Examkin

Question

Difficulty: Hardİlaç Etkileşimleri ve İstenmeyen Etkiler

4848 yaşında erkek hasta, son 66 aydır kronik gut profilaksisi için düşük doz kolşisin kullanmaktadır. Üst solunum yolu enfeksiyonu nedeniyle bir klinikte klaritromisin reçete edilen hastada, tedavinin birinci haftasında yaygın kas ağrısı, şiddetli karın ağrısı ve laboratuvar incelemelerinde pansitopeni ile belirgin kreatin kinaz yüksekliği saptanmıştır. Bu hastadaki klinik tablo ve sorumlusu olan farmakolojik mekanizma ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Klaritromisin; hem CYP3A4 enzimini hem de P-glikoproteini inhibe ederek kolşisin plazma düzeyini artırmıştır ve bu durum "Tip A" istenmeyen etki olarak sınıflandırılır.Answer
  2. B
    Klaritromisin yerine azitromisin tercih edilseydi, benzer güçte bir CYP3A4 inhibisyonu ile aynı toksisite tablosu gözlenirdi; bu tablo "Tip B" bir reaksiyondur.
  3. C
    Kolşisin; klaritromisin tarafından indüklenen CYP1A2 enzimi üzerinden toksik bir metabolite dönüşmüştür ve bu durum "Tip A" istenmeyen etkidir.
  4. D
    Bu durum, klaritromisinin renal organik anyon taşıyıcılarını (OAT1/3) bloke etmesi sonucu kolşisinin atılımının azalmasına bağlıdır ve "Tip B" bir reaksiyondur.
  5. E
    Klaritromisin, kolşisin ile farmakodinamik bir etkileşime girerek kemik iliğinde sinerjistik supresyon yapmıştır; bu durum dozdan bağımsız "Tip B" bir etkileşimdir.

Answer

Klaritromisin kullanımı sonucu hem CYP3A4 hem de P-glikoprotein inhibisyonu gelişmiş, buna bağlı kolşisin eliminasyonu azalarak doz bağımlı (Tip A) toksisite tablosu ortaya çıkmıştır.
Klaritromisin, karaciğerde kolşisin metabolizmasından sorumlu olan CYP3A4 enzimini ve bağırsak/böbreklerde kolşisin transportundan sorumlu P-glikoproteini inhibe eder. Bu durum kolşisinin vücuttan uzaklaştırılamamasına ve plazma düzeyinin toksik seviyelere çıkmasına neden olur. Kolşisin toksisitesi pansitopeni ve rabdomiyoliz gibi ağır tablolarla seyreder. Bu tür farmakolojik etkinin artışına bağlı, doza bağımlı ve öngörülebilir reaksiyonlar Tip A (artırılmış) olarak sınıflandırılır.

Step-by-Step Solution

1
İlaçların metabolizma yollarını belirle
Kolşisin, CYP3A4 enzimiyle metabolize olan ve P-glikoprotein (P-gp) ile atılan bir substrattır.
Etkileşimin temelini anlamak için substrat özelliklerini bilmek gerekir.
2
Etkileşime giren ilacın etkisini analiz et
Klaritromisin, makrolid grubu bir antibiyotik olup CYP3A4 ve P-gp'nin güçlü bir inhibitörüdür.
İnhibisyon, substrat ilacın (kolşisin) plazma düzeyini ve toksisite riskini artırır.
3
Yan etkiyi sınıflandır
Tablo, ilacın farmakolojik etkisinin artmasına bağlı (pansitopeni, rabdomiyoliz) gelişen, öngörülebilir ve doza bağımlı bir Tip A (augmented) reaksiyondur.
Doz bağımlı ve mekanizması bilinen yan etkiler Tip A olarak sınıflandırılır.

Key Concept

İlaç etkileşimlerinde enzim ve transportör inhibisyonu sonucu gelişen farmakokinetik toksisite (Tip A reaksiyonlar).

Practice More

St. John's Wort (Sarı Kantaron) gibi CYP3A4 indükleyicilerinin dar terapötik indeksi olan ilaçlarla (örneğin siklosporin veya varfarin) etkileşimlerini inceleyin.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

İlaç Etkileşimleri ve İstenmeyen Etkiler

More questions from this topic