Question

Difficulty: MediumYanık Patofizyolojisi ve Sınıflandırması

Yanık derinliği sınıflandırmasında, doku hasarının dermis tabakası içindeki ilerleyişi hem klinik bulguları hem de iyileşme potansiyelini belirler. İkinci derece yanıkların "yüzeyel" ve "derin" olarak alt gruplara ayrılmasında kullanılan kriterler değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi ikinci derece derin (deep partial-thickness) yanıklar için karakteristik bir patofizyolojik veya klinik özelliktir?

  1. A
    Hasarın sadece epidermis tabakasıyla sınırlı kalması nedeniyle 353-5 gün içinde deskuamasyonla iyileşmesi
  2. Yüzeyel dermal pleksusların harabiyeti ve derin pleksuslardaki mikrovasküler tromboz nedeniyle kapiller geri dolumun yavaşlamış olmasıAnswer
  3. C
    Dermal sinir uçlarının tamamen korunmuş ve açıkta olması nedeniyle iğne batma testine karşı aşırı hassasiyet (hiperaljezi) gözlenmesi
  4. D
    Epidermisin bazal tabakasındaki melanositlerin korunması sayesinde genellikle 1414 günden kısa sürede skar bırakmadan iyileşmesi
  5. E
    Kıl folikülleri ve ter bezleri gibi deri eklerinin tamamen yok olması nedeniyle re-epitelizasyonun sadece yara kenarlarından sağlanabilmesi

Answer

İkinci derece derin yanıklarda yüzeyel dermal pleksusların harabiyeti ve derin pleksuslardaki mikrovasküler tromboz nedeniyle kapiller geri dolumun yavaşlamış olması karakteristiktir.
İkinci derece derin yanıklarda (deep partial-thickness), yanık hasarı dermisin derin (retiküler) tabakalarına kadar uzanır. Bu seviyede yüzeyel dermal kapiller pleksuslar tamamen harap olmuştur. Perfüzyonun sağlandığı derin pleksuslarda ise yaygın mikrovasküler tromboz ve ödem mevcuttur. Bu patofizyolojik tablo klinik olarak kapiller geri dolumun (capillary refill) belirgin şekilde yavaşlaması veya kaybolması şeklinde kendini gösterir. Ayrıca sinir uçlarının hasarı nedeniyle bu alanlarda ağrı duyusu da (pin-prick testi) azalmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yanık derinliği ve dermis etkilenmesini analiz et.
İkinci derece yanıklar dermisi etkiler. Yüzeyel tipte sadece papiller dermis, derin tipte ise retiküler dermis hasar görür.
Dermisin hangi tabakasının ve vasküler pleksusunun etkilendiği klinik bulguları belirler.
2
Vasküler yapıların ve perfüzyonun durumunu değerlendir.
Derin tipte yüzeyel dermal kapillerler harap olur. Derin dermal pleksuslarda tromboz ve iskemi gelişir, bu da kapiller geri dolumun yavaşlamasına yol açar.
Kapiller geri dolum testi, doku perfüzyonunun ve dolayısıyla yanık derinliğinin en önemli göstergelerinden biridir.
3
Sinir ucu ve ağrı duyusu ilişkisini kur.
Derin yanıklarda dermis içindeki sinir uçları hasar gördüğü için ağrı duyusu azalmıştır (hipoestezi).
Yüzeyel yanıklarda sinir uçları sağlam ve açıkta olduğu için ağrı çok şiddetlidir (hiperaljezi).
4
İyileşme mekanizmasını belirle.
Derin yanıklar, retiküler dermisteki kıl folikülü ve ter bezi epitelinden yavaşça re-epitelize olur (>21>21 gün).
Derin adneksiyal yapıların varlığı, bu yanıkların greftleme olmadan da (yavaş da olsa) iyileşebilmesini sağlar.

Key Concept

İkinci derece derin yanıklar, retiküler dermis hasarı, vasküler tromboz ve azalmış ağrı duyusu ile karakterizedir.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question