72 yaşında, bilinen evre 4 kronik böbrek hastalığı tanısı olan erkek hasta, son 3 gündür d… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$72$ yaşında, bilinen evre $4$ kronik böbrek hastalığı tanısı olan erkek hasta, son $3$ gündür devam eden şiddetli bulantı ve kusma şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $95/60$ mmHg, nabız $110$ /dakika ve solunum sayısı $26$ /dakika olarak saptanıyor. Hastanın mukozaları kuru ve turgoru azalmış olarak izleniyor. Yapılan laboratuvar incelemelerinde elde edilen sonuçlar aşağıdadır:

Parametre	Değer
$pH$	$7.46$
$pCO_2$	$30$ mmHg
$HCO_3^-$	$21$ mEq/L
$Na^+$	$138$ mEq/L
$Cl^-$	$88$ mEq/L
$K^+$	$3.2$ mEq/L
$BUN / Kreatinin$	$85 / 3.8$ mg/dL

Bu hastadaki asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

Miks tip; yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz + respiratuar alkalozAnswer
B
Miks tip; yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz + respiratuar asidoz
C
Sadece yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz
D
Miks tip; normal anyon açıklıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz
E
Miks tip; yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz

Answer

Hastada yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz (

HAGMA

), metabolik alkaloz ve respiratuar alkalozdan oluşan üçlü bir asit-baz bozukluğu mevcuttur.

Hastada üremiye (KBH) bağlı yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz, kusmaya bağlı metabolik alkaloz ve taşipneye bağlı respiratuar alkaloz bir arada bulunmaktadır. Analiz aşamalarında hem anyon açığının yüksekliği hem de düzeltilmiş bikarbonatın yüksekliği iki metabolik bozukluğu;

pCO_2

'nin beklenenden düşük olması ise üçüncü (solunumsal) bozukluğu doğrular.

Step-by-Step Solution

Anyon açığının (

AG

) hesaplanması

AG = Na - (Cl + HCO_3) = 138 - (88 + 21) = 29

mEq/L.

Normal anyon açığı

10-12

mEq/L kabul edildiğinde,

29

değeri belirgin bir

HAGMA

varlığını gösterir (üremik asidoz ile uyumlu).

Delta-Delta (

\Delta\Delta

) analizi ile ek metabolik bozukluğun değerlendirilmesi

\Delta AG = 29 - 12 = 17

. Düzeltilmiş

HCO_3 = 17 + 21 = 38

mEq/L.

Düzeltilmiş bikarbonat değerinin

26

mEq/L'den büyük olması (

38 > 26

), tabloya eşlik eden bir metabolik alkaloz olduğunu kanıtlar (kusmaya bağlı).

Winter formülü ile solunumsal kompanzasyonun değerlendirilmesi

Beklenen

pCO_2 = (1.5 \times 21) + 8 \pm 2 = 39.5 \pm 2

(

37.5 - 41.5

mmHg).

Ölçülen

pCO_2

(

30

mmHg), beklenen alt sınır olan

37.5

mmHg'den anlamlı derecede düşüktür. Bu durum ek bir respiratuar alkalozun varlığını gösterir.

Key Concept

Üçlü asit-baz bozukluklarında (HAGMA + Metabolik Alkaloz + Respiratuar Bozukluk), anyon açığı artışına rağmen pH normal veya alkalotik olabilir ve Winter formülü kompanzasyonun yetersizliğini/fazlalığını saptamak için kritiktir.

Practice More

Salisilat intoksikasyonunda görülen tipik miks asit-baz bozuklukları ile bu hastadaki tabloyu karşılaştırınız.

Estimated Time:3m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Topics

More questions from this topic