Yazım ve Noktalama

1356 questions

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde iki noktanın (:) kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

İhale dosyalarında şu belgelerin bulunması zorunludur: imza sirküleri, ticaret sicil gazetesi ve teklif mektubu.

Komisyonun ihaleyi iptal etme gerekçesi şuydu: Verilen tekliflerin yaklaşık maliyetin çok üzerinde olması kurum bütçesini zorlamaktadır.

İhale süreci temel olarak şu aşamalardan oluşmaktadır; ilan, tekliflerin alınması ve değerlendirme.

Kanun'un temel amacı maddede şöyle belirtilir: 'İhtiyaçların en uygun şartlarda ve zamanında karşılanması esastır.'

İstisnai durumlarda şu ihale usulleri uygulanabilir: pazarlık usulü ve doğrudan temin.

Show answer & explanation

Answer: İhale süreci temel olarak şu aşamalardan oluşmaktadır; ilan, tekliflerin alınması ve değerlendirme.

Answer

İhale sürecinin aşamalarının sıralandığı cümlede noktalı virgül yerine iki nokta kullanılmalıdır.

İhale sürecinin aşamalarının sıralandığı ifadede, kendisinden sonra örnek verilecek cümlenin sonuna noktalı virgül değil, iki nokta (:) getirilmelidir. Bu, işaretin temel görevlerinden biridir.

Step-by-Step Solution

Cümledeki noktalama işaretinin işlevini belirleyin.

İhale sürecinin aşamaları sıralanmadan önce 'şu aşamalardan oluşmaktadır' denilerek bir açıklama ve örnekleme yapılacağı belirtilmiştir.

Türkçede kendisinden sonra örnek verilecek veya açıklama yapılacak cümlelerin sonuna iki nokta konur.

Kullanılan noktalama işaretini kurala göre kontrol edin.

Söz konusu cümlede iki nokta (:) yerine noktalı virgül (;) kullanıldığı tespit edilmiştir.

Noktalı virgülün böyle bir görevi yoktur; bu durum noktalama hatasına yol açmıştır.

Diğer seçeneklerdeki yazım kurallarını (büyük/küçük harf) teyit edin.

Cümle niteliğindeki açıklamalarda büyük harfle, sadece örneklerin sıralandığı durumlarda ise küçük harfle başlandığı görülmüştür.

İki noktadan sonra gelen kısım tam bir cümle ise büyük harfle, değilse küçük harfle başlar kuralı tüm seçeneklerde (hatalı olan C hariç) doğru uygulanmıştır.

Key Concept

İki Noktanın Kullanım Alanları ve Yazım Kuralları

Estimated Time:1m 0s

Question 242Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalı virgül (;) yanlış kullanılmıştır?

Kurum bünyesinde uzmanlar, denetçiler ve kontrolörler teknik ekipte; raportörler, arşivistler ve mutemetler ise idari ekipte görevlendirilmiştir.

Yeni hazırlanan stratejik plan; liyakat, şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri temelinde kamu hizmetlerinin kalitesini artırmayı hedeflemektedir.

Mülki idare amirleri; görev yaptıkları bölgenin asayişini, ekonomik gelişimini ve halkın refahını sağlamakla yükümlüdür.

İdari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve amaç unsurlarından birinde hata yapılması hukuka aykırılık teşkil eder; bu durumda işlemin iptali için dava açılabilir.

İdare hukukunda denetim yolları iki ana başlıkta incelenmektedir; idari yollar ve yargısal yollar.

Show answer & explanation

Answer: İdare hukukunda denetim yolları iki ana başlıkta incelenmektedir; idari yollar ve yargısal yollar.

Answer

İdare hukukunda denetim yolları iki ana başlıkta incelenmektedir; idari yollar ve yargısal yollar cümlesinde noktalı virgül yanlış kullanılmıştır.

Doğru cevap olan cümlede, 'iki ana başlıkta incelenmektedir' ifadesinden sonra bu başlıkların neler olduğu açıklandığı için noktalı virgül (;) değil, iki nokta (:) kullanılmalıdır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre kendisinden sonra açıklama yapılacak cümlelerin sonuna iki nokta konur.

Step-by-Step Solution

Cümlenin yapısını ve noktalama işaretinin işlevini analiz et.

Cümlede 'iki ana başlık' ifadesiyle bir açıklama yapılacağı belirtilmektedir.

Noktalama işaretinin görevini belirlemek için cümlenin anlam akışını anlamak gerekir.

TDK'nin açıklama ve örnekleme kurallarını hatırla.

Kendisiyle ilgili açıklama verilecek veya örnek sıralanacak cümlelerin sonuna iki nokta (:) konur.

Noktalı virgül ile iki noktanın görevlerini karıştırmamak kural bilgisini gerektirir.

Hatalı kullanımı tespit et.

İncelenen cümlede açıklama yapıldığı için noktalı virgül (;) yerine iki nokta (:) kullanılmalıdır.

Yanlış işaret kullanımı cümlenin noktalama mantığına aykırıdır.

Key Concept

Açıklama veya örnekleme yapılacak durumlarda noktalı virgül değil, iki nokta kullanılır.

Question 243Question →

Türkçede özellikle yabancı dillerden geçen bazı sözcükler, günlük dildeki yanlış telaffuz edilme sıklığına bağlı olarak yazım hatalarına konu olabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Müzede sergilenen tablonun orjinal hali, özel bir havalandırma sistemine sahip odada korunuyor.

Sınav başvuru kılavuzu, kurumun resmi internet sayfasında bugün itibarıyla erişime açıldı.

Genç yeteneklerin katıldığı basketbol antrenman programı oldukça yoğun bir tempoda devam ediyor.

Belediye ekipleri, şehir merkezindeki hava kirliliğini önlemek amacıyla egzoz denetimlerini sıkılaştırdı.

Yolculuk esnasında şoförün dikkatini dağıtacak her türlü davranıştan hassasiyetle kaçınılmalıdır.

Show answer & explanation

Answer: Müzede sergilenen tablonun orjinal hali, özel bir havalandırma sistemine sahip odada korunuyor.

Answer

Müzede sergilenen tablonun orjinal hali ifadesindeki sözcüğün yazımı hatalıdır; doğrusu 'orijinal' olmalıdır.

Türk Dil Kurumu'na göre Fransızca kökenli olan bu sözcüğün doğru yazımı 'orijinal' şeklindedir. 'Orjinal' kullanımı günlük dildeki telaffuzdan kaynaklanan yaygın bir hatadır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki yazımı karıştırılması muhtemel (kılavuz, antrenman, egzoz, şoför, orijinal) sözcükleri tespit etmek.

Tespit edilen sözcüklerin TDK kurallarına göre incelenmesi gerektiği anlaşıldı.

Yazım yanlışı sorulan sorularda odak noktasını belirlemek çözüm sürecini hızlandırır.

Sözcüklerin güncel imla kurallarına göre doğruluğunu kontrol etmek.

Kılavuz (doğru), antrenman (doğru), egzoz (doğru) ve şoför (doğru) olarak belirlendi; 'orjinal' ise hatalı bulundu.

Yabancı kökenli sözcüklerdeki orta hece ünlüleri genellikle yanlış yazılmaktadır.

Hatalı olan sözcüğün doğru yazımını belirtmek.

Sözcüğün doğru biçimi 'orijinal' şeklindedir.

Fransızca 'original' kelimesinden dilimize geçen bu sözcükte aradaki 'i' harfinin kullanılması zorunludur.

Key Concept

Yabancı Kökenli Sözcüklerin İmlası ve Ses Uyumu

Estimated Time:45s

Question 244Question →

Bir belediyenin yayımladığı "Kentsel Dönüşüm Bilgilendirme Rehberi"nde yer alan aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Proje alanında inşa edilecek binaların birbirine olan mesafesi

12\text{ }m

'den az olmayacak şekilde planlanmıştır.

Yenileme çalışmaları kapsamında bölgeye yaklaşık

850\text{ }m^2

ye varan yeni yeşil alan kazandırılacaktır.

Zemin etüdü için sahadan alınan her bir toprak örneğinin ağırlığı

500\text{ }mg

'dan az olmamalıdır.

Başvuru sürecindeki teknik terimlerin doğru kullanımı için TDK'nın güncel yazım kılavuzu temel alınacaktır.

Hak sahiplerinin şehir dışı ulaşım planlamalarında THY'nin sunduğu güncel uçuş tarifeleri esas alınacaktır.

Show answer & explanation

Answer: Başvuru sürecindeki teknik terimlerin doğru kullanımı için TDK'nın güncel yazım kılavuzu temel alınacaktır.

Answer

Türk Dil Kurumu'nun kısaltması olan TDK'nin yazımı hatalıdır çünkü büyük harf kısaltmalarında son harfin okunuşu (ke) esas alınmalıdır.

Büyük harflerle yapılan kısaltmalarda getirilen ekler, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre belirlenir. Türkçede 'K' harfi 'ke' şeklinde okunduğu için TDK kısaltmasına gelecek ek '-nin' olmalıdır. 'TDK'nın' yazımı, kısaltmanın 'Türk Dil Kurumu' şeklinde açılımına veya hatalı bir 'ka' okunuşuna dayandığı için yanlıştır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki kısaltmaları ve türlerini (büyük harf/küçük harf) belirle.

TDK ve THY büyük harfli; m,

m^2

ve mg küçük harfli kısaltmalardır.

Yazım kuralları kısaltmanın türüne göre değişiklik gösterir.

Küçük harfli kısaltmalara getirilen eklerin kelime okunuşuna uygunluğunu kontrol et.

Metreden (

m

'den), miligramdan (

mg

'dan) ve metrekareye (

m^2

ye) kullanımları kurallara uygundur.

Ölçü birimi kısaltmalarında ek, kısaltmanın değil kelimenin tam okunuşuna göre gelir.

Büyük harfli kısaltmalarda son harfin okunuşunu esas alarak ekleri incele.

Türkçede 'K' harfi 'ke' olarak okunur; bu yüzden kısaltma 'Te-De-Ke' şeklinde okunmalı ve ek '-nin' olmalıdır.

Büyük harfli kısaltmalarda kelimenin açılımı değil, kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır.

Key Concept

Kısaltmalara Getirilen Eklerin Yazımı

Question 245Question →

Noktalama işaretleri, metindeki anlam karışıklıklarını önlemek ve ifadeleri daha belirgin hale getirmek için kullanılır. Bu kuralların dışına çıkılması, anlatımın doğruluğunu zedeler ve akademik/resmî yazışma standartlarına aykırılık teşkil eder.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Türk Dil Kurumunun yayımladığı son sözlükte, dilimizdeki yeni kelimeler geniş bir çerçevede ve tüm anlamlarıyla ele alınmıştır.

Boğaz Köprümüzün onarım çalışmaları nedeniyle hafta sonu bazı şeritlerin trafiğe kapatılacağı Valilikçe kamuoyuna duyuruldu.

"Mai ve Siyah"taki Ahmet Cemil karakteri, Servetifünun aydınının hayal ve hakikat çatışmasını simgeleyen en önemli figürdür.

Yakup Kadri (1889-1974)'nin romanlarında, Anadolu'nun toplumsal yapısı ve köylü-aydın çatışması çarpıcı bir dille anlatılır.

Sanatçı; şiir, roman ve hikâye türlerinde yetkinleşmiş; bu eserleriyle edebiyat dünyasında kalıcı bir yer edinmiştir.

Show answer & explanation

Answer: Yakup Kadri (1889-1974)'nin romanlarında, Anadolu'nun toplumsal yapısı ve köylü-aydın çatışması çarpıcı bir dille anlatılır.

Answer

Yakup Kadri isminden sonra gelen ekin yay ayraçtan önce yazılması gerekirken ayraçtan sonraya bırakılması bir noktalama hatasıdır.

Türk Dil Kurumu'nun belirlediği kurallara göre, özel bir ada getirilen ek yay ayraçtan önce yazılmalıdır. Dolayısıyla 'Yakup Kadri (1889-1974)'nin' ifadesi hatalıdır; doğrusu 'Yakup Kadri'nin (1889-1974)' şeklinde olmalıdır. Bu kural, metnin akışında ekin asıl sözcüğe ait olduğunu vurgular.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki kesme işareti ('), yay ayraç ( ) ve tırnak işareti (" ") kullanımlarını TDK kuralları çerçevesinde inceleyiniz.

Kurum adlarına (Türk Dil Kurumunun) ve iyelik eki değişen özel isimlere (Boğaz Köprümüzün) ek getirilirken kesme kullanılmadığı görülür.

İstisnai kesme işareti kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığını belirlemek için.

Özel isimlere getirilen eklerin ek bilgi (tarih, açıklama vb.) içeren yay ayraçlarla olan dizilimini kontrol ediniz.

Yakup Kadri ismine getirilen '-nin' ekinin, doğum-ölüm tarihlerini belirten yay ayraçtan sonra kullanıldığı tespit edilir.

TDK kuralına göre ek, yay ayraçtan önce isme bitişik şekilde yazılmalı ve gerekirse kesme ile ayrılmalıdır.

Sıralı cümlelerdeki ve vurgulanan öznelerdeki noktalı virgül kullanımını değerlendiriniz.

Sanatçı ile başlayan cümlede noktalı virgülün grupları ve sıralı cümleleri ayırma görevinin doğru olduğu anlaşılır.

Cümle yapısındaki karmaşıklığın noktalama ile doğru yönetilip yönetilmediğini doğrulamak için.

Key Concept

Özel adlara getirilen eklerin yay ayraç (parantez) ile kullanımı

Question 246Question →

Kamu yönetiminde hazırlanan denetim raporlarında dil bilgisi ve noktalama kurallarına uyulması, bürokratik iletişimin netliği açısından kritik bir öneme sahiptir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün ( $,$ ) kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Kurumun yeni yönetim kurulu; üniversite temsilcileri, sektör paydaşları ve kamu denetçilerinden oluşmaktadır.

İhtiyar, adamın arkasından bakarken derin bir iç çekerek gözden kayboldu.

Denetim süreci başarıyla tamamlanacak da, kurumun genel başarı puanı buna göre belirlenecektir.

Söz konusu projelerin hayata geçirilmesi için gereken yasal düzenlemeler, Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşındı.

Sayın Valim, tarımsal kalkınma hamlesi kapsamında hazırlanan eylem planını bilgilerinize sunarım.

Show answer & explanation

Answer: Denetim süreci başarıyla tamamlanacak da, kurumun genel başarı puanı buna göre belirlenecektir.

Answer

Hizmet içi eğitimlerin tamamlanacağını belirten cümlede 'da' bağlacından sonra virgül kullanılması hatalıdır.

Türk Dil Kurumu'nun güncel noktalama kılavuzuna göre, metin içinde 'de / da' bağlacından sonra virgül konulmaz. Başarı puanının belirlenmesine yönelik cümlede bu kural ihlal edilerek bağlaçtan hemen sonra virgül yerleştirilmiştir.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki virgülün ve diğer noktalama işaretlerinin hangi görevle kullanıldığını analiz edin.

Cümlelerde özneleri ayırma, anlam karışıklığını giderme ve hitap gibi görevler tespit edildi.

Yanlış kullanımı bulmak için öncelikle doğru işlevleri ayırt etmek gerekir.

Bağlaçlarla ilgili noktalama kurallarını (ve, veya, da/de, hem... hem... vb.) gözden geçirin.

'de / da' bağlacından sonra virgül gelmeyeceği kuralı hatırlandı.

Türkçede bağlaçlardan önce veya sonra virgül kullanılmaması temel bir kuraldır.

Seçenekler arasında bu kuralı ihlal eden ifadeyi işaretleyin.

Belirlenecek olan başarı puanıyla ilgili cümlede 'da' bağlacından sonra virgül kullanıldığı görüldü.

Kural ihlali doğrudan noktalama yanlışına yol açar.

Key Concept

Bağlaçlardan (özellikle de/da) sonra virgül kullanılmaz.

Practice More

Zarf-fiil eklerinden sonra hangi durumlarda virgül gelip gelmeyeceğini (tekil vs. sıralı kullanım) tekrar ederek bu konudaki bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:55s

Question 247Question →

Türkçede yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Her yıl mayıs ayında Anneler Günü büyük bir heyecanla kutlanır.

Bu sabah Türk Dil Kurumunun internet sitesinden bazı kuralları kontrol ettim.

Tatilde Ağrı dağı'na tırmanmak için gerekli tüm hazırlıkları tamamladık.

Gelecek hafta sonu İç Anadolu'nun güneyinde yer yer yağış bekleniyor.

Yarın yapılacak toplantıda Vali Erol Bey de bir konuşma yapacak.

Show answer & explanation

Answer: Tatilde Ağrı dağı'na tırmanmak için gerekli tüm hazırlıkları tamamladık.

Answer

Ağrı Dağı ifadesinde yer alan 'dağ' sözcüğü özel isme dâhil olduğu için büyük harfle yazılmalıdır.

Ağrı Dağı, özel bir yer adıdır. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, yer adlarında ilk isimden sonra gelen deniz, nehir, göl, dağ, boğaz gibi tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. Bu nedenle 'dağ' sözcüğünün ilk harfi büyük olmalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki yer adlarını, unvanları ve özel günleri tespit edin.

Seçeneklerde 'Anneler Günü', 'Türk Dil Kurumu', 'Ağrı dağı', 'İç Anadolu'nun güneyi' ve 'Vali Erol Bey' ifadeleri incelenmelidir.

Yazım yanlışını bulmak için büyük harf kullanım kurallarını bu kelimeler üzerinde test etmemiz gerekir.

Coğrafi yer adlarıyla ilgili TDK kuralını uygulayın.

TDK'ye göre deniz, nehir, göl, dağ, boğaz gibi tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar.

Ağrı Dağı ifadesi bu kural kapsamına girmektedir.

Hatalı kullanımı belirleyin.

Ağrı dağı ifadesindeki 'dağ' sözcüğünün küçük harfle başlatılması kurala aykırıdır.

Özel ada dâhil olan tür isimleri büyük harfle yazılmalıdır.

Key Concept

Yer adlarında tür bildiren (dağ, göl, nehir vb.) ikinci isimlerin yazımı

Estimated Time:45s

Question 248Question →

Dilin yapısal özellikleri ve ödünçleme sözcüklerin fonetik yapısı, bazı kelimelerin yazımında tereddüt yaşanmasına ve sıklıkla hata yapılmasına neden olabilmektedir. Özellikle yabancı kökenli sözcüklerin imlasında TDK (Türk Dil Kurumu) güncel yazım kılavuzuna uyulması akademik ve resmî dil açısından zorunluluktur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazımı karıştırılan sözcüklerin kullanımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Tarihî romanlarda karşımıza çıkan gözü pek silahşor tiplemeleri, adaleti ve dürüstlüğü temsil eden sembolik karakterlerdir.

Bölgedeki mimari yapıları inceleyen sanat tarihçileri, Hıristiyan teolojisinin estetik üzerindeki etkilerini detaylıca raporlamıştır.

Toplumda kazandığı büyük saygınlığa rağmen her zaman mütevazı bir yaşam sürmesi, onun en dikkat çekici özelliklerinden biriydi.

Dağ köylerinde nesilden nesile aktarılan eşkıya hikâyeleri, bölge halkının sözlü kültür mirasının önemli bir parçasını oluşturur.

Ortaya atılan bu asılsız iddia, kurumun yıllar boyu titizlikle oluşturduğu güven ortamını zedelemeye yönelik bir girişimdir.

Show answer & explanation

Answer: Bölgedeki mimari yapıları inceleyen sanat tarihçileri, Hıristiyan teolojisinin estetik üzerindeki etkilerini detaylıca raporlamıştır.

Answer

İçinde 'Hıristiyan' sözcüğü geçen cümle yazım açısından yanlıştır; doğrusu 'Hristiyan' olmalıdır.

Batı dillerinden Türkçeye geçen ve içinde çift ünsüz barındıran bazı sözcüklerin yazımında, konuşma dilindeki telaffuzun aksine ünlü harf kullanılmaz. TDK standartlarına göre 'Hristiyan' sözcüğü 'ı' harfi olmadan yazılmalıdır. Dolayısıyla 'Hıristiyan' kullanımı bir yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

Seçeneklerdeki yabancı kökenli ve yazımı karıştırılmaya müsait sözcükleri (silahşor, Hıristiyan, mütevazı, eşkıya, iddia) tespit et.

Tespit edilen sözcüklerin köken ve TDK standartlarına göre yazım kuralları incelenmelidir.

Yazım yanlışı sorularında odaklanılması gereken kritik sözcükleri belirlemek çözümün ilk adımıdır.

'Hıristiyan' sözcüğünün TDK Güncel Türkçe Sözlük ve Yazım Kılavuzu'ndaki karşılığını kontrol et.

Sözcüğün doğru yazımının 'ı' harfi olmadan 'Hristiyan' olduğu görülür.

Batı kökenli bazı sözcüklerin başında veya içinde yer alan iki ünsüz arasına Türkçedeki söyleyiş kolaylığı nedeniyle ünlü harf (ı, i) eklenmesi yaygın bir yazım yanlışıdır.

Diğer seçeneklerde yer alan 'silahşor', 'mütevazı', 'eşkıya' ve 'iddia' sözcüklerini analiz et.

Tüm bu sözcüklerin TDK kurallarına tam uyum sağladığı doğrulanır.

Çeldiricilerin doğruluğundan emin olmak, yanlış seçeneği kesinleştirmeyi sağlar.

Key Concept

Yabancı Kökenli Sözcüklerin İmlası ve Ünlü Türemesi Hatası

Question 249Question →

Eleştirmenin şu sözleri, sanatın toplumsal işlevini yeniden tartışmaya açar: '... eser, sadece yaratıcısının değil, içinde yeşerdiği iklimin de izlerini taşır (I)' Tarihin tozlu sayfalarında gizli kalan o büyük sırlar, henüz keşfedilmemiş hikâyeler (II) Okuyucu, metnin derinliklerine daldıkça şu temel meseleyle yüzleşir: Hakikat, kurgunun neresinde başlar (III) Bir ses, zihnin kuytularından fısıldar: 'Yazmaya devam et, asla durma (IV)' O an kendi kendime şunu sordum: 'Sen, bu gerçeği kabullenmek (V)'

Bu metinde yay ayraçla belirtilen yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

(...) (...) (?) (!) (?)

(.) (.) (?) (.) (?)

(...) (.) (?) (!) (.)

(...) (...) (!) (!) (?)

(.) (.) (.) (!) (?)

Show answer & explanation

Answer: (...) (...) (?) (!) (?)

Answer

Metindeki boşluklara sırasıyla; alıntının devam ettiğini belirten üç nokta, tamamlanmamış (eksiltili) cümle için üç nokta, standart soru cümlesi için soru işareti, kuvvetli emir bildiren ifade için ünlem işareti ve soru sözcüğü içermeyen ancak soru anlamı taşıyan ifade için soru işareti getirilmelidir.

Doğru seçenek metindeki tüm noktalama gerekliliklerini karşılar: Alıntının devamını gösteren üç nokta, eksiltili yapıdaki üç nokta, soru sözcüğü içeren soru işareti, emir bildiren ünlem ve soru sözcüğü içermeyen ancak soru anlamı taşıyan ifade için kullanılan soru işareti sırasıyla doğru dizilmiştir.

Step-by-Step Solution

Alıntının bağlamını analiz etme

(I) numaralı boşlukta alıntının sonunda henüz bitmemiş bir bölüm olduğu iması vardır; TDK kurallarına göre alıntılarda sonda alınmayan kısımlar için üç nokta kullanılır.

Alıntının eksik kısımlarını belirtmek için.

Cümle yapısını inceleme

(II) numaralı cümle yüklemi bulunmayan bir eksiltili cümledir ('...hikâyeler vardır' denmemiş), bu yüzden üç nokta getirilmelidir.

Yüklemi söylenmemiş, okuyucunun zihnine bırakılmış ifadeleri tamamlamak için.

Soru anlamını tespit etme

(III) numaralı cümle 'neresinde' soru sözcüğünü içerdiği için standart bir soru cümlesidir ve soru işareti alır.

Doğrudan soru yönelten yapıları işaretlemek için.

Duygu ve tonlamayı belirleme

(IV) numaralı cümle 'asla durma' şeklinde kuvvetli bir emir ve nida içerir, bu nedenle ünlem işareti gereklidir.

Hitap, emir ve heyecan bildiren ifadeleri vurgulamak için.

İntonasyon temelli soruyu fark etme

(V) numaralı cümle soru eki veya kelimesi içermez; ancak 'Sen, bu gerçeği kabullenmek?' yapısı anlamca bir soru teşkil eder, TDK gereği soru işareti alır.

Soru sözcüğü olmasa da soru anlamı taşıyan cümlelerin sonuna soru işareti konur.

Key Concept

Cümle sonu işaretlerinin (Nokta, Üç Nokta, Soru İşareti, Ünlem) özel kullanım durumları ve intonasyon ilişkisi.

Question 250Question →

Virgül (,), bir kelimenin kendisinden sonra gelen kelime veya kelime gruplarıyla yapı ve anlam bakımından bağlantısı olmadığını göstermek ve anlam karışıklığını önlemek için kullanılır. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) bu işleviyle kullanılmıştır?

Hastanede görev yapan genç, doktorun odasından gelen sesler üzerine oraya yöneldi.

Vatandaşların dilekçeleri; ivedilikle işleme alınarak ilgili birimlere sevk edilecektir.

Değerli Katılımcılar, sempozyumun ikinci oturumuna katılımınızdan dolayı teşekkür ederim.

Bu stratejik plan, kurumun önümüzdeki beş yıllık hedeflerini ve vizyonunu belirlemektedir.

Hayır, talep edilen ek ödeneğin bu mali yıl içerisinde karşılanması mümkün görünmüyor.

Show answer & explanation

Answer: Hastanede görev yapan genç, doktorun odasından gelen sesler üzerine oraya yöneldi.

Answer

Hastanede görev yapan genç, doktorun odasından gelen sesler üzerine oraya yöneldi.

Cümlede virgül, 'genç' sözcüğünden sonra kullanılarak bu sözcüğün 'doktor' ismini niteleyen bir sıfat (genç doktor) olmadığını, aksine cümlenin bağımsız bir ögesi (öznesi) olduğunu göstermektedir. Virgülün kaldırılması durumunda 'genç doktor' şeklinde bir isim tamlaması oluşacak ve cümlenin anlamı kökten değişecektir. Bu durum TDK'nin 'anlam karışıklığını önlemek' kuralına tam olarak uymaktadır.

Step-by-Step Solution

Cümledeki virgülün yerini ve çevresindeki kelime gruplarını analiz etmek.

Virgülün 'genç' sözcüğünden sonra, 'doktorun odası' tamlamasından önce geldiği görülür.

Sözcükler arasındaki yapısal bağı anlamak için ilk adımdır.

Virgülü cümleden çıkararak cümleyi tekrar okumak ve anlam değişimini gözlemlemek.

Virgül kalktığında cümle 'Hastanede görev yapan genç doktorun odasından...' şeklinde okunur ve 'genç' sözcüğü 'doktor' isminin sıfatı haline gelir.

Virgülün anlam karışıklığını önleyip önlemediğini saptamanın en kesin yolu budur.

Virgüllü ve virgülsüz anlamları karşılaştırarak işlevi belirlemek.

Virgül varken 'genç' bir kişidir ve 'doktorun odasına' yönelmektedir; virgül yokken ise oda 'genç bir doktora' aittir. Virgül anlam karışıklığını gidermiştir.

Seçilen şıkkın sorudaki tanıma uygunluğunu teyit etmek için yapılır.

Key Concept

Virgülün Anlam Karışıklığını Önleme Görevi

Estimated Time:1m 15s

Question 251Question →

Türkçede noktalama işaretleri, cümlenin hem yapısal bütünlüğünü hem de anlamsal tonlamasını belirlemek amacıyla kullanılır. Kimi durumlarda soru sözcüğü veya eki kullanılmasa da tonlama yoluyla soru anlamı sağlanabilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna soru işareti (?) getirilmelidir?

Kütüphanede saatlerce vakit geçiren araştırmacı, elindeki yıpranmış belgelerin arasında hangi gizemlerin saklı olduğunu bir türlü bulamadı

Resmî görevli, pasaportun sayfalarını hızlıca çevirdikten sonra gözlerini yolcunun gözlerine dikip tok bir sesle sordu: Doğum yeriniz

Eski evin bahçesinde rüzgârın uğultusu, yerlerde savrulan kurumuş yapraklar ve kapının gıcırtısıyla birleşen tekinsiz bir sessizlik

Çabuk, elindeki o dosyayı derhal masanın üzerine bırak ve bir daha sakın buralarda görünme

Genç yazar, eleştirmenlerin hakkındaki acımasız yorumlarını okuduğunda aslında ne kadar büyük bir hata yaptığını çok geç de olsa anladı

Show answer & explanation

Answer: Resmî görevli, pasaportun sayfalarını hızlıca çevirdikten sonra gözlerini yolcunun gözlerine dikip tok bir sesle sordu: Doğum yeriniz

Answer

Resmî görevlinin yolcuya hitaben kullandığı 'Doğum yeriniz' ifadesi tonlama yoluyla soru anlamı taşıdığı için doğru cevaptır.

Doğru kabul edilen cümlede, resmî görevli herhangi bir soru edatı (mı/mi) veya soru sözcüğü (neresi, kim vb.) kullanmamıştır. Ancak 'Doğum yeriniz' ifadesi, konuşma akışı ve bağlam içerisinde bir soru vurgusuyla (intonation) söylendiği için Türkçedeki imla kuralları gereği sonuna soru işareti almalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerin yüklem yapılarını ve anlamlarını analiz etme

Cümlelerin bir kısmının durum bildirdiği, bir kısmının eksiltili olduğu görülür.

Noktalama işaretini belirlemek için öncelikle cümlenin tamamlanıp tamamlanmadığına bakılmalıdır.

Soru anlamının nasıl kurulduğunu inceleme

Soru sözcüğü içeren ama soru sormayan yapılar ile sözcük içermediği halde soru soran yapı ayırt edilir.

KPSS formatında sıkça sorulan 'tonlama yoluyla soru' kuralını uygulamak gerekir.

Tonlama kuralını 'Doğum yeriniz' ifadesine uygulama

İfadenin bilgi talep eden bir vurgu taşıdığı ve soru işareti gerektirdiği tespit edilir.

TDK kurallarına göre soru eki veya sözü kullanılmadan soru vurgusuyla yapılan cümlelerin sonuna soru işareti konur.

Key Concept

Tonlama Yoluyla Soru İşareti Kullanımı

Estimated Time:55s

Question 252Question →

Noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yanlışlık yapılmıştır?

Genç, araştırmacının sunduğu verileri dikkatle inceledikten sonra raporun sonuç kısmını yazmaya başladı.

Edebiyatımızda olay hikâyeciliğinin öncüsü Ömer Seyfettin; eserlerinde sade dili, milli konuları ve gerçekçi gözlemleri ön plana çıkarmıştır.

Ülkemizin saklı cennetlerinden biri olan Kuşadamız'daki turistik tesisler, bu yıl beklenen doluluk oranının çok üzerine çıktı.

Avrupa Birliği'ne üyelik süreciyle ilgili teknik görüşmeler, bakanlık düzeyindeki temsilcilerin katılımıyla önümüzdeki hafta devam edecek.

Usta yazar, 'Dokuzuncu Hariciye Koğuşu'nu kaleme alırken kendi gençlik yıllarındaki rahatsızlığından ve hastane anılarından esinlenmiştir.

Show answer & explanation

Answer: Ülkemizin saklı cennetlerinden biri olan Kuşadamız'daki turistik tesisler, bu yıl beklenen doluluk oranının çok üzerine çıktı.

Answer

Ülkemizin saklı cennetlerinden biri olan Kuşadamız'daki turistik tesisler... şeklinde başlayan cümlede kesme işareti yanlış kullanılmıştır.

Kuşadası özel adı, yapısı gereği sonunda 3. teklik kişi iyelik eki (-ı) taşır. Bu tür adlara, mevcut iyelik eki yerine başka bir iyelik eki (burada 1. çoğul şahıs eki olan -mız) getirildiğinde, getirilen ek ve sonrasındaki ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Doğru yazım 'Kuşadamızdaki' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki özel adlara ve eser adlarına getirilen eklerin (kesme işareti) kullanımını kontrol etmek.

C seçeneğinde 'Kuşadamız'daki' ifadesinin kesme işaretiyle ayrıldığı görülmektedir.

Kesme işaretinin özel durumlarda (iyelik eki değişimi) nasıl kullanılacağını belirlemek gerekir.

TDK'nin iyelik eki değişimiyle ilgili kuralını uygulamak.

Sonunda 3. teklik kişi iyelik eki (-ı, -i, -u, -ü) olan özel adlara (Kuşadası, Boğaz Köprüsü, Amik Ovası vb.), bu ek dışında başka bir iyelik eki getirildiğinde kesme işareti konmaz.

Kuşadası ismindeki '-sı' iyelik eki düşmüş ve yerine '-mız' eki gelmiştir. Bu durumda kural gereği kesme işareti kullanılmamalıdır.

Diğer seçeneklerdeki çeldirici kuralları (AB istisnası, tırnak sonrası ek) doğrulamak.

Avrupa Birliği'ne (istisna), 'Dokuzuncu Hariciye Koğuşu'nu (doğru kullanım) ifadelerinin kurallara uygun olduğu görülür.

C seçeneğindeki kural ihlali sorunun doğru cevabını oluşturmaktadır.

Key Concept

İyelik Eki Değişen Özel Adlarda Kesme İşareti Kullanımı

Estimated Time:1m 30s

Question 253Question →

Türkçede "de", "ki" ve "mi" yapılarının yazımı; bu yapıların cümlede üstlendikleri görevlere, anlam ilişkilerine ve kalıplaşma durumlarına göre farklılık gösterir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu yapıların yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Mademki mevzuat hükümleri bu kadar açık, neden hâlâ farklı uygulamalar yapıldığını anlamakta güçlük çekiyoruz.

Üniversite senatosunun son toplantısın da alınan kararlar, resmî internet sitesi üzerinden kamuoyuna duyuruldu.

Kaldı ki bu denli yoğun bir çalışma temposuna, hem fiziksel hem de zihinsel olarak hazırlanmak hiç de kolay değildir.

Yıl sonu hedeflerine ulaşıldı mı personelin motivasyonunu artırmak amacıyla kapsamlı bir sosyal etkinlik düzenlenebilir.

Öyle anlaşılıyor ki bu yılki bütçe revizyonunda, teknolojik altyapı yatırımlarına daha fazla pay ayrılması planlanıyor.

Show answer & explanation

Answer: Üniversite senatosunun son toplantısın da alınan kararlar, resmî internet sitesi üzerinden kamuoyuna duyuruldu.

Answer

Toplantı isminin sonuna gelen ve bulunma anlamı katan yapının bitişik yazıldığı seçenek hatalıdır.

Toplantı sözcüğünün sonuna getirilen yapı, cümlenin anlamından da anlaşılacağı üzere bulunma (hâl) ekidir. "Toplantısında" şeklinde bitişik yazılması gerekirken, bağlaç gibi ayrı yazılarak yazım yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

Cümledeki "de", "ki" ve "mi" yapılarının görevlerini analiz et.

"toplantısın da" ifadesindeki "de" yapısının bir ismin yerini/konumunu belirttiği (bulunma hâli) görülür.

Yazım kuralını belirlemek için ekin mi yoksa bağlacın mı kullanıldığını anlamak gerekir.

"de" yapısının cümleden çıkarılma testini uygula.

"Toplantısın alınan kararlar" şeklinde bir kullanım anlamı bozmaktadır.

Cümleden çıkarıldığında anlamın bozulması, o yapının bir ek (bulunma hâli) olduğunu kanıtlar.

Diğer seçeneklerdeki kalıplaşmış ve özel kullanımları kontrol et.

"Mademki" (kalıplaşmış), "Kaldı ki" (bağlaç), "hiç de" (bağlaç), "ulaşıldı mı" (zaman anlamlı edat) kullanımlarının kurallara uygun olduğu teyit edilir.

Yanlış seçeneğin kesinliğinden emin olmak için tüm çeldiriciler elenmelidir.

Key Concept

Ek olan -de/-da ve -ki ile bağlaç olan de/da ve ki'nin ayırt edilmesi.

Practice More

Bağlaç olan 'de'nin asla 'te/ta' olmayacağını ve 'ki' bağlacının 'SOMBAHÇEM' kodlamasındaki istisnalarını tekrar edin.

Estimated Time:1m 30s

Question 254Question →

Noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yanlışlık yapılmıştır?

Türk Dil Kurumu'nun yayımladığı son Yazım Kılavuzu'nda, dijitalleşmenin dile etkileri üzerine oldukça önemli tespitler yer alıyor.

Boğaz Köprümüzün ışıklandırma sistemi yenilenince İstanbul geceleri her zamankinden daha ihtişamlı bir görünüme kavuştu.

Yakup Kadri Karaosmanoğlu; Yaban, Kiralık Konak ve Sodom ve Gomore gibi eserleriyle Millî Edebiyat dönemine damga vurmuştur.

Genç yazar -son kitabında da görüldüğü üzere- toplumsal meseleleri bireysel bir perspektifle ele almayı tercih ediyor.

Dedem, "Eskiler 'Söz gümüşse sükût altındır.' derlerdi." diyerek bizleri daha az konuşup daha çok dinlemeye teşvik ederdi.

Show answer & explanation

Answer: Türk Dil Kurumu'nun yayımladığı son Yazım Kılavuzu'nda, dijitalleşmenin dile etkileri üzerine oldukça önemli tespitler yer alıyor.

Answer

Türk Dil Kurumu ifadesinden sonra kesme işareti kullanılan cümle hatalıdır.

Türk Dil Kurumu bir kurum adıdır ve Türk Dil Kurumu kurallarına göre kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Bu nedenle 'Türk Dil Kurumu'nun' yazımı yanlıştır; doğrusu 'Türk Dil Kurumunun' olmalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki özel adlara getirilen ekleri ve noktalama işaretlerinin işlevlerini incelemek.

Özel adlara gelen iyelik ve hal ekleri ile ara sözlerin, alıntıların ve noktalı virgülün kullanımı belirlenir.

Hatalı kullanımı tespit edebilmek için her bir işaretin kuralına uygunluğunu denetlemek gerekir.

Kurum ve kuruluş adlarına getirilen eklerin kesme işaretiyle ayrılıp ayrılmayacağını kontrol etmek.

Türk Dil Kurumu gibi kurum adlarına gelen eklerin kesmeyle ayrılmayacağı (Türk Dil Kurumunun) saptanır.

TDK kurallarına göre kurum, kuruluş, kurul ve iş yeri adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.

Diğer seçeneklerdeki çeldirici kuralları (iyelik eki değişikliği, tırnak içinde tırnak vb.) değerlendirmek.

'Boğaz Köprümüzün' ve tek tırnak kullanımlarının doğru olduğu teyit edilir.

Özel isimlerdeki yapısal değişikliklerin ve hiyerarşik noktalama kurallarının doğruluğundan emin olunur.

Key Concept

Kurum ve Kuruluş Adlarına Gelen Eklerin Yazımı

Question 255Question →

Türkçede "de" ve "ki" yapıları hem ek hem de bağlaç görevinde kullanılabilirken "mi" her zaman ayrı yazılan bir edattır. Bu yapıların yazımı; cümledeki görevlerine, anlam ilişkilerine ve kalıplaşma durumlarına göre farklılık gösterir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Halbuki seninki dün akşamki fırtınada dışarıda kalmış.

Mademki haber vermedin, beni de mi habersiz bırakacaktın?

Öyle bir ev ki şirin mi şirin bir bahçesi, masmavi bir havuzu var.

Mutfaktaki işleri bitirdi mi hemen salona geçer, çayını tazelerdi.

Biliyorum ki bu sınavda başarılı olmak için sende elinden geleni yapıyorsun.

Show answer & explanation

Answer: Biliyorum ki bu sınavda başarılı olmak için sende elinden geleni yapıyorsun.

Answer

Biliyorum ki bu sınavda başarılı olmak için sen de elinden geleni yapıyorsun cümlesinde 'sen de' ifadesindeki 'de' bağlaç olduğu halde bitişik yazılarak hata yapılmıştır.

Seçenekte geçen "Biliyorum ki bu sınavda başarılı olmak için sende elinden geleni yapıyorsun" cümlesinde yer alan "sende" sözcüğündeki "-de" bulunma durum eki değil, cümleye "dahi/bile" anlamı katan ve kendinden önceki kelimeden ayrı yazılması gereken bir bağlaçtır. Cümleden çıkarıldığında anlamın bozulmaması da bağlaç olduğunun kanıtıdır. Doğru yazım "sen de" şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

"de" bağlacı ve ekinin ayrımını yap.

"sen de" cümlesinde 'de' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz ve 'dahi' anlamı katar, dolayısıyla bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.

Bağlaç olan de/da her zaman ayrı yazılır.

"ki" bağlacı ve eklerinin yazımını kontrol et.

"Biliyorum ki" ifadesindeki 'ki' bağlaçtır ve ayrı yazılması doğrudur. Seçeneklerdeki "seninki", "akşamki", "mutfaktaki" gibi ek olan -ki'ler bitişik, "Halbuki", "Mademki" gibi kalıplaşmış olanlar da bitişik yazılmıştır.

Ek olan -ki bitişik, bağlaç olan ki ayrı yazılır; ancak bazı bağlaçlar kalıplaşarak bitişik yazılır (SOMBAHÇEM).

"mi" edatının yazımını incele.

"beni de mi", "şirin mi şirin", "bitirdi mi" örneklerinde görüldüğü üzere soru, pekiştirme veya zaman anlamı katsa da 'mi' daima ayrı yazılmıştır.

"mi" edatı cümleye kattığı anlamdan bağımsız olarak her zaman kendinden önceki sözcükten ayrı yazılır.

Key Concept

"de", "ki" ve "mi"nin Yazım Kuralları

Estimated Time:1m 15s

Question 256Question →

Türkçede 'ön' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimeler genellikle ayrı yazılırken, bazı sözcükler anlamca kalıplaştığı için bitişik yazılmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Kitabın ön sözünde yazar, eserin hazırlanma sürecine katkı sunan meslektaşlarına teşekkürlerini iletmiştir.

Toplumsal barışı sağlamak için bireylerin birbirine karşı beslediği temelsiz ön yargılardan arınması şarttır.

Tecrübeli yöneticinin olayları önceden kestiren güçlü önsezileri, şirketin büyük bir zarardan kurtulmasını sağladı.

Ülkemizde sanayileşme hamlesinin başlamasına ön ayak olan isimlerin hayat hikâyeleri, gelecek kuşaklar için ilham verici birer örnektir.

Bilim heyetinin sunduğu rapor, iklim değişikliği konusunda yapılan öngörülerin ne kadar ciddi olduğunu ortaya koydu.

Show answer & explanation

Answer: Ülkemizde sanayileşme hamlesinin başlamasına ön ayak olan isimlerin hayat hikâyeleri, gelecek kuşaklar için ilham verici birer örnektir.

Answer

D seçeneğinde yer alan 'ön ayak' ifadesi, 'öncülük eden, yol açan' anlamında kullanıldığı için 'önayak' şeklinde bitişik yazılmalıdır.

Türkçede 'ön' sözcüğünün başa getirilmesiyle oluşturulan birleşik kelimeler genellikle ayrı yazılır (ön söz, ön yargı, ön ad vb.). Ancak 'önsezi', 'öngörü' ve 'önayak' (öncülük etmek anlamında) sözcükleri bu kuralın istisnasıdır ve bitişik yazılmaları gerekir. Doğru cevabın bulunduğu cümlede 'öncülük eden' anlamındaki sözcüğün ayrı yazılması bir yazım hatasıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerde geçen 'ön' sözcüğüyle kurulmuş birleşik yapıları tespit etmek.

'ön söz', 'ön yargı', 'önsezi', 'ön ayak' ve 'öngörü' ifadeleri belirlenmiştir.

Sorunun odaklandığı birleşik kelime grubunu analiz etmek için gereklidir.

TDK'nin 'ön' sözcüğüyle ilgili genel kuralını ve istisnalarını hatırlamak.

Genel kural 'ön' ile kurulanların ayrı yazılmasıdır (ön söz, ön yargı gibi). Ancak 'önsezi', 'öngörü' ve 'önayak' kalıplaşmış istisnalardır.

Kural ve istisna ayrımını yaparak hatalı kullanımı bulmak için gereklidir.

Hatalı seçenekteki sözcüğün anlamını ve yazımını kontrol etmek.

'Önayak' sözcüğü mecaz anlamda (öncü) kullanıldığında bitişik; gerçek anlamda (hayvan ayağı) kullanıldığında ayrı yazılır. Cümlede mecaz anlamda kullanılmıştır.

Bağlam üzerinden doğru yazım biçimine karar vermek için gereklidir.

Key Concept

Ön sözcüğü ile kurulan kalıplaşmış birleşik kelimelerin (önsezi, öngörü, önayak) yazımı.

Practice More

Benzer şekilde 'iç', 'dış' ve 'sıra' sözcükleriyle kurulan (yasa dışı, hafta içi, yanı sıra) birleşik kelimelerin yazım kurallarını gözden geçirebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 257Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Türk Tarih Kurumu Başkanlığının düzenlediği arşiv belgeleri sergisi, Millî Mücadele tarihine yeni ve özgün belgelerle ışık tutuyor.

Bilim insanları, Marmara Denizi'nin güney kıyılarında görülen ekosistem değişikliklerinin deniz salyası oluşumunu tetiklediğini belirtiyor.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na tabi olan personelin özlük hakları, ilgili maddelerde yer alan düzenlemelerle güvence altına alınmıştır.

Osmanlı Devleti'nde Lale Devri ile başlayan modernleşme hareketleri, Batı'nın kültürel ve teknik birikiminin örnek alınmasıyla hız kazanmıştır.

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı'ndan yapılan açıklamada, bahar dönemi sınav takviminin güncellendiği duyuruldu.

Show answer & explanation

Answer: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı'ndan yapılan açıklamada, bahar dönemi sınav takviminin güncellendiği duyuruldu.

Answer

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı'ndan yapılan açıklamada ifadesinde 'Dekanlığı'ndan' sözcüğünün yazımı yanlıştır; kurum ve birim adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmamalıdır.

Seçenekler incelendiğinde 'Fakültesi Dekanlığı' ifadesinin bir birim/makam adı olduğu görülür. Türk Dil Kurumu'nun kurallarına göre kurum, kuruluş ve birim adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. Dolayısıyla ifadenin 'Dekanlığından' şeklinde yazılması gerekirken kesme işareti kullanılması büyük harflerin yazımı ve eklerin getirilişiyle ilgili bir yanlıştır.

Step-by-Step Solution

Cümledeki büyük harfle yazılmış tüm özel adları ve kurum/kuruluş yapılarını belirleyin.

Cümlede 'Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanlığı' bir birim/kuruluş adı olarak tespit edilmiştir.

Yazım kurallarını uygulamak için kelimenin türünü (yer adı, kurum adı, kanun adı vb.) belirlemek gerekir.

Türk Dil Kurumu'nun (TDK) kurum ve kuruluş adlarına getirilen eklerle ilgili güncel kuralını kontrol edin.

TDK'ye göre kurum, kuruluş, kurul, merkez, birim, iş yeri, aile ve topluluk adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.

Kurum adları ile kanun veya eser adları arasındaki yazım farkını (kesme işareti kullanımı) ayırt etmek akademik düzeyde bir zorunluluktur.

Tespit edilen kuralı seçeneklerdeki yapılarla karşılaştırın.

Fakültesi Dekanlığı bir birim adı olduğundan 'Dekanlığından' şeklinde bitişik yazılmalıdır; ancak seçenekte kesme işaretiyle ayrılarak hata yapılmıştır.

Yanlış kullanımın gerekçesini somut kurala dayandırarak doğrulamak.

Key Concept

Kurum, Kuruluş ve Birim Adlarına Getirilen Eklerin Yazımı

Estimated Time:1m 30s

Question 258Question →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Sınav başvuru kılavuzundaki maddelerin hepsini dikkatlice okudun mu?

Bizim hazırladığımız raporlar tamamlandı, sizinki hala bitmedi mi?

Öyle görünüyor ki bu yılki atamalar beklediğimizden daha erken olacak.

Kurumun yeni düzenlemelerini siz de mi televizyon haberlerinden öğrendiniz?

Sınavı kazandıda bize haber vermeyi mi unuttu acaba?

Show answer & explanation

Answer: Sınavı kazandıda bize haber vermeyi mi unuttu acaba?

Answer

Sınavı kazandıda bize haber vermeyi mi unuttu acaba? cümlesinde 'da' bağlacı yanlış yazılmıştır.

Cümledeki 'kazandıda' sözcüğünde yer alan 'da', bağlaç görevindedir. Türkçede bağlaç olan 'de/da' her zaman ayrı bir kelime olarak yazılır. Bu nedenle doğru yazım 'kazandı da' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümledeki 'de', 'ki' ve 'mi' yapılarını tespit et.

'kazandıda' kelimesindeki 'da' ve ayrı yazılan 'mi' yapıları bulunur.

Yazım kuralı sorgulanan yapıların görevlerini belirlemek için ilk adım tespittir.

'da' yapısının cümleyi anlamca nasıl etkilediğini kontrol et.

'da' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmamakta, sadece daralmaktadır; bu da onun bir bağlaç olduğunu gösterir.

Bağlaç olan 'de/da' her zaman ayrı yazılır ve asla 'te/ta' şekline dönüşmez.

Yanlış olan yapıyı düzelt.

'kazandıda' yerine 'kazandı da' yazılmalıdır.

Bağlaç olan 'de'nin yazım kuralı ayrı yazılmasını gerektirir.

Key Concept

Bağlaç olan 'de'nin yazımı

Estimated Time:45s

Question 259Question →

Türkçede özellikle yabancı dillerden ödünçlenen veya söyleyiş özelliği bakımından karmaşık olan sözcüklerin yazımında, sözcüğün özgün yapısının korunamaması veya halk ağzındaki yanlış telaffuzun yazıya aktarılması nedeniyle çeşitli hatalar yapılabilmektedir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Bölge ekonomisinin canlandırılması amacıyla taze fasulye üretimine yönelik yeni teşvikler açıklandı.

Resmî belgelerin orijinal nüshaları, güvenlik gerekçesiyle yüksek korunaklı arşiv odasında tutuluyor.

İl Tarım Müdürlüğü, hava sıcaklıklarının mevsim normallerinde seyretmesiyle karnıbahar hasadının erken başlayacağını duyurdu.

Adayların başvuru sürecinde herhangi bir hak kaybına uğramaması için sınav kılavuzunu dikkatle okuması gerekmektedir.

Olay yerinde yapılan ilk müşahede sonuçları, hazırlanan teknik raporda tüm ayrıntılarıyla yer aldı.

Show answer & explanation

Answer: İl Tarım Müdürlüğü, hava sıcaklıklarının mevsim normallerinde seyretmesiyle karnıbahar hasadının erken başlayacağını duyurdu.

Answer

İl Tarım Müdürlüğü ile başlayan cümlede geçen 'karnıbahar' sözcüğü yanlıştır; bu sözcüğün doğru yazımı 'karnabahar' olmalıdır.

Türk Dil Kurumu'na göre sebze adı olan bu sözcüğün doğru yazımı 'karnabahar' şeklindedir. Birçok kişi bu kelimeyi 'karın' ve 'bahar' kelimelerinin birleşimi gibi algılayıp 'karnıbahar' şeklinde yazsa da bu kullanım hatalıdır.

Step-by-Step Solution

Cümlelerdeki yabancı kökenli ve yazımı karıştırılması muhtemel sözcükleri (fasulye, orijinal, karnıbahar, kılavuz, müşahede) tespit et.

Sözcükler belirlendi.

Yazım yanlışını bulmak için kritik sözcüklere odaklanmak gerekir.

Belirlenen sözcükleri TDK Yazım Kılavuzu standartlarına göre kontrol et.

Fasulye, orijinal, kılavuz ve müşahede yazımlarının doğru; karnıbahar yazımının ise yanlış olduğu görüldü.

Türkçede bu sözcüklerin yazımı belirli kurallara ve köken özelliklerine dayanır.

Yanlış olan sözcüğün doğru biçimini teyit et.

Sözcüğün doğrusu 'karnabahar'dır.

Yanlışın nedenini açıklamak için doğru formun bilinmesi şarttır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler

Practice More

Benzer şekilde yabancı kökenli olup yazımı sıklıkla karıştırılan 'inisiyatif', 'kolektif' ve 'zarafet' gibi sözcüklerin TDK yazımlarını gözden geçirebilirsiniz.

Estimated Time:50s

Question 260Question →

Noktalama işaretleri, metindeki anlam karışıklıklarını önlemek ve ifadeleri daha belirgin hale getirmek için kullanılır. Özellikle özel adlara getirilen eklerin kullanımı, Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından belirlenen istisnalara göre şekillenmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Ankara-İstanbul yüksek hızlı tren hattının kapasitesinin artırılması için yeni çalışmalar başlatıldı.

Genç kaymakam; yerel yöneticiler, sivil toplum kuruluşları ve vatandaşlarla iş birliği içinde çalışıyor.

Yapılan son düzenleme, Resmî Gazete’de yayımlanarak tüm kamu kurumlarında uygulanmaya başlandı.

Tarihî Amasra Kalesi’nin surlarında gerçekleştirilen restorasyon çalışmaları büyük bir titizlikle sürüyor.

Türk Dil Kurumu'nun yeni yayımladığı Yazım Kılavuzu'na göre bazı birleşik kelimelerin yazımı değişmiştir.

Show answer & explanation

Answer: Türk Dil Kurumu'nun yeni yayımladığı Yazım Kılavuzu'na göre bazı birleşik kelimelerin yazımı değişmiştir.

Answer

Türk Dil Kurumu'nun ifadesindeki kesme işareti kullanımı yanlıştır; çünkü kurum ve kuruluş adlarına getirilen eklerin kesme işaretiyle ayrılmaması gerekir.

Türk Dil Kurumu bir kurum adı olduğu için, getirilen eklerin kesme işaretiyle ayrılmaması gerekir. Doğru yazım 'Türk Dil Kurumunun' şeklinde olmalıdır. Bu kural, sınavda en sık sorulan noktalama istisnalarından biridir.

Step-by-Step Solution

Özel adlara getirilen eklerin ayrılma kurallarını gözden geçirin.

TDK kurallarına göre kurum ve kuruluş adları birer istisnadır.

Genel kuralın aksine bu tür adlara gelen eklerin bitişik yazılması gerekir.

Cümledeki 'Türk Dil Kurumu' ifadesini analiz edin.

Bu ifade resmi bir kurum adıdır.

Resmi kurum adlarına getirilen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılmaz.

Diğer seçeneklerdeki yapı ve yayın adlarını karşılaştırın.

Kale, köprü gibi yapı adları ile gazete adları kesme işaretiyle ayrılır.

Kurum adları ile yapı/eser adları arasındaki noktalama farkını ayırt etmek gerekir.

Key Concept

Kurum ve Kuruluş Adlarında Kesme İşareti Kullanımı

Alternative Method

Kurum adları ile yapı adlarını karıştırmamak için şu yöntemi kullanabilirsiniz: Eğer isim bir binayı veya somut bir yapıyı (köprü, kule, kale) temsil ediyorsa kesme işareti kullanılır; ancak bir tüzel kişiliği veya idari birimi (kurum, kurul, iş yeri) temsil ediyorsa kullanılmaz.

Estimated Time:55s

PreviousPage 13 / 68Next

Yazım ve Noktalama

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes