Question

Difficulty: MediumAsit-Baz Dengesi Bozuklukları

7474 yaşında erkek hasta, mide kanseri nedeniyle yapılan total gastrektomi operasyonu sonrası postoperatif 3.3. günde aniden gelişen nefes darlığı ve konfüzyon nedeniyle değerlendiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 105/65105/65 mmHgmmHg, nabız 115/dak115/dak, solunum sayısı 30/dak30/dak ve vücut sıcaklığı 38.238.2 C^\circ C saptanıyor. Akciğer oskültasyonunda bilateral bazallerde krepitan raller mevcut olan hastanın son 66 saatlik idrar çıkışının 120120 mlml (<0.5< 0.5 ml/kg/saatml/kg/saat) olduğu saptanıyor.

Hastanın arter kan gazı ve serum elektrolit değerleri aşağıdaki gibidir:

ParametreDeğerReferans Aralığı
pHpH7.247.247.357.457.35 - 7.45
pCO2pCO_25252 mmHgmmHg354535 - 45 mmHgmmHg
HCO3HCO_3^-2222 mEq/LmEq/L222822 - 28 mEq/LmEq/L
Na+Na^+138138 mEq/LmEq/L135145135 - 145 mEq/LmEq/L
ClCl^-9898 mEq/LmEq/L9810898 - 108 mEq/LmEq/L

Bu verilere göre, hastadaki asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mikst tip asidoz (Solunumsal asidoz ve artmış anyon açıklı metabolik asidoz)Answer
  2. B
    İzole akut solunumsal asidoz
  3. C
    Kompanse artmış anyon açıklı metabolik asidoz
  4. D
    Mikst tip asidoz (Solunumsal asidoz ve normal anyon açıklı metabolik asidoz)
  5. E
    Metabolik alkaloz üzerine eklenmiş solunumsal asidoz

Answer

Mikst tip asidoz (Solunumsal asidoz ve artmış anyon açıklı metabolik asidoz)
Doğru yanıt olan seçenek, hastadaki iki ayrı patofizyolojik süreci de kapsamaktadır. Hastanın pHpH değeri 7.247.24 ile asidemi lehinedir. pCO2pCO_2 değerinin 5252 mmHgmmHg olması (normalin üzerinde) solunumsal bir asidozu tanımlar. Aynı zamanda HCO3HCO_3^- değerinin, solunumsal asidoza karşı beklenen yükselmeyi göstermeyip aksine alt sınırda (2222 mEq/LmEq/L) kalması ek bir metabolik asidoz olduğunu gösterir. Anyon açığı formülü uygulandığında (138[98+22]=18138 - [98 + 22] = 18) sonucun 1212 mEq/LmEq/L'nin üzerinde olması, bu metabolik asidozun 'artmış anyon açıklı' tipte olduğunu teyit eder.

Step-by-Step Solution

1
pHpH değerini değerlendir.
pH=7.24pH = 7.24 (<7.35< 7.35).
pHpH değerinin 7.357.35 altında olması asidemi olduğunu gösterir.
2
pCO2pCO_2 ve HCO3HCO_3^- değerlerini primer bozukluk açısından incele.
pCO2=52pCO_2 = 52 mmHgmmHg (yüksek), HCO3=22HCO_3^- = 22 mEq/LmEq/L (alt sınır).
pCO2pCO_2 yüksekliği asidemi ile uyumludur (primer solunumsal asidoz). Ancak solunumsal asidozda beklenen renal kompanzasyon (HCO3HCO_3^- artışı) yerine HCO3HCO_3^- düşük seyretmektedir, bu da ek bir metabolik asidoz komponenti olduğunu kanıtlar.
3
Anyon açığını (AGAG) hesapla.
AG=Na+(Cl+HCO3)=138(98+22)=18AG = Na^+ - (Cl^- + HCO_3^-) = 138 - (98 + 22) = 18.
Anyon açığının normal değeri 12±212 \pm 2 mEq/LmEq/L'dir. 1818 değeri artmış anyon açığını (HAGMA) gösterir.
4
Klinik tablo ile korelasyon kur.
Postoperatif solunum yetmezliği + Sepsis/Akut böbrek hasarı.
Hastanın ralleri ve pCO2pCO_2 yüksekliği solunumsal asidozu; oligüri ve artmış anyon açığı ise laktik asidoz veya üremiye bağlı metabolik asidozu açıklar.

Key Concept

Mikst tip asit-baz bozukluklarında hem solunumsal hem de metabolik parametreler aynı yönde (asidemi veya alkalemi) bozulma gösterir; bu durumda beklenen kompanzasyon yanıtı gözlenmez.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question