42 yaşında Tip 1 diyabet tanısı olan bir hasta, son 48 saattir devam eden şiddetli bulantı… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

42 yaşında Tip 1 diyabet tanısı olan bir hasta, son 48 saattir devam eden şiddetli bulantı, kusma ve genel durum bozukluğu şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Hastanın fizik muayenesinde dehidratasyon bulguları saptanıyor. Laboratuvar incelemeleri aşağıda sunulmuştur:

Parametre	Değer
$pH$	$7,40$
$pCO_2$	$40$ $mmHg$
$HCO_3^-$	$24$ $mEq/L$
$Na^+$	$144$ $mEq/L$
$Cl^-$	$90$ $mEq/L$
$K^+$	$3,2$ $mEq/L$
Glukoz	$380$ $mg/dL$
İdrar ketonu	$(+++)$

Bu hastadaki en olası asit-baz bozukluğu tanısı aşağıdakilerden hangisidir?

Miks tip asit-baz bozukluğu (Yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz)Answer
B
Sadece yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz
C
Normal asit-baz dengesi
D
Normal anyon açıklıklı metabolik asidoz ve respiratuar alkaloz
E
Metabolik alkaloz ve kompanse respiratuar asidoz

Answer

Miks tip asit-baz bozukluğu (Yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz)

Hastada diyabetik ketoasidoza bağlı yüksek anyon açıklıklı metabolik asidoz (anyon açığı

30

) ve şiddetli kusmaya bağlı metabolik alkaloz bir aradadır. Anyon açığındaki

18

birimlik artışa rağmen bikarbonatın normal (

24

) kalması, sistemde 'ekstra' bikarbonat olduğunu (düzeltilmiş

HCO_3 = 42

) ve bu durumun ancak eşlik eden bir metabolik alkaloz ile açıklanabileceğini kanıtlar.

Step-by-Step Solution

Anyon açığının (

AG

) hesaplanması

AG = Na - (Cl + HCO_3) = 144 - (90 + 24) = 30

mEq/L

Normal anyon açığı

12 \pm 2

kabul edilir. Burada

30 > 12

olduğu için 'Yüksek Anyon Açıklıklı Metabolik Asidoz' (HAGMA) mevcuttur.

Delta Anyon Açığının (

\Delta AG

) hesaplanması

\Delta AG = 30 - 12 = 18

mEq/L

Anyon açığındaki artış miktarını belirleyerek, bu artışın bikarbonat üzerindeki beklenen etkisini bulmak gerekir.

Düzeltilmiş (Beklenen) Bikarbonat hesaplaması (Delta-Delta analizi)

Düzeltilmiş

HCO_3 = \text{Ölçülen } HCO_3 + \Delta AG = 24 + 18 = 42

mEq/L

Eğer sadece HAGMA olsaydı, bikarbonatın

18

birim düşerek

6

mEq/L

olması gerekirdi. Düzeltilmiş bikarbonatın

26-30

mEq/L

'den büyük olması, eşlik eden bir metabolik alkalozu gösterir.

Key Concept

Normal pH ve normal bikarbonat değerlerine rağmen yüksek anyon açığının varlığı, birbirini nötralize eden zıt yönlü iki metabolik bozukluğun (HAGMA + Metabolik Alkaloz) göstergesidir.

Practice More

Benzer bir tabloda anyon açığı yüksekken düzeltilmiş bikarbonatın

24

'ün altında çıkması durumunda (örneğin

18

), eşlik eden ek bir 'Normal Anyon Açıklıklı Metabolik Asidoz' (NAGMA) olup olmadığını araştırınız.

Estimated Time:2m 30s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Topics

More questions from this topic