Examkin

Question

Difficulty: Very hardSıvı-Elektrolit Dengesinin Düzenlenmesi (RAAS ve ADH)

2828 yaşında bir kadın hasta; giderek artan halsizlik, ciltte koyulaşma ve ayağa kalkınca fenalık hissi şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Yapılan muayenesinde kan basıncı 90/6090/60 mmHg (sırtüstü) ve 75/4575/45 mmHg (ayakta) olarak ölçülüyor. Laboratuvar incelemesinde plazma sodyumu 129129 mEq/L, potasyumu 5.95.9 mEq/L ve plazma ozmolaritesi 265265 mOsm/kg H2OH_2O saptanıyor. Bu hastanın idrar ozmolaritesinin 580580 mOsm/kg H2OH_2O olduğu görüldüğüne göre, hormonal durum ve renal yanıtla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Ciddi ekstraselüler sıvı hacmi azalması, baroreseptörler üzerinden ADH salınımını stimüle ederek ozmotik baskılanmayı geçersiz kılmış ve toplayıcı kanallarda su geri emilimini artırmıştır.Answer
  2. B
    Düşük plazma ozmolaritesi, hipotalamustaki ozmoreseptörler üzerinden ADH salınımını tamamen inhibe etmiştir; idrarın konsantre olması renal tübüler bir hasarın göstergesidir.
  3. C
    Aldosteron eksikliğine yanıt olarak toplayıcı kanal esas hücrelerinde potasyum sekresyonu patolojik olarak artmış, bu durum sodyum kaybını kompanse etmeye çalışmıştır.
  4. D
    Yükselen Anjiyotensin II seviyeleri, efferent arteriyollerde vazodilatasyona neden olarak filtrasyon fraksiyonunu azaltmış ve sodyum kaybını bu yolla sınırlamaya çalışmıştır.
  5. E
    Atriyal gerilme reseptörlerinin (low-pressure receptors) uyarılmasına bağlı olarak salınan ANP, proksimal tübülde sodyum geri emilimini inhibe ederek hiponatremiye katkıda bulunmaktadır.

Answer

Ciddi ekstraselüler sıvı hacmi azalmasının, baroreseptörler aracılığıyla ADH salınımını stimüle ederek hiponatremik baskılamayı override etmesi ve toplayıcı kanallarda su geri emilimini artırmasıdır.
Ciddi hacim azalması durumunda, düşük basınçlı baroreseptörlerden (sol atriyum) ve yüksek basınçlı baroreseptörlerden (arkus aorta ve karotis sinüs) gelen inhibitör impulslar azalır. Bu durum hipotalamustaki ADH salınımını kuvvetle stimüle eder. Bu 'non-ozmotik' uyarı, plazma ozmolaritesindeki düşüşün (hiponatremi) yarattığı normal inhibitör etkiden daha güçlüdür. Sonuç olarak ADH salgılanır, toplayıcı kanallarda su geri emilimi artar ve idrar konsantre edilir. Bu mekanizma Addison hastalığında görülen dilüsyonel hiponatreminin temelidir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu analiz et
Hiperpigmentasyon, ortostatik hipotansiyon ve hiperkalemi; Primer Adrenal Yetmezliği (Addison Hastalığı) işaret eder.
Aldosteron eksikliği nedeniyle böbreklerden sodyum kaybı ve potasyum tutulumu gerçekleşmektedir.
2
Sıvı ve sodyum dengesini değerlendir
Sodyum kaybı ciddi hacim azalmasına (hipovolemi) yol açmıştır. Plazma ozmolaritesi düşüktür (265265 mOsm/kg).
Primer defekt sodyum kaybıdır, bu da su kaybını beraberinde getirerek ekstraselüler hacmi daraltır.
3
ADH yanıtını yorumla
İdrar ozmolaritesinin yüksek (580580 mOsm/kg) olması, ADH'nın salgılandığını ve böbreklerde etkili olduğunu gösterir.
Normalde hiponatremi ADH'yı baskılamalıdır, ancak idrarın konsantre olması ADH'nın aktif olduğunu kanıtlar.
4
Hormonal etkileşimi belirle
Hacim azalması (>%10>\%10) baroreseptörler üzerinden ADH salınımı için 'non-ozmotik' bir uyarı oluşturur.
Ciddi hipovolemi, ozmotik eşiği sola kaydırır ve hipotalamik ozmoreseptörlerin inhibitör etkisini baskılar.
5
Hücresel mekanizmayı onayla
ADH, toplayıcı kanallardaki V2 reseptörleri üzerinden akuaporin-2 (AQP2) kanallarını apikal membrana yerleştirerek su geri emilimini artırır.
Sonuçta hipovolemiyi düzeltmek için su tutulur, ancak bu durum hastadaki hiponatremiyi daha da derinleştirir.

Key Concept

ADH salınımının kontrolünde hacim (volüm) uyarısının ozmotik uyarıyı baskılama yeteneği (Non-ozmotik ADH salınımı).
Rate this question

Topics

Sıvı-Elektrolit Dengesinin Düzenlenmesi (RAAS ve ADH)

More questions from this topic