Question

Difficulty: HardHücre Hasarına Yanıt ve Onarım

Santral sinir sisteminde (SSSSSS) parankimal bir hasar sonrası gelişen doku onarımı ve hücresel yanıtlar, vücudun diğer bölgelerindeki iyileşme mekanizmalarından belirgin farklılıklar gösterir. Bu süreçte izlenen morfolojik değişiklikler ve hücresel reaksiyonlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Hasar sonrası aktive olan astrositler; bol eozinofilik sitoplazmalı ve eksantrik nükleuslu "gemistositik" formlara dönüşerek gliosis sürecinde temel rolü üstlenirler.Answer
  2. B
    Ventriküler sistemi döşeyen ependim hücreleri, destrüksiyon sonrası epitelyal rejenerasyon kapasiteleri yüksek olduğu için ventrikül duvarını orijinal yapısıyla restore ederler.
  3. C
    Miyelin kaybı ile giden süreçlerde oligodendrositler hızla prolifere olur ve hasarlı bölgede 'glial skar' olarak adlandırılan yoğun lifli dokuyu oluştururlar.
  4. D
    SSS parankimindeki büyük nekroz alanları, fibroblastlar tarafından sentezlenen yoğun Tip I kolajen ve ekstraselüler matriks aracılığıyla organize edilerek fibröz skara dönüşür.
  5. E
    Mikroglia hücreleri hasar bölgesinde sadece fagositoz yaparak debrisleri temizlemekle sınırlı bir role sahiptir; glial skar gelişimini uyaran sitokinleri sentezleyemezler.

Answer

Hasar sonrası aktive olan astrositlerin bol eozinofilik sitoplazmalı ve eksantrik nükleuslu "gemistositik" formlara dönüşerek gliosis sürecinde temel rolü üstlenmesi doğrudur.
Santral sinir sisteminde parankimal bir hasar (iskemi, travma vb.) meydana geldiğinde, astrositler ana onarım hücresi olarak devreye girer. Aktivasyonun erken evresinde astrositler hipertrofiye uğrar; sitoplazmaları genişler, granüler ve belirgin eozinofilik bir görünüm kazanır, nükleusları ise çevreye itilir. Bu spesifik morfolojiye 'gemistositik astrosit' denir. Bu hücreler daha sonra ince glial lifler sentezleyerek kalıcı glial skarı oluştururlar.

Step-by-Step Solution

1
SSS parankiminin hasara verdiği karakteristik yanıtın (gliosis) belirlenmesi.
Hasarın kolajen sentezi (fibrozis) ile değil, glial hücre reaksiyonu (gliosis) ile iyileştiği saptandı.
SSS'de parankimal iyileşme mekanizması sistemik dokulardan farklıdır.
2
Astrositlerin aktivasyon sonrası geçirdiği morfolojik evrelerin analizi.
Aktive astrositlerin hipertrofiye uğrayarak "gemistositik astrosit" halini aldığı belirlendi.
Gemistositik görünüm, akut/subacute hasara verilen erken glial yanıttır.
3
Diğer glia hücrelerinin (oligodendrosit, ependim) rejenerasyon kapasitelerinin değerlendirilmesi.
Bu hücrelerin rejenerasyon yeteneğinin kısıtlı olduğu ve skar oluşumunda primer rol oynamadıkları teyit edildi.
Hasarlı alanların onarımında astrositlerin dominant rolünü doğrulamak gerekir.

Key Concept

Gliosis ve Gemistositik Astrositler

Practice More

Nöronların akut iskemik hasara verdiği en erken morfolojik yanıt olan 'Kırmızı Nöron' (Red Neuron) değişimini gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question