Milli Mücadele Muharebeler Dönemi
623 questions
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda düzenli ordunun aldığı yenilgi, Milli Mücadele'nin en kritik aşamalarından birini oluşturmuştur. Bu süreçte hem askeri kayıpların önüne geçilmesi hem de devlet otoritesinin güçlendirilerek topyekûn seferberlik halinin sağlanması amacıyla radikal kararlar alınmıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu dönemde (Kütahya-Eskişehir Savaşları süreci ve hemen sonrası) yaşanan gelişmeler arasında yer almaz?
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın en bunalımlı günlerinde Ankara'da bir yandan Maarif Kongresi toplanarak ülkenin gelecekteki eğitim politikaları tartışılmış, diğer yandan ordunun tamamen imha olmasını engellemek amacıyla Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilme kararı alınmıştır. Bu askeri yenilginin Meclis'te yarattığı büyük siyasi sarsıntı, Ağustos tarihinde Başkomutanlık Kanunu'nun kabul edilmesiyle yeni bir boyut kazanmıştır.
Bu kanunla TBMM'nin yasama ve yürütme yetkilerinin geçici olarak Mustafa Kemal Paşa'ya devredilmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
Mustafa Kemal Paşa’nın "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı vatandaşın kanıyla ıslanmadıkça terk olunamaz." emriyle Türk askeri doktrinine 'topyekûn savaş' kavramını kazandırdığı Sakarya Meydan Muharebesi, sadece askeri bir başarı değil, çok boyutlu diplomatik sonuçları olan siyasi bir zaferdir. Bu muharebenin kazanılmasının ardından ortaya çıkan diplomatik ve askeri tablo dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Sakarya Zaferi'nin sonuçları ile ilgili yanlış bir bilgidir?
Milli Mücadele'nin Batı Cephesi'ndeki ilk askeri başarısı olan , beraberinde hem yeni Türk devletinin temellerini sağlamlaştıran ulusal gelişmeleri hem de meşruiyet sağlayan uluslararası diplomatik atakları getirmiştir. Bu zafer, İtilaf Devletleri'nin TBMM'yi muhatap alarak barış tekliflerini yeniden gözden geçirmesine neden olmuştur.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 'nin ardından yaşanan ve TBMM’nin varlığının İtilaf Devletleri tarafından hukuken ilk kez tanınmasına zemin hazırlayan gelişmedir?
Mustafa Kemal Paşa'nın, Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa'ya gönderdiği telgrafta "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." diyerek önemini vurguladığı İnönü Muharebesi, İtilaf Devletleri arasındaki görüş ayrılıklarını belirginleştirmiş ve Türk diplomasisi için yeni bir süreç başlatmıştır.
Aşağıdaki tabloda bu zaferin ardından bazı işgalci devletlerin politikalarında yaşanan değişimler eşleştirilmiştir:
| Ülke | Diplomatik Hamle / Gelişme |
|---|---|
| İtalya | Anadolu'daki işgal bölgelerini (Muğla ve Antalya) boşaltmaya başlaması |
| Fransa | TBMM ile barış zemini arayarak Zonguldak'ı tahliye etmesi ve Ankara'ya temsilci göndermesi |
| İngiltere | [?] |
Buna göre, tablodaki soru işaretinin () yerine getirilmesi gereken doğru bilgi aşağıdakilerden hangisidir?
Milli Mücadele Dönemi'nde Kuva-yı Milliye birliklerinin disiplin sorunları, merkezi otoriteye tam olarak bağlanmak istememeleri ve Yunan ilerleyişi karşısında kesin sonuç alamamaları üzerine yılı sonlarında düzenli ordunun kurulması kararlaştırılmıştır. Batı Cephesi'nde bu ordunun kazandığı ilk askeri zafer olan , TBMM'nin hem içeride hem de dışarıda otoritesini pekiştiren siyasi ve hukuki gelişmelere zemin hazırlamıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu zaferin ardından yaşanan ve yeni kurulan Türk devletinin ilk anayasası olma özelliğini taşıyan hukuki gelişmedir?
Milli Mücadele Dönemi’nde, Kuva-yı Milliye birliklerinin Yunan ilerleyişini durdurmada yetersiz kalması, halktan hukuk dışı yöntemlerle yardım toplamaları ve merkezi otoriteyi tanımamaları üzerine TBMM tarafından düzenli ordunun kurulmasına karar verilmiştir. Batı Cephesi'nde bu ordunun kazandığı ilk zafer olan İnönü Muharebesi, hem ulusal hem de uluslararası alanda önemli gelişmelere zemin hazırlamıştır.
Buna göre, İnönü Muharebesi sonrasında yaşanan aşağıdaki gelişmelerden hangisi, TBMM’nin dış politikadaki diplomatik kazanımlarından ziyade 'yeni bir devletin hukuki temellerini ve kurumsal kimliğini oluşturma' gayesiyle gerçekleştirilmiştir?
Milli Mücadele Dönemi'nde Doğu Cephesi'nde kazanılan askeri zaferin ardından Ermenistan ile imzalanan Gümrü Antlaşması, TBMM Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısıdır. Bu antlaşma ile Doğu Cephesi'ndeki silahlı mücadelenin büyük oranda sona ermesinin, Kurtuluş Savaşı'nın genel stratejisi açısından sağladığı en önemli ve doğrudan katkı aşağıdakilerden hangisidir?
Milli Mücadele Dönemi'nde Batı Cephesi'nde kazanılan İnönü Zaferi, halkın düzenli orduya olan güvenini artırmış ve İtilaf Devletleri arasında görüş ayrılıklarının belirginleşmesini sağlamıştır. Bu zaferin ardından İtilaf Devletleri'nin Anadolu politikasında ilk ciddi stratejik geri adımlar görülmeye başlanmıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İnönü Savaşı’nın ardından yaşanan bu diplomatik çözülmenin bir kanıtı olarak gösterilebilir?
Milli Mücadele Dönemi’nde Maraş, Antep ve Urfa’da Fransız işgaline ve Ermeni intikam alaylarına karşı yürütülen direniş süreci ile bu sürecin diplomatik sonuçları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Ağustos tarihinde başlayan Büyük Taarruz, Ağustos'ta Başkomutanlık Meydan Muharebesi ile kesin bir zafere ulaşmıştır. Mustafa Kemal Paşa'nın "Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!" emriyle takip edilen Yunan kuvvetlerinin Anadolu'dan tamamen temizlenmesi sonucunda, Millî Mücadele'nin askeri safhasını bitiren ve diplomatik sürecini başlatan ilk resmi gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi, sadece askeri bir başarı değil, aynı zamanda Türk diplomasisinin elini güçlendiren ve İtilaf Devletleri içerisindeki dengeleri değiştiren stratejik bir dönüm noktasıdır. Türk ordusunun yaklaşık bir yıl süren lojistik hazırlıklarını tamamlayarak başlattığı bu süreç, Milli Mücadele'nin 'silahlı çatışma' safhasını kesin olarak sonlandırmıştır.
Buna göre, söz konusu harekât süreci ve sonuçlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlış bir değerlendirmedir?
Lozan Barış Antlaşması, Yeni Türk Devleti'nin tapu senedi olarak kabul edilir ve Misak-ı Milli hedeflerinin büyük ölçüde gerçekleşmesini sağlamıştır. Antlaşmanın içeriği dikkate alındığında; Boğazlar, sınırlar ve Patrikhanenin durumu gibi konularda çeşitli tavizler verilmiş veya çözümler sonraya bırakılmış olsa da bazı konularda tam bağımsızlık ilkesinden ödün verilmeden kesin bir başarı elde edilmiştir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Lozan Barış Antlaşması'nda Türkiye'nin egemenlik haklarını kısıtlayan herhangi bir unsur barındırmadan, tam bağımsızlık anlayışına uygun olarak ve kesin bir zaferle sonuçlanan konulardan biridir?
Milli Mücadele Dönemi'nde Batı Cephesi, Gediz Taarruzu'nun başarısızlığından sonra askeri sevk ve idareyi daha etkin kılmak amacıyla "Batı" ve "Güney" olmak üzere iki ayrı komutanlığa bölünmüştür. Ancak bu çift başlı yönetim yapısının askeri harekat üzerindeki olumsuz etkileri görülmüş ve nihayetinde cephe birleştirilmiştir.
Batı Cephesi'nin bu iki komutanlığının birleştirilerek tek bir merkezden yönetilmesine karar verilmesinde etkili olan temel askeri gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
sonrasında elde edilen askeri başarı, TBMM’nin hem iç politikadaki otoritesini pekiştirmiş hem de uluslararası alanda meşruiyetini artıran bir dizi diplomatik gelişmeye zemin hazırlamıştır. Bu zaferin ardından yaşanan gelişmeler, genellikle 'TALİM' veya 'MİLAT' kısaltmalarıyla kodlanmaktadır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 'nin ardından yaşanan siyasi gelişmelerden biri değildir?
I. İnönü Muharebesi’nin kazanılmasından sonra hem TBMM’nin iç otoritesini güçlendiren ulusal gelişmeler hem de Türk devletinin dış dünyadaki saygınlığını artıran diplomatik (uluslararası) gelişmeler yaşanmıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi I. İnönü Savaşı'nın uluslararası (diplomatik) sonuçlarından biridir?
Ağustos tarihinde Kocatepe'den başlayan taarruzun ardından Mustafa Kemal Paşa'nın "Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!" emriyle takip edilen Yunan kuvvetleri Anadolu'dan tamamen temizlenmiştir. Bu askeri zaferin ardından Türk ordusunun Boğazlar ve İstanbul üzerine yönelmesiyle İtilaf Devletleri ile savaşın eşiğine gelinmiş ve sonuçta diplomatik görüşmeler başlamıştır.
Buna göre, Büyük Taarruz'un kazanılması sonucunda Milli Mücadele'nin askeri safhasını resmen sona erdiren diplomatik gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Milli Mücadele’de Batı Cephesi’nde Gediz Taarruzu’nun ardından yaşanan sevk ve idare sorunları, TBMM’yi askeri yapıda köklü bir merkezileşmeye yöneltmiştir. Bu süreçte Kuva-yı Milliye’den düzenli orduya geçiş hızlandırılmış; ordu, meclisin yegâne ve disiplinli savunma gücü haline getirilmeye çalışılmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi, Batı Cephesi’nde düzenli ordunun kuruluşu ve kurumsallaşması aşamasında ( sonu - başı), TBMM’nin "merkezi otoriteyi ve askeri disiplini" tesis etmek amacıyla başvurduğu yöntemler arasında gösterilemez?
Sakarya Meydan Muharebesi, Türk ordusunun II. Viyana Kuşatması'ndan beri süregelen stratejik geri çekilişini durdurmuş ve Mustafa Kemal Paşa'nın "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır." doktrini ile askeri tarihe geçmiştir. Bu zaferin ardından yaşanan diplomatik ve askeri gelişmeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Sakarya Meydan Muharebesi'nin sonuçları arasında *gösterilemez*?
Milli Mücadele Dönemi’nde Güney Cephesi, düzenli ordunun görev almadığı ve mücadelenin tamamen yerel halkın oluşturduğu Kuvayı Milliye birliklerince yürütüldüğü bir cephedir. Bu cephedeki direniş süreci ve sonuçlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?