Böbrek fizyolojisi laboratuvarında yapılan bir çalışmada, serbestçe filtre edilen ve renal… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Böbrek fizyolojisi laboratuvarında yapılan bir çalışmada, serbestçe filtre edilen ve renal tübüller tarafından aktif olarak sekrete edilen bir "X maddesi" incelenmektedir. Bireyin glomerüler filtrasyon hızı (inülin klirensi) $125\text{ mL/dk}$ olarak ölçülmüştür. Plazma X konsantrasyonu $2\text{ mg/dL}$ iken, idrar X konsantrasyonu $400\text{ mg/dL}$ ve idrar akım hızı $1\text{ mL/dk}$ olarak saptanmıştır. Buna göre, X maddesinin plazma konsantrasyonu sekresyonun transport maksimum ( $T_m$ ) değerini aşacak şekilde belirgin düzeyde artırıldığında, X maddesinin renal klirensi ve "Klirens Oranı" ( $C_x / C_{\text{inülin}}$ ) değişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

X maddesinin klirensi $125\text{ mL/dk}$ değerine yaklaşır ve klirens oranı $1$ 'e doğru azalır.Answer
B
X maddesinin klirensi $200\text{ mL/dk}$ değerinin üzerine çıkar ve klirens oranı artmaya devam eder.
C
X maddesinin klirensi sabit kalır ancak klirens oranı plazma konsantrasyonu ile doğru orantılı olarak artar.
D
X maddesinin klirensi sıfıra yaklaşır ve klirens oranı glikoz klirensine eşitlenir.
E
X maddesinin klirensi $200\text{ mL/dk}$ 'da sabitlenir ve klirens oranı $1.6$ olarak kalır.

Answer

X maddesinin klirensi sekresyon doygunluğu nedeniyle

125\text{ mL/dk}

değerine (inülin klirensine) yaklaşır ve klirens oranı

1

'e doğru azalır.

X maddesinin başlangıç klirensi (

200\text{ mL/dk}

), inülin klirensinden (

125\text{ mL/dk}

) büyüktür; bu durum maddenin net sekresyona uğradığını kanıtlar. Ancak tübüler sekresyon kapasitesi (

T_m

) sınırlıdır. Plazma konsantrasyonu çok yükseldiğinde, sekresyon mekanizması doyar ve artık sabit bir hızla madde atar. Bu noktadan sonra plazma konsantrasyonundaki her artış, toplam atılımda filtrasyonun payını artırırken sekresyonun payını göreceli olarak azaltır. Sonuç olarak klirens hızı giderek filtrasyon hızına (GFR) yaklaşır ve klirens oranı (

C_x / C_{\text{inülin}}

)

1.6

değerinden

1

'e doğru iner.

Step-by-Step Solution

X maddesinin başlangıç klirensini (

C_x

) hesapla.

C_x = \frac{U_x \times V}{P_x} = \frac{400\text{ mg/dL} \times 1\text{ mL/dk}}{2\text{ mg/dL}} = 200\text{ mL/dk}

Maddenin birim zamandaki renal atılım kapasitesini belirlemek için klirens formülü uygulanır.

X maddesinin tübüler işlenişini inülin klirensi (GFR) ile karşılaştırarak belirle.

C_x (200\text{ mL/dk}) > GFR (125\text{ mL/dk})

Klirensin GFR'den büyük olması, maddenin filtre edilmesine ek olarak net tübüler sekresyona uğradığını gösterir.

Plazma konsantrasyonu (

P_x

) belirgin şekilde arttığında taşıyıcı proteinlerin durumunu analiz et.

Aktif sekresyon taşıyıcıları doygunluğa ulaşır ve sekresyon hızı sabit bir maksimum değerde (

T_m

) kalır.

Tübüler sekresyon taşıyıcı proteinler aracılığıyla yapıldığı için doyurulabilir (saturable) özelliktedir.

Yüksek plazma konsantrasyonunda klirensin limit değerini belirle.

C_x = GFR + \frac{T_m}{P_x}

P_x

sonsuza yaklaştıkça

\frac{T_m}{P_x}

terimi sıfıra yaklaşır, dolayısıyla

C_x \rightarrow GFR

Toplam atılım içinde filtrasyonun payı artarken, sabit kalan sekresyonun rölatif katkısı azalır.

Key Concept

Bir maddenin renal klirensi, o maddenin sekresyon mekanizması doygunluğa (Tm) ulaştığında, plazma konsantrasyonu arttıkça GFR değerine asimptotik olarak yaklaşır.

Practice More

Aynı mantığın glikoz (reabsorpsiyon) için nasıl işlediğini düşünün: Glikoz klirensi başlangıçta sıfırdır, ancak Tm aşıldığında plazma konsantrasyonu arttıkça GFR değerine (1'e) doğru yükselir.

Estimated Time:2m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Topics

More questions from this topic