Milli Mücadele Hazırlık Dönemi

$16$ Mart $1920$ tarihinde İstanbul’u resmen işgal eden İtilaf Devletleri, işgal günü yayımladıkları resmi beyannamede; işgalin geçici olduğunu ve amaçlarının Saltanat makamının nüfuzunu kırmak değil, aksine güçlendirmek olduğunu belirtmişlerdir. Ancak aynı bildirinin sonuna; "Eğer Anadolu'da karışıklıklar ve isyanlar devam ederse, İstanbul Türklerin elinden alınacaktır." şeklinde bir madde eklemişlerdir.

İtilaf Devletleri'nin bu beyannameye söz konusu tehdit maddesini ekleyerek ulaşmak istedikleri temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa, $19$ Mayıs $1919$'da Samsun'a çıktıktan sonra bölgedeki durumu incelemiş ve $22$ Mayıs $1919$ tarihinde İstanbul Hükümeti'ne bir rapor sunmuştur. Bu raporda; bölgedeki karışıklıklardan Rum çetelerinin sorumlu olduğu, İzmir'in işgalinin haksız olduğu ve Türk milletinin yabancı mandasını asla kabul etmeyeceği belirtilmiştir.

Samsun Raporu'nda yer alan bu ifadeler dikkate alındığında, Mustafa Kemal Paşa'nın tutumu hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Sivas Komutanlar Toplantısı'nda ($16$-$29$ Kasım $1919$) alınan karar doğrultusunda Temsil Heyeti, $27$ Aralık $1919$'da Ankara'ya gelerek burayı Millî Mücadele'nin merkezi yapmıştır. Ankara'nın seçilmesinde; şehrin işgal edilmemiş olması, demiryolu ve haberleşme ağlarının merkezinde bulunması ve Batı Cephesi'ne yakınlığı gibi stratejik unsurlar belirleyici olmuştur.

Bu tarihsel arka plan ve Ankara'nın konumunun sağladığı avantajlar dikkate alındığında, Temsil Heyeti'nin Ankara'yı merkez seçmesinin Millî Mücadele yönetimine sağladığı en kapsamlı stratejik kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa, Havza Genelgesi’nde halktan işgallere karşı protesto mitingleri düzenlemesini ve telgraflar çekilmesini isterken; bu süreçte Hristiyan azınlığa yönelik herhangi bir saldırı veya kötü muamelede bulunulmamasını özellikle emretmiştir.

Paşa'nın bu iki farklı talimatı bir arada vermesinin temelinde yatan stratejik düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

16 Mart 1920 tarihinde İstanbul’un İtilaf Devletleri tarafından resmen işgal edilmesi ve Mebusan Meclisi’nin dağıtılması üzerine Mustafa Kemal Paşa yayımladığı genelgede; "Bugün Osmanlı Devleti’nin yedi yüz yıllık hayat ve hâkimiyetine son verilmiştir." ifadesini kullanmıştır. Mustafa Kemal Paşa’nın bu tespitiyle İstanbul’un resmen işgalinin aşağıdakilerden hangisine yol açtığını vurguladığı savunulabilir?

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'nde işgallere karşı halkın tepkisi sonucu yurdun çeşitli yerlerinde "yerel kongreler" düzenlenmiştir. Bu kongrelerin genel özellikleri ve organizasyon yapıları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

$16$ Mart $1920$ tarihinde İstanbul’u resmen işgal eden İtilaf Devletleri, halka yönelik yayımladıkları bildiride; işgalin geçici olduğunu, niyetlerinin saltanat makamını zayıflatmak değil aksine Osmanlı idaresinde kalan bölgelerde bu nüfuzu kuvvetlendirmek olduğunu iddia etmiş; ancak Anadolu’daki “karışıklıkların” sürmesi durumunda İstanbul’un Türklerden alınabileceği tehdidinde bulunmuşlardır.

İtilaf Devletleri’nin bu beyanname ile güttüğü temel stratejik amaç aşağıdakilerden hangisidir?

Amasya Görüşmeleri ($20$-$22$ Ekim $1919$) sonrasında meclisin İstanbul'da toplanması kararı kesinleşince, Sivas'ta bir araya gelen Komutanlar Kurulu ($16$-$29$ Kasım $1919$), Milli Mücadele'nin sevk merkezini Batı Anadolu'ya daha yakın bir noktaya kaydırma kararı almıştır. Bu kararın temelinde, Temsil Heyeti'nin İstanbul'daki mebuslar üzerinde 'siyasi bir rehberlik ve denetim' mekanizması kurma ihtiyacı yatmaktadır.

Ankara'nın bu stratejik hedef doğrultusunda merkez seçilmesinde rol oynayan aşağıdaki unsurlardan hangisi, İstanbul'daki parlamento faaliyetlerini anlık olarak izleme ve gerektiğinde milletvekillerine doğrudan müdahale edebilme imkânını sağlamıştır?

Erzurum Kongresi'nde "Doğu Anadolu illerini temsil eder." şeklinde sınırı çizilen Temsil Heyeti'nin yetki ve sorumlulukları, Sivas Kongresi'nde "Tüm vatanı temsil eder." şeklinde genişletilmiştir.

Temsil Heyeti'nin yapısında gidilen bu değişikliğin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Sivas Kongresi'nden sonra Temsil Heyeti, $27$ Aralık $1919$ tarihinde Ankara'ya gelerek burayı Milli Mücadele'nin yürütme merkezi olarak belirlemiştir.

Temsil Heyeti'nin merkez olarak Ankara'yı seçmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenemez?

28 Ocak 1920'de Son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilen Misak-ı Millî beyannamesinde; Kars, Ardahan ve Batum (Elviye-i Selâse) için gerekirse "tekrar" serbestçe halkın oyuna başvurulabileceği karar altına alınmıştır.

Misak-ı Millî'de bu bölgeler için halk oylaması talep edilmesinin ve özellikle "tekrar" ifadesine yer verilmesinin temel dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

Batı Anadolu direnişinin önemli safhalarından biri olan Alaşehir Kongresi (16-25 Ağustos 1919), bölgedeki müdafaa-i hukuk cemiyetlerini bir çatı altında toplamıştır. Kongre kararları incelendiğinde, yerel kurtuluşun hedeflendiği ancak merkezi otoriteyle olan bağların henüz tamamen koparılmadığı görülmektedir.

Alaşehir Kongresi’nde kabul edilen aşağıdaki maddelerden hangisi, bu kongrenin Sivas Kongresi’ndeki radikal bağımsızlık anlayışından farklı olarak İstanbul Hükümeti’ne karşı daha 'uzlaşmacı' bir kapı bıraktığını göstermektedir?

Amasya Genelgesi'nde yer alan "İstanbul hükümeti üzerine aldığı sorumluluğun gereklerini yerine getirememektedir. Bu durum milletimizi yok olmuş göstermektedir." tespiti ile "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." kararı birlikte değerlendirildiğinde; bu belgelerin Türk siyasi tarihindeki yerleşik otorite ve meşruiyet anlayışı üzerinde yarattığı en köklü ve sarsıcı değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Erzurum Kongresi, toplanış amacı ve delegelerin temsil alanı bakımından bölgesel bir nitelik taşımasına karşın; alınan kararların kapsamı ve siyasi niteliği bakımından ulusal bir kimliğe bürünmüştür. Kongrede alınan kararlar, sadece Doğu Anadolu’nun değil, Türk milletinin topyekûn istiklalini hedeflemiştir.

Buna göre, Erzurum Kongresi'nde alınan aşağıdaki kararlardan hangisi, kongrenin 'mahalli bir direniş kurulu' olmanın ötesine geçerek, 'yürütme yetkisine sahip alternatif bir hükümet' gibi hareket ettiğinin en net göstergesidir?

Amasya Görüşmeleri'nde ($20$-$22$ Ekim $1919$) Temsil Heyeti ile İstanbul Hükümeti temsilcisi Salih Paşa arasında imza altına alınan protokollerde yer alan aşağıdaki maddelerden hangisi, Salih Paşa'nın "kabul edilmezse istifa ederim" taahhüdüne rağmen İstanbul'daki Meclis-i Vükela tarafından "Kanun-i Esasi hükümlerine aykırılık" gerekçesiyle reddedilmiştir?

Amasya Genelgesi’nde yer alan "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." kararı, Millî Mücadele’nin hem amacını hem de yöntemini belirleyen en temel maddedir.

Bu maddede geçen "milletin kararı" ifadesi, ilerleyen süreçte aşağıdakilerden hangisinin gerçekleştirileceğine dair ilk somut ipucu olarak kabul edilmektedir?

Erzurum Kongresi'nin hazırlık aşamasında delege seçimi sadece Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz illeriyle sınırlı tutulmuş, kongre tüzüğü ise yerel cemiyetlerin birleşimiyle oluşturulmuştur. Ancak kongre sonunda yayımlanan beyannamede; 'Milli sınırlar içinde vatan bir bütündür.', 'Manda ve himaye kabul olunamaz.' ve 'Milli iradeyi hakim kılmak esastır.' gibi maddelere yer verilerek 9 kişiden oluşan ilk Temsil Heyeti kurulmuştur.

Erzurum Kongresi'ndeki bu toplanış hazırlıkları ile alınan kararların kapsamı arasındaki temel fark, Milli Mücadele'nin karakteri hakkında aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'nde Batı Anadolu'da toplanan yerel kongrelerden biri; padişaha bağlılık bildirmesine rağmen bölgedeki asker toplama ve savunma işlerini yürütmek için yerel bir hükûmet gibi hareket etmiştir. Celal Bayar’ın 'Galip Hoca' takma adıyla başkanlık yaptığı ve Aydın cephesindeki direniş güçlerini birleştirmeyi hedefleyen bu kongre aşağıdakilerden hangisidir?

Erzurum Kongresi’nde kabul edilen "Osmanlı Hükümeti vatanı koruma ve istiklali sağlama gücünü gösteremediği takdirde, geçici bir hükümet kurulacaktır. Bu hükümet üyeleri kongre tarafından seçilecektir." maddesi ile "Kuva-yı Milliye’yi amil, irade-i milliyeyi hakim kılmak esastır." kararı birlikte değerlendirildiğinde, bu durumun Türk siyasi tarihi açısından taşıdığı en temel anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa tarafından 28 Mayıs 1919'da yayımlanan Havza Genelgesi'nde halkın işgallere karşı protesto ve mitinglerle bilinçlendirilmesi hedeflenmiştir. 22 Haziran 1919'da yayımlanan Amasya Genelgesi ise Kurtuluş Savaşı'nın yol haritası olmasının yanı sıra mevcut düzene karşı bir 'ihtilal beyannamesi' niteliği taşımaktadır.

Amasya Genelgesi'nin aşağıdaki özelliklerinden hangisi, ona 'ihtilal beyannamesi' niteliği kazandıran ve Havza Genelgesi'nden ayıran temel farktır?