Question

Difficulty: MediumDuyu Reseptörleri ve Genel İlkeler

Duyu fizyolojisinde dış dünyadan gelen uyaranın şiddeti ile sinir sisteminde oluşan elektriksel sinyaller arasındaki ilişki incelendiğinde; uyaran şiddetindeki artışın reseptör (jeneratör) potansiyeli ve afferent sinir lifindeki aksiyon potansiyelleri üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Uyaran şiddeti arttıkça reseptör potansiyelinin genliği artar; bu durum afferent sinir lifinde daha yüksek frekansta aksiyon potansiyeli oluşmasını sağlar.Answer
  2. B
    Uyaran şiddeti arttıkça reseptör potansiyelinin frekansı artar, ancak afferent sinirdeki aksiyon potansiyellerinin genliği sabit kalır.
  3. C
    Aksiyon potansiyelleri dereceli potansiyeller olduğu için, uyaran şiddeti arttıkça afferent sinir lifindeki aksiyon potansiyeli genliği de artar.
  4. D
    Reseptör potansiyeli her zaman 'hepsi veya hiç' prensibi ile oluşur ve genliği uyaran şiddetinden bağımsızdır.
  5. E
    Tonik reseptörlerde uyaran şiddeti artsa bile reseptör potansiyeli oluşmaz, uyaran bilgisi doğrudan sinir lifindeki iletim hızıyla kodlanır.

Answer

Uyaran şiddetindeki artış reseptör potansiyelinin genliğini artırırken, afferent sinir lifinde bu durum aksiyon potansiyeli frekansının artmasıyla sonuçlanır.
Duyu reseptörlerinde uyaranın şiddeti, reseptör membranında oluşan lokal depolarizasyonun (reseptör potansiyeli) büyüklüğünü (genliğini) belirler. Bu dereceli potansiyel, afferent sinir lifinin ilk boğumunda veya tetikleme bölgesinde eşik değere ulaştığında aksiyon potansiyellerini başlatır. Reseptör potansiyelinin genliği ne kadar yüksekse, birim zamanda oluşan aksiyon potansiyeli sayısı (frekans) o kadar fazla olur. Bu durum fizyolojide şiddetin frekans üzerinden kodlanması ilkesidir.

Step-by-Step Solution

1
Uyaranın reseptör üzerindeki etkisini değerlendir
Uyaran (mekanik, termal vb.) reseptör membranında iyon kanallarını açarak lokal bir 'reseptör potansiyeli' oluşturur.
Transdüksiyon süreci, enerjinin elektriksel bir dereceli potansiyele dönüşmesini gerektirir.
2
Şiddet kodlama mekanizmasını analiz et
Uyaran şiddeti arttıkça, daha fazla iyon kanalı açılır ve reseptör potansiyelinin genliği (mVmV cinsinden değeri) artar.
Reseptör potansiyelleri dereceli (graded) özellik gösterir.
3
Sinir lifindeki iletimi belirle
Eşik değeri geçen reseptör potansiyeli, afferent sinirde aksiyon potansiyellerini tetikler; genlik ne kadar yüksekse aksiyon potansiyeli frekansı (HzHz) o kadar artar.
Merkezi sinir sisteminde şiddet bilgisi frekans kodlaması (frequency coding) ile taşınır.

Key Concept

Duyu kodlamasında genlik-frekans dönüşümü ve dereceli potansiyel prensibi.
Rate this question