de anlamaya çalışırız.

Bu parçanın anlatımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Şehir parkları, sadece yeşil alanlar değil, kent insanının ruhsal dengesini koruyan nefes borularıdır. Modern hayatın getirdiği yoğun stres ve gürültü kirliliği, bireyleri doğadan koparmaktadır. Parklar; sosyal etkileşimi artırarak yalnızlık hissini azaltır, fiziksel aktivite imkânı sunarak sağlığı destekler ve çocukların oyun aracılığıyla dış dünyayı tanımasına olanak sağlar. Bu alanlar, beton yığınları arasında birer sığınak işlevi görür.

Bu parçada şehir parklarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Yapay zeka teknolojilerinin eğitim sistemine entegre edilmesiyle birlikte, geleneksel öğrenme metodolojilerinin günden güne değişime uğradığı ve bu değişimin yakın gelecekte öğretmenlik mesleğinin tanımını kökten farklılaştıracağı öngörülmektedir.

Bu cümlede aşağıdaki anlam özelliklerinden hangileri bir arada verilmiştir?

Lale Devri denildiğinde akla gelen ilk şey, sadece eğlence ve sefahat düşkünlüğü olmamalıdır. Aslında bu dönem, Osmanlı İmparatorluğu'nun Batı'ya açılan ilk penceresi, bir modernleşme sancısıdır. Dönemin en önemli simgesi olan lale, sadece bir çiçek değil, aynı zamanda bir estetik anlayışın ve zarafet arayışının tezahürüdür. Diğer dönemlerdeki katı askeri disiplin anlayışının aksine bu devirde, kültürel ve sanatsal faaliyetler ön plana çıkmıştır. Örneğin, ilk matbaanın kurulması ve tercüme heyetlerinin oluşturulması, bu dönemdeki zihniyet değişiminin en somut kanıtlarıdır.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerin hangisinden yararlanılmamıştır?

$(I)$ Tarihî belgelerin yüksek çözünürlüklü tarayıcılarla dijital ortama aktarılması, asıllarının fiziksel yıpranmadan korunması amacıyla yürütülen kapsamlı bir projedir. $(II)$ Veri depolama birimlerinde kullanılan manyetik alanların zamanla bozulmaya uğraması, uzun vadeli koruma stratejilerinde bulut teknolojilerine yönelimi zorunlu kılmıştır. $(III)$ Arşivlenen verilerin meta-verilerle desteklenmesi, araştırmacıların aradıkları bilgiye çok daha kısa sürede ve hatasız bir şekilde ulaşmalarına olanak tanır. $(IV)$ Bu devasa dijital kütüphanenin gelecekte de işlevsel kalabilmesi, kullanılan dosya formatlarının teknolojik değişimlerden bağımsız bir standartta korunmasına bağlıdır. $(V)$ Eski yazma eserlerin dijitalleşmesi sayesinde, dünyanın öbür ucundaki bir araştırmacı nadide bir eseri yerinden oynatmadan inceleme fırsatı bulabilmektedir.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde yargının gerçekleşmesi bir koşula bağlanmıştır?

(I) Türk mutfağı, Orta Asya'dan Anadolu'ya uzanan köklü bir geçmişin ve zengin bir kültürel mirasın ürünüdür. (II) Saray mutfağından halk mutfağına kadar geniş bir yelpazede çeşitlenen bu lezzetler, dünyanın sayılı mutfakları arasında yer alır. (III) Özellikle baharat kullanımı ve zeytinyağlı yemekler, Türk mutfağının karakteristik özelliklerini belirleyen unsurlardır. (IV) Günümüzde hazır gıda tüketiminin artmasıyla birlikte obezite sorunu toplum sağlığını tehdit eden bir boyuta ulaşmıştır. (V) Bu zengin mutfak kültürü, turizm sektöründe de Türkiye'nin tanıtımına büyük katkı sağlamaktadır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Bazı yazarlar, okurun zihnini rahatlatmak veya ona bilindik limanların güvenini sunmak yerine onu huzursuz etmeyi, düşüncenin donmuş göllerinde buz kırmayı temel görev edinirler. Onlar için edebiyat, zihinsel bir konfor alanı değil; aksine yerleşik algıları darmadağın eden bir sarsıntı alanıdır.

Bu parçadaki altı çizili sözle asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Dijital hümanizm, teknolojinin insan merkezli bir yaklaşımla tasarlanması ve bireyin dijital evrendeki onurunun korunması gerektiğini savunan bir düşünce akımıdır. Bu disiplin; algoritmaların şeffaf olmasını, veri gizliliğinin temel bir hak olarak tanınmasını ve yapay zekâ sistemlerinin demokratik değerlerle uyumlu hale getirilmesini hedefler. Süreç, sadece teknik bir optimizasyon değil, aynı zamanda dijital dönüşümün etik sınırlarını çizen felsefi bir çerçevedir. Teknolojik ilerlemenin toplumsal eşitsizlikleri derinleştirmek yerine, her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirmesine hizmet etmesi gerektiğini vurgular. Ayrıca, dijitalleşmenin birey üzerindeki olumsuz psikolojik etkilerini en aza indirmeye yönelik stratejik yaklaşımları da içerir.

Bu parçada "dijital hümanizm" ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

(I) Meddahlık, tek kişilik bir tiyatro türü olarak Anadolu’nun kültürel belleğinde çok önemli bir yere sahiptir. (II) Sanatçı, yüksekçe bir yere oturarak bir mendil ve bir sopa yardımıyla çeşitli hikâyeler anlatır, taklitler yapar. (III) Bu gösterilerde anlatılan hikâyeler genellikle günlük yaşamdan seçilir ve toplumun aksayan yönleri mizahi bir dille eleştirilir. (IV) Modern dönemde teknolojinin gelişmesiyle birlikte tiyatro binalarının akustik yapısı ve ışıklandırma sistemleri büyük bir değişim göstermiştir. (V) Bu eleştirel yönüyle meddah, sadece bir eğlendirici değil, aynı zamanda toplumun aynası ve sözlü geleneğin taşıyıcısıdır.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Kamu kurumlarında kurumsal hafıza, sadece tozlu raflarda bekleyen dosyalar veya dijital arşivlerden ibaret değildir. Asıl kurumsal hafıza, geçmişte kazanılan deneyimlerin ve karşılaşılan sorunlara üretilen çözümlerin yeni kuşak kamu görevlilerine aktarılmasıdır. Bu aktarım zinciri koptuğunda, kurumlar aynı hataları tekrar etmekten kurtulamaz ve verimlilik kaybı kaçınılmaz hale gelir. Dolayısıyla deneyim paylaşımı, kurumsal sürekliliğin temel taşıdır.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Dijital çağın beraberinde getirdiği sürat ve parçalı bilgi akışı, derinlikli okuma alışkanlıklarımızı ciddi bir erozyona uğratmaktadır. "Yavaş okuma" hareketi, metinle kurulan bağın nicelikten ziyade nitelik üzerinden tanımlanması gerektiğini savunur. Bu yaklaşım, bir metnin satır aralarındaki örtük anlamları keşfetmeyi, yazarın üslup oyunlarını fark etmeyi ve okuma eylemini entelektüel bir teneffüse dönüştürmeyi hedefler. Sadece bilgi edinme amaçlı yapılan "göz gezdirme" tekniğinin aksine yavaş okuma, zihinsel bir sindirme sürecidir. Bu süreçte okur, metne sorular sorarak pasif bir alıcı olmaktan çıkar ve anlamın inşasına aktif olarak katılır. Dolayısıyla bu yöntem, günümüzün "tüketim odaklı okuma" anlayışına karşı estetik ve zihinsel bir direniş biçimi olarak değerlendirilebilir.

Bu parçada "yavaş okuma" ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

"Gençlerin istihdam olanaklarını artırmak ve yerel kalkınmaya destek sağlamak düşüncesiyle mesleki eğitim merkezlerinin kapasitesi genişletildi." Bu cümledeki anlam ilişkisinin özdeşi aşağıdakilerin hangisinde vardır?