Question

Difficulty: HardHareketin Kontrolü (Korteks, Bazal Gangliyon, Serebellum)

Bazal gangliyonların motor kontrol mekanizmalarında 'indirekt yolak' motor aktiviteyi baskılayan bir fren mekanizması gibi çalışır. Bu yolakta yer alan subtalamik nükleusta (STN) meydana gelen bir lezyonun, talamus ve motor korteks üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Subtalamik nükleus uyarısı azaldığı için globus pallidus internusun (GPi) talamus üzerindeki inhibitör etkisi azalır ve motor korteks uyarılır.Answer
  2. B
    Striatumdan globus pallidus eksternusa (GPe) giden GABAerjik deşarjlar artarak talamus üzerindeki baskıyı artırır.
  3. C
    Subtalamik nükleus hasarı, direkt yolağın aktivitesini doğrudan baskılayarak talamusun motor kortekse olan uyarısını azaltır.
  4. D
    Globus pallidus internustan talamusa giden tonik inhibisyon artar, bu da vücudun karşı tarafında rijiditeye neden olur.
  5. E
    Subtalamik nükleustan substantia nigra pars compactaya giden uyarıcı sinyallerin kesilmesiyle dopamin sentezi durur.

Answer

Subtalamik nükleus uyarısı azaldığı için globus pallidus internusun talamus üzerindeki inhibitör etkisi azalır ve motor korteks uyarılır.
İndirekt yolakta subtalamik nükleus (STN), globus pallidus internusu (GPi) uyaran (glutamaterjik) tek yapıdır. GPi ise talamusu sürekli olarak baskılayan (inhibitör) bir merkezdir. STN lezyona uğradığında GPi'yi uyaramaz, aktivitesi azalan GPi talamusu baskılayamaz hale gelir. Bu duruma 'disinhibisyon' denir. Baskıdan kurtulan talamus, motor kortekse daha fazla uyarıcı sinyal göndererek karşı taraf vücut yarısında ani ve savurma tarzında (hemiballismus) hareketlere yol açar.

Step-by-Step Solution

1
İndirekt yolağın normal işleyişini analiz et.
Korteks (+) → Striatum (-) → GPe (-) → STN (+) → GPi/SNr (-) → Talamus (+) → Korteks.
Yolağın her bir basamağındaki nörotransmitter tipini (eksitatör/inhibitör) belirlemek sonuca ulaşmak için şarttır.
2
Subtalamik nükleus (STN) lezyonunun etkisini belirle.
STN, GPi'ye glutamaterjik (+) uyarı gönderir. STN lezyonunda GPi uyarısı azalır.
STN, bazal gangliyon çıkış çekirdeklerini (GPi) uyaran ana merkezdir.
3
GPi aktivite değişikliğinin talamus üzerindeki sonucunu yorumla.
GPi normalde talamusu baskılar (inhibisyon). GPi aktivitesi azalınca talamus üzerindeki bu baskı kalkar (disinhibisyon).
İnhibitör bir merkezin aktivitesinin azalması, hedef yapının aşırı uyarılmasına (disinhibisyon) yol açar.
4
Klinik sonuçla ilişkilendir.
Talamustan motor kortekse giden glutamaterjik uyarılar artar, bu da hemiballismus gibi hiperkinetik hareketlere neden olur.
Motor korteksin aşırı uyarılması istemsiz, şiddetli hareketlerin fizyolojik temelidir.

Key Concept

Bazal gangliyonlarda indirekt yolak disinhibisyonu ve hemiballismus fizyopatolojisi.
Rate this question