Examkin

Question

Difficulty: HardYanık Patofizyolojisi ve Sınıflandırması

Majör bir termal yanık hasarını takip eden süreçte görülen lokal doku yanıtları (Jackson zonları), yanık derinliğinin klinik özellikleri ve sistemik patofizyolojik evreler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. İkinci derece derin parsiyel kalınlıktaki yanıklar dermisin retiküler tabakasını etkiler; bu hastalarda dermal pleksusların ve sinir uçlarının hasarı nedeniyle kapiller geri dolum yavaşlamıştır ve ağrı duyusu yüzeyel yanıklara göre belirgin azalmıştır.Answer
  2. B
    Jackson'ın staz zonu (zone of stasis), yanık sonrası ilk 24 saatte gelişen lokal vazodilatasyon ve artmış perfüzyon sayesinde doku canlılığının en yüksek olduğu ve progresyon riskinin bulunmadığı bölgedir.
  3. C
    Yanık şokunun erken dönemi olan 'Ebb' fazında, mikrovasküler geçirgenlik artışına bağlı olarak kardiyak debide düşüş ve sistemik vasküler dirençte (SVR) kompansatör bir azalma gözlenir.
  4. D
    Yanık sonrası gelişen hipermetabolik fazda (Flow fazı) protein katabolizması artar; ancak bu süreçte görülen glukoneogenez artışı karaciğerde depolanan glikojenin tükenmesiyle birlikte ilk 24 saat içinde sona erer.
  5. E
    Yüzeyel parsiyel kalınlıktaki yanıklarda hasar sadece epidermisle sınırlı olduğu için doku ödemi ve bül oluşumu gözlenmez, iyileşme skar bırakmadan 1 hafta içinde tamamlanır.

Answer

İkinci derece derin parsiyel kalınlıktaki yanıklarda dermisin retiküler tabakasının etkilenmesine bağlı olarak ağrı duyusu azalmış ve kapiller geri dolum yavaşlamıştır.
İkinci derece derin (deep partial-thickness) yanıklarda hasar dermisin retiküler tabakasına kadar iner. Bu derinlikteki sinir uçlarının ve dermal damar pleksuslarının harabiyeti nedeniyle, yara yatağı daha soluk görünür (yavaşlamış kapiller dolum) ve ağrı duyusu yüzeyel yanıklara (epidermis + papiller dermis hasarı) kıyasla belirgin şekilde azalmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yanık derinliği sınıflandırmasını analiz et.
İkinci derece yanıklar yüzeyel ve derin olarak ikiye ayrılır. Derin olanlarda retiküler dermis hasarı nedeniyle sinir uçları ve damar ağları daha fazla zarar görür.
Klinik muayenede ağrı ve kapiller dolum, derinlik tayininde kritik belirteçlerdir.
2
Jackson'ın lokal doku zonlarını değerlendir.
Koagülasyon (nekroz), Staz (riskli bölge) ve Hiperemi (canlı bölge) zonları yanığın dinamik yapısını oluşturur.
Staz zonunun korunması yanık resüsitasyonunun temel amacıdır.
3
Sistemik fazları (Ebb ve Flow) karşılaştır.
Ebb fazı hipovolemi ve düşük kardiyak debi ile karakterizedir; Flow fazı ise hipermetabolizma ve artmış bazal metabolizma hızı ile seyreder.
Yanık sonrası metabolik yanıtın evrelerini bilmek sıvı ve beslenme tedavisini yönlendirir.

Key Concept

Yanık derinliği ayrımı ve Jackson zonlarının dinamik yapısı

Practice More

Yanık resüsitasyonunda Parkland formülü ve 'hızlandırılmış resüsitasyon'un staz zonu üzerindeki etkilerini inceleyen sorulara odaklanabilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question

Topics

Yanık Patofizyolojisi ve Sınıflandırması

More questions from this topic