Yazımı Karıştırılan Sözcükler

112 questions

Question 61Question

Düşüncelerimizi yazıya aktarırken kullandığımız kelimelerin doğru yazımı, iletilmek istenen mesajın kalitesini ve anlaşılırlığını doğrudan etkiler. Bazı sözcükler, özellikle yabancı kökenli olanlar, günlük dildeki telaffuzları nedeniyle yazıda sıklıkla karıştırılabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde tırnak içinde verilen sözcük yazım kurallarına uygun bir biçimde yazılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Sanat dünyasının önde gelen isimleri, bu akşamki 'entelektüel' tartışma programında buluşacak.

Answer

Sanat dünyasının önde gelen isimlerinin tartışma programında buluşacağını belirten cümlede geçen 'entelektüel' sözcüğü doğru yazılmıştır.
Sanat dünyasından bahseden cümledeki 'entelektüel' sözcüğü, Türk Dil Kurumu kurallarına göre tek 'l' ile yazılır. Fransızca kökenli bu sözcüğün yazımı birçok kaynakta 'entellektüel' olarak yanlış gösterilse de güncel imla kılavuzuna göre doğru yazımı 'entelektüel' şeklindedir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki tırnak içinde verilen ve yazımı sıklıkla karıştırılan sözcükleri (müsade, antreman, entelektüel, müşahade, gardrop) belirleyin.
Sözcüklerin tespiti yapıldı.
Yazım yanlışının hangi kelimede arandığını netleştirmek için.
2
Tespit edilen her bir sözcüğün TDK Güncel Yazım Kılavuzu'ndaki doğru hallerini hatırlayın.
Doğru formlar: müsaade, antrenman, entelektüel, müşahede, gardırop.
Kelime bazlı kontrol sağlayarak hatalı olanları elemek için.
3
Seçeneklerdeki kelimelerin yazımını doğru formlarla karşılaştırın.
A, B, D ve E seçeneklerinde harf eksikliği veya yanlış harf kullanımı tespit edildi; C seçeneğinde ise kelimenin doğru yazıldığı görüldü.
Kusursuz yazılmış olan tek seçeneğe ulaşmak için.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Yabancı Kökenli Sözcüklerin İmlası

Practice More

Yazımı karıştırılan 'mütevazı' (alçakgönüllü) ve 'müvazi' (paralel) gibi diğer benzer kökenli sözcüklere de çalışmanız önerilir.
Estimated Time:1m 0s
Question 62Question

Resmî yazışmalarda ve kurumsal belgelerde kullanılan sözcüklerin imla kurallarına uygunluğu, hem dilin doğru kullanımı hem de belgenin ciddiyeti açısından büyük önem taşır. Özellikle yabancı dillerden Türkçeye geçen ve günlük dilde hatalı telaffuz edilen bazı kelimelerin yazımında sıklıkla yanlışlık yapılmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yoğun denetim programı nedeniyle öğle molası veremeyen müfettişler, çalışma odasında hızlıca bir sandaviç yiyerek işlerine devam ettiler.

Answer

Toplantı aralarında yenen yiyeceği ifade eden sözcüğün 'sandaviç' şeklindeki kullanımı yanlıştır; doğrusu 'sandviç' olmalıdır.
Türk Dil Kurumu güncel yazım kılavuzuna göre, iki ekmek dilimi arasına yerleştirilen malzemeyle yapılan yiyeceği ifade eden sözcüğün doğru yazımı 'sandviç' şeklindedir. Seçenekte kullanılan 'sandaviç' biçimi, halk ağzındaki yanlış telaffuzun yazıya yansımasıdır ve bir yazım hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılmaya müsait yabancı kökenli ve teknik sözcüklerin (acente, şoför, pardösü, silüet, sandviç) tespit edilmesi.
Tespit edilen sözcüklerin TDK standartlarına göre imla kontrolü yapılır.
Soruda hedeflenen 'yazımı karıştırılan sözcükler' odağını belirlemek için ilk adım kelimeleri ayıklamaktır.
2
A, B, C ve D seçeneklerindeki 'acente', 'şoför', 'pardösü' ve 'silüet' sözcüklerinin yazım kurallarına uygunluğunun doğrulanması.
Bu sözcüklerin tamamı güncel imla kılavuzuna uygundur.
Yanlış olanı bulmak için doğru seçeneklerin elenmesi gerekir.
3
E seçeneğindeki 'sandaviç' sözcüğünün köken ve yazım bakımından incelenmesi.
Kelimenin 'sandaviç' değil, 'sandviç' olduğu saptanır.
Hatalı kullanımı belirleyerek sonuca ulaşmak hedeflenir.

Key Concept

Ödünçleme (Yabancı Kökenli) Sözcüklerin Yazımı
Estimated Time:55s
Question 63Question

Resmî kurumlar arasındaki yazışmalarda ve hukuki metinlerde terimlerin yazım kurallarına uygun kullanımı, ifadenin netliği ve belgelerin resmiyeti açısından büyük önem taşımaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazımı yanlış bir sözcük kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Noter huzurunda yapılan işlemlerin geçerli olabilmesi için belgelerin tastik edilmesi şarttır.

Answer

Noter huzurunda yapılan işlemlerin geçerli olabilmesi için belgelerin tasdik edilmesi şarttır.
Doğrulama ve onaylama anlamına gelen "tasdik" sözcüğü Arapça kökenlidir ve bünyesindeki "d" ünsüzüyle yazılır. Türkçede bu sözcüğün "tastik" şeklinde telaffuz edilmesi veya yazılması bir imla hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen ve yazımı karıştırılabilecek yabancı kökenli terimleri (müteakip, meşakkat, tastik, sezaryen, iddia) belirleyiniz.
Potansiyel hatalı sözcükler tespit edildi.
Yazım yanlışı sorularında odak noktası genellikle yabancı kökenli veya ses olayı içeren sözcüklerdir.
2
Belirlenen sözcüklerin TDK Yazım Kılavuzu'ndaki doğru formlarını teyit ediniz.
"Müteakip", "meşakkat", "sezaryen" ve "iddia" sözcüklerinin kılavuzdaki halleriyle uyuştuğu görüldü.
Resmi sınav formatında TDK sözlüğü tek geçerli kaynaktır.
3
"Tasdik" sözcüğünün kökenini ve yazımını kontrol ediniz.
Sözcüğün doğrusunun "tasdik" olduğu, "tastik" yazımının yanlış olduğu saptandı.
Arapça kökenli olan bu sözcükte "d" ünsüzü korunur; ünsüz benzeşmesine uğramış gibi düşünülerek "t" ile yazılması hatadır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Yabancı Kökenli Sözcükler
Estimated Time:1m 30s
Question 64Question

Türkçede bazı sözcüklerin yazımı; telaffuzdaki söyleyiş özellikleri, yabancı kökenli olmaları veya ses olayları nedeniyle sıklıkla karıştırılabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Gıda güvenliği testlerini gerçekleştirmek üzere merkez laboratuarında kapsamlı bir çalışma başlatıldı.

Answer

Laboratuvar sözcüğünün 'v' harfi eksik yazılarak 'laboratuar' şeklinde kullanıldığı cümle hatalıdır.
Laboratuvar sözcüğü Fransızca kökenli bir kelime olup Türkçede 'v' harfiyle yazılır. Cümle içerisinde 'laboratuarında' şeklinde kullanılması, yaygın bir söyleyiş hatasının yazıya aktarılmasıdır ve yazım yanlışı oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılmaya müsait anahtar sözcükleri (hafriyat, zarafet, müteahhit, laboratuar, asfalt) belirleme.
Belirlenen sözcükler yazım kuralları açısından incelemeye alınmıştır.
Yazım yanlışını bulmak için riskli kelimelerin tespiti gerekir.
2
Bu sözcüklerin Türk Dil Kurumu (TDK) Yazım Kılavuzu'ndaki standart yazımlarıyla karşılaştırılması.
Laboratuvar sözcüğünün doğru yazımında 'v' harfinin bulunduğu, ancak cümlede 'laboratuarında' şeklinde yazılarak bu harfin atlandığı tespit edilmiştir.
Hatalı söyleyişlerin yazıya aktarılması yazım yanlışına neden olur.
3
Diğer seçeneklerdeki kelimelerin (hafriyat, zarafet, müteahhit, asfalt) doğruluğunun teyit edilmesi.
Hafriyat (doğru), Zarafet (doğru), Müteahhit (doğru), Asfalt (doğru) olarak doğrulanmıştır.
Kesin sonuca ulaşmak için çeldiricilerin doğru yazıldığından emin olunmalıdır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Yabancı Kökenli Sözcüklerin İmlası

Practice More

TDK Yazım Kılavuzu'nda 'Yazımı Karıştırılan Sözcükler' listesini düzenli aralıklarla gözden geçirmek, bu tip sorularda hızı artıracaktır.
Estimated Time:50s
Question 65Question

Resmî yazışmalar ve teknik raporlar hazırlanırken kelimelerin imla kurallarına uygunluğu, metnin doğruluğu ve ciddiyeti açısından büyük önem arz eder.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazımı karıştırılan sözcüklerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yol yapım çalışmaları kapsamında yürütülen harfiyat işlemlerinin bu ay sonunda tamamlanması planlanıyor.

Answer

Yol yapım çalışmalarıyla ilgili cümlede geçen 'harfiyat' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'hafriyat' olmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekte 'harfiyat' sözcüğü kullanılmıştır. Ancak Türk Dil Kurumuna göre bu kelimenin doğru yazımı 'hafriyat' şeklindedir. Kelime, Arapça kazmak anlamına gelen 'hafr' kökünden türetilmiştir ve 'f' harfi 'r' harfinden önce gelmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli ve yazımı karıştırılmaya müsait sözcükleri (entelektüel, harfiyat, laboratuvar, kupür, öge) tespit et.
Beş farklı teknik terim ve yaygın yanlış kullanılan sözcük belirlendi.
Hatanın hangi sözcükte olduğunu bulmak için odak noktalarını belirlemek gerekir.
2
Tespit edilen sözcüklerin TDK Güncel Yazım Kılavuzu'ndaki karşılıklarını kontrol et.
'Entelektüel', 'laboratuvar', 'kupür' ve 'öge' sözcüklerinin yazımının kılavuza uygun olduğu; 'harfiyat' sözcüğünün ise 'hafriyat' olması gerektiği görüldü.
Akademik ve resmî dilde TDK kuralları esastır.
3
Hatalı sözcüğün kökenini ve fonetik yapısını analiz ederek yanlışın türünü belirle.
'Hafriyat' sözcüğünde seslerin yer değiştirmesi (metatez) yoluyla 'harfiyat' şeklinde yanlış bir kullanım yapıldığı saptandı.
Kelime, Arapça 'kazmak' anlamına gelen 'hafr' kökünden türetilmiştir.

Key Concept

Yazımı karıştırılan sözcüklerin TDK kurallarına göre doğru yazımı

Hints

1
Cümlelerde geçen yabancı kökenli terimlerin ve 'v' ünsüzü ile 'ğ' harfinin kullanımına odaklanın.
2
Kazı işlemleri anlamına gelen kelime, 'harf' sözcüğünden değil, Arapça 'hafr' (kazma) kökünden gelir.
3
'Harfiyat' olarak yazılan kelimenin fonetik yapısını kontrol edin; 'f' ve 'r' harflerinin yerini değiştirerek tekrar okuyun.

Practice More

TDK Yazım Kılavuzu'nda yer alan 'Yazımı Karıştırılan Sözcükler' listesinden her gün 5 kelime seçerek cümle içinde kullanma alıştırması yapabilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüklerin kökenini düşünmek (Etimoloji) yazım yanlışlarını bulmada yardımcı olur. Örneğin 'entelektüel' kelimesinin Latince 'inter' ve 'legere' köklerinden geldiğini bilmek veya 'hafriyat'ın 'kazı' ile ilgisini kurmak hata yapma riskini azaltır.
Estimated Time:2m 0s
Question 66Question

Yazım kuralları açısından kelimelerin doğru kullanımı, hem günlük dilde hem de akademik ve sanatsal metinlerde anlatımın gücünü ve ciddiyetini doğrudan etkiler. Bazı sözcükler, özellikle yabancı kökenli olmaları veya ses olaylarına uğramaları nedeniyle sıkça hatalı yazılabilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: Sanatçının mütevazı kişiliği ile entelektüel birikimi arasındaki denge, eserlerine benzersiz bir derinlik katmaktadır.

Answer

Mütevazı ve entelektüel sözcüklerinin geçtiği cümle doğru yazılmıştır.
Mütevazı ve entelektüel ifadelerinin yer aldığı cümledeki tüm sözcükler TDK kurallarına uygundur. Entelektüel kelimesi yaygın hatanın aksine tek 'l' ile yazılır; mütevazı kelimesi ise 'alçak gönüllü' anlamında sonunda 'ı' harfi ile doğru kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılmaya müsait anahtar kelimeleri tespit et.
Mütevazı, entelektüel, kollektif, muvaffakat, siluet, insiyatif kelimeleri belirlendi.
Yazım yanlışı sorularında genellikle yabancı kökenli veya telaffuzu zor kelimeler odak noktasıdır.
2
Tespit edilen kelimeleri TDK Güncel Yazım Kılavuzu kurallarına göre analiz et.
Kolektif (tek l), Muvafakat (tek f), Silüet (ü ile), İnisiyatif (i ile) doğruları saptandı.
Hatalı yazımları eleyerek doğru seçeneğe ulaşmak için güncel kurallar temel alınmalıdır.
3
Mütevazı ve Mütevazi ayrımını kontrol et.
Cümledeki 'alçak gönüllü' anlamı için 'mütevazı' kullanımı doğrudur.
Mütevazi 'paralel' anlamına gelirken, mütevazı 'alçak gönüllü' anlamına gelir; bağlama uygunluk kontrol edilmelidir.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Yabancı Kökenli Sözcükler

Hints

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli kelimelerin ünsüz tekrarlarına (l, f gibi) dikkat edin.
2
Özellikle 'inisiyatif' ve 'silüet' kelimelerindeki ünlü harflerin eksik olup olmadığını kontrol edin.
3
'Entelektüel' ve 'kolektif' kelimelerinin Fransızca orijinallerinde çift ünsüz olsa da Türkçede tek ünsüzle yazıldığını hatırlayın.

Practice More

Benzer şekilde 'egzoz', 'stajyer' ve 'doküman' gibi KPSS'de sıkça sorulan diğer kelimelerin yazımını da inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Kelimeleri heceleyerek telaffuz etmek bazen 'inisiyatif' gibi kelimelerdeki eksik ünlüleri fark etmenize yardımcı olabilir (i-ni-si-ya-tif).
Estimated Time:2m 0s
Question 67Question

Türkçede bazı sözcüklerin yazımı, günlük kullanımda yerleşmiş yanlışlar, köken özellikleri veya ek alırken uğradıkları ses değişimleri nedeniyle karıştırılabilmektedir. Özellikle resmî metinlerde ve kamu hukukunu ilgilendiren yazışmalarda bu tür hatalar metnin niteliğini ve ciddiyetini olumsuz etkiler.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yapılan yasal düzenleme, Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten itibariyle yürürlüğe girerek tüm vatandaşlar için bağlayıcı olacaktır.

Answer

Yeni yasal düzenlemenin yürürlüğe giriş tarihinden bahsedilen cümlede 'itibariyle' sözcüğü yanlış yazılmıştır; kelimenin doğru biçimi 'itibarıyla' olmalıdır.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'itibariyle' sözcüğü hatalıdır. Türk Dil Kurumu'na göre zaman bildiren ve 'başlayarak' anlamı katan bu sözcüğün doğru yazımı 'itibarıyla' şeklindedir. Kelimenin kökü olan 'itibar' sözcüğüne gelen eklerin ünlü uyumuna ve yapıya uygun hali bu biçimdedir.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki teknik ve resmî terimlerin (Resmî, yayımlanmak, iş birliği, öngörmek, itibarıyla) yazımını kontrol et.
'Resmî Gazete' tamlamasındaki 'i' harfinin nispet eki (şapkalı) olması ve 'yayımlanmak' sözcüğünün basılı eserler için 'm' harfiyle yazılması doğrudur.
KPSS düzeyindeki sorularda bu tür ince ayrıntılar çeldirici olarak kullanılır.
2
Zaman bildiren 'itibar' kökenli zarfın yazımını incele.
Dilimizde '...-den başlayarak' anlamında kullanılan sözcük 'itibariyle' değil, 'itibarıyla' (itibar + -ı + -y + -la) şeklinde türetilmiştir.
TDK güncel yazım kılavuzu 'itibariyle' formunu kabul etmemekte, sadece 'itibarıyla' formuna yer vermektedir.
3
Diğer birleşik kelimelerin (iş birliği, yanı sıra, öngörmek) yazım kurallarıyla tutarlılığını onayla.
'İş birliği' ve 'yanı sıra' ayrı; 'öngörmek' ise kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılır.
Bu kelimelerin doğru yazıldığından emin olarak yanlış olan seçeneği teyit et.

Key Concept

Bazı Arapça kökenli kelimelerin Türkçe eklerle (vasıta hali gibi) birleşirken oluşturduğu özgün yazım kalıpları ve resmî terminoloji imlası.

Hints

1
Cümlelerdeki 'Resmî', 'iş birliği' ve 'itibariyle' gibi teknik ve resmî yazışma terimlerine odaklanın.
2
Özellikle zaman bildiren ve '-den başlayarak' anlamı veren sözcüğün TDK sözlüğündeki ses yapısını kontrol edin.
3
'İtibarıyla' sözcüğü sıklıkla 'itibariyle' şeklinde yanlış telaffuz edilir ve yazılır; oysa doğru yazım kalın ünlülerle biten halidir.

Practice More

Benzer şekilde 'unvan', 'doküman', 'inisiyatif' ve 'mütevazı' gibi resmî dilde sıkça geçen kelimelerin güncel TDK yazımlarını gözden geçirebilirsiniz.

Alternative Method

Yazımı karıştırılan kelimeleri elerken 'Resmî' (nispet i'si) ve 'yayımlanmak' (basılı yayın) gibi KPSS'de sıkça sorulan kalıpların doğruluğunu teyit ederek seçenek sayısını azaltabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 68Question

Türkçede yabancı kökenli sözcüklerin yazımı, söyleyişteki ses değişimleri veya yanlış alışkanlıklar nedeniyle sık sık hataya düşülen konuların başında gelir. Özellikle resmî ve akademik metinlerde bu sözcüklerin doğru kullanımı, dilin niteliği açısından büyük önem taşımaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: Aracın egzoz sisteminde meydana gelen arıza, teknik ekip tarafından kısa sürede giderildi.

Answer

Aracın egzoz sisteminde meydana gelen arıza, teknik ekip tarafından kısa sürede giderildi.
Doğru cevap olan cümlede geçen 'egzoz' sözcüğü, TDK kurallarına göre doğru yazılmıştır. Bu kelime genellikle 'egzos', 'eksoz' veya 'egzos' şeklinde yanlış yazılsa da doğru formu 'egzoz'dur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılması muhtemel sözcükleri tespit edin.
döküman, antreman, laboratuar, şöför, egzoz.
Soru kökünde yazım yanlışı olmayan seçeneği bulmamız istendiği için odak noktamız bu sözcüklerdir.
2
TDK güncel yazım kılavuzuna göre bu sözcüklerin standart yazılışlarını kontrol edin.
doküman, antrenman, laboratuvar, şoför, egzoz.
Yabancı kökenli bu sözcüklerin Türkçedeki imlası belli kurallara ve kılavuza tabidir.
3
Her seçenekteki sözcüğü doğru yazımıyla karşılaştırın.
döküman (Yanlış), antreman (Yanlış), laboratuar (Yanlış), şöför (Yanlış), egzoz (Doğru).
Yanlış yazılanları eleyerek doğru sonuca ulaşılır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcüklerin Doğru Yazımı

Hints

1
Seçeneklerdeki 'döküman', 'antrenman', 'laboratuvar', 'şoför' ve 'egzoz' gibi kelimelerin ünlü ve ünsüz harflerine dikkat edin.
2
Günlük dilde 'laboratuar' ya da 'şöför' dese de yazıda 'v' ve 'o' harflerinin kullanımı kuraldır.
3
'Egzoz' kelimesi iki adet 'z' harfi ile biter, ortadaki ünsüz 'g'dir.

Practice More

Benzer şekilde 'müteahhit', 'inisiyatif' ve 'unvan' gibi sözcüklerin yazımını TDK üzerinden kontrol ederek pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 69Question

Kamu kurumlarında hazırlanan resmî raporlarda ve akademik metinlerde, sözcüklerin imla kurallarına uygun yazılması hem dil bilinci hem de mesleki özen açısından kritik bir öneme sahiptir. Özellikle günlük dilde telaffuzu birbirine benzeyen ancak anlamları ve yazımları farklı olan sözcükler, metinlerin niteliğini olumsuz etkileyebilmektedir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Üstlendiği önemli görevlere rağmen sergilediği mütevazi tavırlar, onun iş arkadaşları arasında saygınlığını artırdı.

Answer

Cümlede geçen 'mütevazi' sözcüğü yanlış yazılmıştır; alçak gönüllü anlamında 'mütevazı' kullanılmalıdır.
Cümlede kişinin 'alçak gönüllü' olduğu belirtilmek istenmiştir. TDK'ye göre bu anlamdaki sözcüğün doğru yazımı 'mütevazı' şeklindedir. Seçenekte kullanılan 'mütevazi' sözcüğü ise 'paralel' anlamına gelen farklı bir kelimedir ve bu bağlamda kullanımı yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli veya yazımı sık karıştırılan sözcükleri (inisiyatif, kılavuz, orijinal, mütevazi, stajyer) belirle.
Odaklanılması gereken sözcükler tespit edildi.
Yazım yanlışları genellikle bu tür kelimelerde yoğunlaşır.
2
Sözcüklerin bağlamdaki anlamlarını kontrol et.
D seçeneğindeki sözcüğün 'alçak gönüllü' anlamında kullanıldığı belirlendi.
Bazı kelimeler sesteş veya yakın sesli olup farklı anlamlara gelebilir.
3
Belirlenen kelimenin TDK Yazım Kılavuzu'ndaki güncel karşılığını kontrol et.
Alçak gönüllü anlamındaki kelimenin 'mütevazı', paralel anlamındaki kelimenin ise 'mütevazi' olduğu saptandı.
Anlam-yazım uyumsuzluğunu tespit etmek için kuralı uygulamak gerekir.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler (Mütevazı vs. Mütevazi)

Hints

1
Cümledeki kelimelerin telaffuzuna değil, TDK'nin belirlediği standart yazımlarına odaklanın.
2
Özellikle 'i' ve 'ı' harflerinin kullanımı ile yabancı kökenli kelimelerin Türkçeleşmiş formlarına dikkat edin.
3
'Alçak gönüllü' anlamına gelen kelimenin son harfinin 'ı' mı yoksa 'i' mi olduğunu hatırlamaya çalışın. 'Mütevazi'nin geometriyle ilgili olduğunu unutmayın.

Practice More

İçinde 'unvan', 'doküman' ve 'egzoz' gibi kelimelerin geçtiği benzer bir soru çözerek bilgi seviyenizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Kelimeleri hecelerine ayırarak veya köken benzerliklerini düşünerek yazımı kontrol edebilirsiniz. Ancak en kesin yöntem, kavramsal olarak 'paralel' ve 'alçak gönüllü' arasındaki farkı ayırt etmektir.
Estimated Time:50s
Question 70Question

Türkçede yabancı kökenli sözcüklerin veya günlük kullanımda galat-ı meşhur (yaygın yanlış) hâline gelmiş ifadelerin imlası, profesyonel dilde ve akademik metinlerde sıklıkla hata yapılan alanlardandır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kriz anlarında sorumluluk almaktan çekinmeyen liderlerin inisiyatif kullanarak süreci yönetmeleri, kurumsal istikrarın sağlanmasında kilit rol oynar.

Answer

Sorumluluk almaktan çekinmeyen liderlerin 'inisiyatif' kullanarak süreci yönettiğini belirten seçenek doğrudur; çünkü 'inisiyatif' sözcüğü imla kurallarına uygun yazılmıştır.
Doğru cevapta yer alan 'inisiyatif' sözcüğü, Fransızca 'initiative' kelimesinden dilimize geçmiş olup TDK kurallarına göre bu şekilde yazılır. 'İnsiyatif' şeklindeki kullanım yaygın bir hatadır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki yabancı kökenli ve karıştırılan sözcükleri tespit etme
Sözcükler: kollektif (A), mütevazi (B), döküman (C), inisiyatif (D), ünvan (E).
Yazım yanlışını bulmak için odaklanılması gereken anahtar kelimeler belirlenir.
2
Tespit edilen sözcüklerin TDK Yazım Kılavuzu'ndaki güncel halleriyle karşılaştırılması
Kolektif (tek l), Mütevazı (alçakgönüllü), Doküman (o ile), Unvan (u ile), İnisiyatif (doğru).
Sözcüklerin etimolojik kökenleri ve Türkçe ses uyumuna göre doğru formları teyit edilir.
3
Doğru seçeneğin belirlenmesi
Yalnızca 'inisiyatif' sözcüğünün bulunduğu cümle hatasızdır.
Diğer seçeneklerdeki sözcüklerin hatalı yazımları elenerek doğru yanıta ulaşılır.

Key Concept

Yabancı Kökenli Sözcüklerin Yazımı ve Anlam Karışıklıkları

Hints

1
Yabancı dillerden Türkçeye geçen bazı sözcükler, günlük konuşma dilindeki söylenişlerinden farklı yazılabilir.
2
'Belge' anlamına gelen sözcüğün ilk ünlüsüne ve 'alçakgönüllü' ile 'paralel' arasındaki anlam farkına odaklanın.
3
'Unvan' ve 'doküman' sözcükleri 'u' ve 'o' harfleriyle başlar; 'inisiyatif' sözcüğünde ise 'i' harfi korunur.

Practice More

Benzer şekilde 'müteahhit', 'laboratuvar' ve 'entelektüel' gibi sözcüklerin yazımlarını da gözden geçirerek bu alandaki hakimiyetinizi artırabilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüklerin köken dillerindeki (Fransızca, Arapça vb.) hallerini düşünmek, bazen Türkçedeki 'i' veya 'o' gibi ünlülerin korunup korunmadığına dair ipucu verebilir.
Estimated Time:1m 30s
Question 71Question

Yazılı anlatımda, özellikle yabancı kökenli sözcüklerin yazımı; günlük dildeki söyleyiş farklılıkları ve yanlış yerleşmiş alışkanlıklar nedeniyle sıkça hata yapılan bir alandır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Son dönemde yaşadığı ekonomik problemlerden dolayı oldukça muzdarip olan esnafa yönelik yeni teşvik paketleri açıklandı.

Answer

Ekonomik problemlerden dolayı sıkıntı çeken esnafın anlatıldığı cümledeki 'muzdarip' sözcüğü, doğru yazımı olan 'mustarip' şeklinde kullanılmadığı için yazım yanlışı yapılmıştır.
Sıkıntı veya acı çeken anlamındaki 'mustarip' kelimesi, günlük dilde genellikle 'muzdarip' şeklinde yanlış telaffuz edilmekte ve bu hata yazıma da yansımaktadır. Türk Dil Kurumuna göre bu sözcüğün doğru yazımı 'mustarip' şeklindedir. Seçeneklerde 'muzdarip' şeklinde kullanıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli ve yazımı sık karıştırılan sözcükleri tespit edin.
Belirlenen sözcükler: komiser, muzdarip, koreografi, aperitif, orijinal.
Yazım yanlışını bulmak için öncelikle riskli kelimelerin tespiti gerekir.
2
Tespit edilen her bir sözcüğün TDK güncel yazım kılavuzundaki imlasını kontrol edin.
komiser (doğru), koreografi (doğru), aperitif (doğru), orijinal (doğru), muzdarip (yanlış).
Kelime bazlı kontrol, kuralların uygulanmasını sağlar.
3
Hatalı yazılan 'muzdarip' kelimesinin doğru formunu belirleyin.
Kelimenin aslı 'ıstırap' köküne dayanmakta ve 'mustarip' şeklinde yazılmaktadır.
Yanlışın nedenini ve doğrusunu bilmek kalıcı öğrenme sağlar.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler

Hints

1
Cümlelerde geçen yabancı kökenli sözcüklere (komiser, muzdarip, koreografi, aperitif, orijinal) odaklanın.
2
Kelime kökenlerini ve günlük hayatta yanlış telaffuz edilip edilmediklerini düşünün.
3
Acı ve dert çeken anlamındaki kelime 'ıstırap' köküyle ilişkilidir; bu kökteki 't' harfinin yazımda korunduğuna dikkat edin.

Practice More

Benzer şekilde yabancı kökenli olup karıştırılan 'mütevazı' (alçak gönüllü) ve 'inisiyatif' gibi sözcüklerin yazımını TDK üzerinden kontrol ederek pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 72Question

Resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde kelimelerin imla kurallarına uygunluğu, anlatımın ciddiyetini ve doğruluğunu belirleyen temel unsurlardan biridir. Özellikle yabancı dillerden Türkçeye geçen ve günlük dilde telaffuzu farklılaşan sözcükler, yazım hatalarına en sık rastlanan alanlardır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazımı karıştırılan bir sözcüğün kullanımıyla ilgili yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Şiddetli migren atakları sırasında bazı hastaların görsel halüsilasyonlar görmesi, tıp literatüründe bilinen bir durumdur.

Answer

Görsel yanılsamaları ifade eden 'halüsilasyonlar' sözcüğünün yer aldığı seçenek yanlıştır; çünkü bu sözcüğün doğru yazımı 'halüsinasyon' şeklindedir.
Seçenekte geçen 'halüsilasyon' sözcüğü hatalı yazılmıştır. Türk Dil Kurumu'na (TDK) göre bu sözcüğün doğru yazımı 'halüsinasyon' şeklindedir. Kelimenin ortasındaki 'n' sesinin 'l' olarak kullanılması, yaygın bir telaffuz ve yazım hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli ve yazımı sıklıkla karıştırılan sözcükleri (vejetaryen, pardösü, illüzyon, şoför, halüsilasyon) tespit edin.
Potansiyel hata içerebilecek sözcükler belirlendi.
Yazım yanlışı sorularında genellikle telaffuzu zor olan yabancı kökenli kelimelere odaklanmak gerekir.
2
Tespit edilen her bir sözcüğü Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzundaki doğru formları ile karşılaştırın.
'Vejetaryen', 'pardösü', 'illüzyon' ve 'şoför' kelimelerinin kılavuza uygun olduğu teyit edildi.
Doğru yazımı bilmek, yanlış olanı elemenin en güvenli yoludur.
3
'Halüsilasyon' sözcüğünü inceleyin ve kelimenin kökenindeki 'n' sesinin 'l' olarak değiştirilip değiştirilmediğini kontrol edin.
Kelimenin 'n' harfi yerine 'l' harfi ile (halüsilasyon) yazılarak yanlış yapıldığı saptandı.
Günlük dildeki 'halüsilasyon' şeklindeki hatalı telaffuz, yazıya yanlış aktarılmıştır.

Key Concept

Yabancı kökenli sözcüklerin TDK kurallarına göre imlası

Hints

1
Cümlelerde geçen ve yabancı dillerden dilimize girmiş olan 'vejetaryen', 'pardösü', 'illüzyon', 'şoför' ve 'halüsilasyon' sözcüklerine odaklanın.
2
Özellikle tıbbi terimlerin ve Fransızca kökenli sözcüklerin yazımında harf değişikliklerine dikkat edin; 'n' ve 'l' harflerinin yer değiştirmesi bu kelimelerde sıkça yapılır.
3
Görsel bir yanılsamayı ifade eden sözcüğün son hecesindeki ünsüz harfe bakın; 'halüsi...' ile başlayan kelime 'n' harfiyle mi yoksa 'l' harfiyle mi devam etmelidir?

Practice More

TDK'nin güncel yazım kılavuzundan 'yazımı karıştırılan sözcükler' listesini inceleyerek 'entegrasyon', 'inisiyatif' ve 'kolektif' gibi kelimelerin yazımını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 73Question

Türkçede yabancı kökenli sözcüklerin yazımı; günlük konuşmadaki telaffuz alışkanlıkları, köken dildeki imla yapısı veya yanlış yerleşmiş kullanımlar nedeniyle sıkça hataya düşülen konular arasındadır. Özellikle kamu kurumlarındaki resmî yazışmalarda ve akademik metinlerde bu sözcüklerin Türk Dil Kurumu (TDK) güncel kılavuzuna uygun kullanımı, dilin ciddiyeti ve anlatımın doğruluğu açısından büyük önem taşır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yoktur?

Show answer & explanation

Answer: Adayların sınav başvuru süreciyle ilgili detaylı bilgi alabilmeleri için ilgili birime şahsen müracaat etmeleri gerekmektedir.

Answer

İçerisinde herhangi bir yazım yanlışı barındırmayan seçenek, 'müracaat' kelimesinin doğru kullanıldığı cümledir.
Müracaat kelimesi, Arapça kökenli bir sözcük olup Türkçede her iki 'a' harfinin de yazılması kuralına uygundur. Güncel TDK sözlüğünde bu kelime 'müracaat' olarak yer alır ve cümlede kullanımı tamamen doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli ve yazımı karıştırılmaya müsait sözcükleri tespit edin.
Tespit edilen kelimeler: müracaat, döküman, laboratuar, mütala, hopörlör.
Yazım kuralları sorularında odak noktası genellikle yabancı kökenli veya çift sesli harf içeren kelimelerdir.
2
Tespit edilen sözcüklerin TDK güncel yazım kılavuzundaki karşılıklarını kontrol edin.
Doğru yazımlar: müracaat (doğru), doküman, laboratuvar, mütalaa, hoparlör.
KPSS sınavında TDK kuralları temel referans kabul edilir.
3
Yazım yanlışı içermeyen tek seçeneği işaretleyin.
Müracaat kelimesinin geçtiği seçenek hatasızdır.
Diğer seçeneklerdeki kelimeler telaffuzdaki yanlış alışkanlıklara göre yazılmıştır.

Key Concept

Yabancı Kökenli Sözcüklerin İmlası

Hints

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli sözcüklere (müracaat, laboratuvar, doküman vb.) odaklanın.
2
'Laboratuvar' ve 'hoparlör' gibi kelimeler genellikle telaffuz edildiği gibi yanlış yazılır. 'v' ve 'a' harflerinin varlığını sorgulayın.
3
'Müracaat' ve 'mütalaa' gibi kelimeler Arapça kökenlidir ve Türkçede çift 'a' ile yazılırlar; bu kuralı göz önünde bulundurun.

Practice More

Benzer şekilde 'müşahede', 'mütaala' ve 'doküman' gibi kelimelerin TDK kılavuzundaki güncel hallerini tekrar etmek bu konudaki hakimiyetinizi artıracaktır.
Estimated Time:1m 30s
Question 74Question

Yazılı anlatımda, bazı sözcüklerin telaffuzundaki benzerlikler veya köken dilin etkisiyle yanlış yazıldığı görülmektedir. Bu tür hatalar, özellikle resmî belgelerde ve akademik metinlerde dilin niteliğini olumsuz etkileyebilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün yazımı yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Üniversitelerde görev yapan öğretim üyelerinin sahip oldukları akademik ünvanlar, resmî yazışmalarda doğru belirtilmelidir.

Answer

Akademik dereceleri ve lakapları ifade eden sözcüğün 'ünvan' şeklinde yazıldığı seçenek yanlıştır; bu sözcüğün doğru yazımı 'unvan' olmalıdır.
Sözcüğün doğru yazımı 'unvan' olmalıdır. Türk Dil Kurumu güncel sözlüğünde bu kelime kalın ünlü ile yani 'u' ile başlatılmaktadır. Akademik derecelerin 'ünvan' şeklinde yazıldığı seçenek bu nedenle hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılmaya müsait sözcükleri (inisiyatif, ünvan, kolektif, entegre) belirle.
Dört temel sözcük üzerinde inceleme yapılması gerektiği tespit edildi.
Soruda hangi sözcüğün yazımının yanlış olduğu sorulduğu için potansiyel hatalı kelimelere odaklanılmalıdır.
2
Tespit edilen sözcüklerin Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzundaki karşılıklarını kontrol et.
'İnisiyatif', 'kolektif' ve 'entegre' kelimelerinin kılavuza uygun yazıldığı, 'ünvan' kelimesinin ise 'unvan' olması gerektiği görüldü.
Türkçede bazı kelimeler halk ağzında farklı telaffuz edilse de yazılı dilde standart bir imla kuralına tabidir.
3
Yanlış yazılan sözcüğün neden hatalı olduğunu ve doğrusunu açıkla.
'Unvan' sözcüğü, kökeni itibarıyla ve TDK'nin güncel kararıyla başında 'u' harfiyle yazılmalıdır.
KPSS gibi sınavlarda bu sözcük, sıkça yapılan hatalardan biri olduğu için seçici bir soru niteliği taşır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler

Hints

1
Cümlelerde geçen ve özellikle yabancı kökenli olan sözcüklere (inisiyatif, unvan, kolektif, entegre) odaklanın.
2
Bazı sözcükler halk arasında inceltilerek (ü ile) söylense de yazılı dilde kalın ünlüyle (u ile) yazılır.
3
Akademik rütbe ve dereceleri ifade eden kelime 'ünvan' değil, 'unvan' şeklinde yazılmalıdır.

Practice More

Benzer şekilde 'mütevazı' (alçakgönüllü) ve 'mütevazi' (paralel) kelimeleri arasındaki anlam ve yazım farkını çalışarak bilginizi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 75Question

Türkçede bazı sözcükler, günlük konuşma dilindeki söyleyiş alışkanlıkları veya yanlış yerleşmiş kullanımlar nedeniyle yazıya yanlış aktarılabilmektedir. Bu durum, resmî belgelerde ve sınavlarda yazım yanlışı olarak değerlendirilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Doğum günü partisinde ona büyük bir süpriz yapmayı planlıyoruz.

Answer

İçinde 'süpriz' sözcüğü geçen cümle yazım yanlışı içermektedir; doğrusu 'sürpriz' olmalıdır.
Cümledeki 'süpriz' sözcüğü hatalıdır. Fransızca kökenli olan bu kelime Türkçede 'sürpriz' şeklinde yazılır. Kelimenin ilk hecesinin sonunda yer alan 'r' harfinin yazılmaması yaygın bir yazım yanlışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılma ihtimali yüksek olan sözcükleri (süpriz, herkes, şoför, espri, meyve) belirle.
Sözcükler tespit edildi.
Odaklanılması gereken noktaları daraltmak hata yapma payını azaltır.
2
Tespit edilen sözcükleri güncel Türk Dil Kurumu (TDK) Yazım Kılavuzu kuralları ile karşılaştır.
'Süpriz' sözcüğünün yanlış yazıldığı, 'sürpriz' olması gerektiği anlaşıldı.
Yabancı kökenli sözcüklerin Türkçedeki standart yazılışlarını kontrol etmek kesin sonuca ulaştırır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler

Hints

1
Cümlelerde geçen yabancı kökenli kelimelerin harf yapılarına dikkat edin.
2
Bir kelimenin söylenişi sırasında yutulan 'r' harfi, yazıda mutlaka gösterilmelidir.
3
'Beklenmedik durum' anlamına gelen kelimenin içinde iki tane 'r' harfi olması gerektiğini hatırlayın.

Practice More

Benzer şekilde karıştırılan 'yalnız' (yalın-ız) ve 'yanlış' (yanıl-ış) kelimelerinin köklerini inceleyerek bu konudaki bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Şüpheli bir kelimenin yazımından emin olamadığınızda, kelimeyi hecelerine ayırarak (sür-priz) kontrol etmek, eksik harfleri fark etmenize yardımcı olabilir.
Estimated Time:45s
Question 76Question

Arşiv uzmanı, kütüphanedeki eski bir ...... üzerinde titiz bir inceleme yaparak çok önemli tarihî verilere ulaştı.

Bu cümlede boş bırakılan yere, Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kurallarına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Show answer & explanation

Answer: doküman

Answer

Doğru yazım 'doküman' şeklindedir.
Türk Dil Kurumu'nun güncel verilerine göre 'belge' anlamına gelen bu kelimenin doğru yazımı 'doküman'dır. Kelimenin kökeni olan Fransızca 'document' sözcüğü, Türkçeye geçerken bu formu almıştır.

Step-by-Step Solution

1
Kelimenin kökenini ve anlamını belirleyin.
Söz konusu kelime Fransızca 'document' kökeninden gelmekte olup 'belge' anlamını taşımaktadır.
Yabancı kökenli kelimelerin yazımı genellikle orijinal formlarına sadık kalınarak veya TDK'nin belirlediği Türkçeleşmiş yazımla yapılır.
2
TDK Yazım Kılavuzu'ndaki güncel veriyi kontrol edin.
TDK'ye göre kelime 'doküman' olarak tescil edilmiştir.
Kelime başında 'o' ve ikinci hecede 'ü' sesi (dokü-) kullanılması kuraldır.
3
Seçeneklerdeki ses farklılıklarını karşılaştırın.
Diğer seçeneklerde yer alan 'döküman', 'dokuman' veya 'dökuman' gibi formlar, halk arasındaki yanlış telaffuzların yazıya dökülmüş halidir.
Özellikle 'o' ve 'ö' seslerinin karıştırılması, Türkçedeki ünlü uyumu veya telaffuz alışkanlıklarından kaynaklanan tipik bir hatadır.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Yabancı Kökenli Sözcükler

Hints

1
Kelimenin Fransızca aslı olan 'document' kelimesini düşünün.
2
Kelimenin başında 'ö' değil, 'o' harfi bulunur; yani 'dök-' ile başlamaz.
3
Doğru yazım 'dokü-' ile başlar ve 'man' ile biter; yani 'doküman' şeklindedir.

Practice More

Benzer şekilde 'orijinal' (orjinal değil) ve 'restoran' (restorant değil) kelimelerinin yazımlarını inceleyerek yabancı kökenli kelime dağarcığınızı pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Yabancı kökenli kelimeleri ezberlerken TDK'nin 'Sesli Sözlük' özelliğinden telaffuzunu dinlemek, görsel hafızada 'do-kü-man' hecelerini kodlamak hata riskini azaltır.
Estimated Time:45s
Question 77Question

Yazılı anlatımda, bazı sözcüklerin telaffuzundaki hatalar veya yabancı kökenli olmaları nedeniyle imlalarında yanlışlıklar yapılabilmektedir. Özellikle akademik ve resmi metinlerde bu tür hatalardan kaçınmak, dil bilinci ve mesleki özen açısından büyük önem taşır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazımı karıştırılan bir sözcüğün yazımıyla ilgili yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Üniversite bünyesindeki araştırma laboratuarında yürütülen projeler, uluslararası bilim çevreleri tarafından yakından takip ediliyor.

Answer

Araştırma laboratuvarı ifadesinin 'laboratuar' şeklinde yazıldığı seçenek, yazım yanlışı içermektedir.
Üniversite projelerinden bahsedilen seçenekte 'laboratuar' kelimesi kullanılmıştır. Ancak Türk Dil Kurumu'na göre bu kelimenin doğru yazımı 'laboratuvar' şeklindedir. Kelimenin son hecesindeki 'v' harfinin yazılmaması bir yazım hatası oluşturmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde geçen ve yazımı sıklıkla karıştırılan yabancı kökenli sözcükleri (doküman, silüet, illüzyon, laboratuvar, pardösü) tespit edin.
Belirlenen sözcükler: doküman, silüet, illüzyon, laboratuar, pardösü.
Yazım yanlışı sorularında odak noktasını daraltmak, hata tespitini kolaylaştırır.
2
Tespit edilen her bir sözcüğü güncel Türk Dil Kurumu (TDK) Yazım Kılavuzu ilkeleriyle karşılaştırın.
Doküman (doğru), silüet (doğru), illüzyon (doğru), pardösü (doğru) olarak belirlenirken; 'laboratuar' sözcüğünün yanlış olduğu görülür.
KPSS sınavında TDK'nin güncel verileri tek geçerli dayanaktır.
3
Hatalı yazılan 'laboratuar' sözcüğünün doğru biçimini belirleyerek yanlışlığı onaylayın.
Sözcüğün doğru yazımı 'laboratuvar' şeklindedir; 'v' harfinin kullanılmaması bir imla hatasıdır.
Hatalı söyleyişlerin yazıya aktarılması, Türkçede en sık yapılan yazım yanlışı türlerinden biridir.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Batı Kökenli Sözcükler

Hints

1
Cümlelerde geçen 'doküman', 'silüet' ve 'laboratuvar' gibi Batı kökenli sözcüklere dikkat edin.
2
Bazı sözcükler günlük dilde söylenirken aradaki harfler yutulabilir; ancak TDK yazımda bu harflerin korunmasını ister.
3
Hatalı olan seçenekteki sözcük, aslında bir 'v' harfine ihtiyaç duymaktadır. 'Laboratuar' mı yoksa 'Laboratuvar' mı?

Practice More

İmla kılavuzundan 'tıraş', 'stajyer', 'inisiyatif' ve 'entegre' gibi sık karıştırılan diğer sözcüklerin güncel durumunu inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcükleri heceleyerek veya kökenindeki orijinal yazımı (örneğin İngilizce/Fransızca 'laboratory/laboratoire') anımsayarak 'v' sesinin varlığını kontrol edebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 78Question

Resmî yazışmalarda ve iş hayatında kelimelerin doğru yazımı, profesyonel bir imaj çizmek açısından büyük önem taşır. Yanlış yazılan bir sözcük, iletilmek istenen mesajın ciddiyetini gölgeleyebilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Acil durumlarda hızlı karar verip insiyatif alabilmek önemli bir yetidir.

Answer

Acil durumlarda hızlı karar verip insiyatif alabilmek önemli bir yetidir.
Cümledeki 'insiyatif' sözcüğünün yazımı yanlıştır. Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzuna göre bu sözcüğün doğru yazımı 'i' harfi ile 'inisiyatif' şeklindedir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılmaya müsait sözcükleri tespit etmek.
Metanet, insiyatif, kravat, iddia gibi sözcükler belirlendi.
Hangi sözcüklerin yazım kurallarına aykırı olabileceğini belirlemek için ilk tarama yapılır.
2
Tespit edilen 'insiyatif' sözcüğünü TDK kurallarına göre kontrol etmek.
Sözcüğün doğru yazımının 'inisiyatif' (Fransızca initiative kökenli) olduğu saptandı.
Günlük dildeki yanlış telaffuzların yazıya yansıyıp yansımadığını doğrulamak gerekir.
3
Diğer seçeneklerdeki kritik sözcüklerin doğruluğunu teyit etmek.
Metanet, kravat ve iddia sözcüklerinin yazımının hatasız olduğu görüldü.
Sorunun kesinliğinden emin olmak için tüm çeldiriciler elenir.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcüklerin TDK Kılavuzuna Göre Yazımı

Hints

1
Cümlelerdeki yabancı kökenli olup günlük hayatta yanlış telaffuz edilebilen sözcüklere odaklanın.
2
Özellikle 'karar alma yetkisi' anlamına gelen sözcüğün içinde kaç tane 'i' harfi olduğunu düşünün.
3
'İnsiyatif' olarak yazılan sözcüğün doğrusu, Fransızca kökenine uygun olarak 'inisiyatif' şeklindedir.

Practice More

Benzer şekilde 'mütevazı' ve 'hiyerarşi' gibi sıkça karıştırılan diğer sözcüklerin yazımını TDK üzerinden inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğün kökenini (Fransızca: initiative) hatırlamak, içinde yer alan 'i' harflerinin yerini belirlemede yardımcı olabilir.
Estimated Time:45s
Question 79Question

Kurumsal iletişim süreçlerinde ve resmî belgelerin düzenlenmesinde, sözcüklerin Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kılavuzuna uygun olarak kullanılması profesyonel bir gerekliliktir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala aykırı bir kullanım söz konusudur?

Show answer & explanation

Answer: Stratejik planın uygulanmasıyla birlikte kurumun verimlilik oranlarının gün be gün arttığı rapor edilmektedir.

Answer

Kurumun verimlilik oranlarının arttığını ifade eden cümlede geçen 'gün be gün' ifadesi yanlıştır; bu sözcük 'günbegün' şeklinde bitişik yazılmalıdır.
Doğru yanıt olan seçenek 'gün be gün' ifadesini içermektedir. TDK Yazım Kuralları uyarınca 'günbegün' sözcüğü, Farsça kurala göre kurulan birleşik bir kelime olduğu için bitişik yazılmalıdır. Bu kelime, 'günden güne' anlamına gelir ve aradaki '-be-' eki kelimelerin ayrılmasını engeller.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılma potansiyeli yüksek olan 'öz geçmiş', 'iş birliği', 'hiç kimse', 'günbegün' ve 'pek çok' gibi sözcükleri tespit edin.
Bu sözcüklerin büyük çoğunluğu ayrı yazılırken, bir tanesinin yapısal özelliği gereği bitişik yazılması gerektiği fark edilir.
KPSS düzeyindeki sorularda adayların genellikle bitişik yazmaya meyilli olduğu ayrı yazılan kelime grupları ile bitişik yazılması gereken kalıplaşmış ifadeler bir arada verilir.
2
TDK Yazım Kuralları'ndaki 'Arapça ve Farsça kurala göre kurulan birleşik kelimeler bitişik yazılır' maddesini hatırlayın.
'günbegün' kelimesinin bu kural kapsamında olduğu teyit edilir.
Bu tür sözcüklerde aradaki ekler kelimeleri birbirine kalıcı olarak bağlar.

Key Concept

Bitişik ve Ayrı Yazılan Kelimeler (Farsça Kurallı Birleşikler)

Hints

1
Cümlelerdeki ayrı yazılan tamlamalara ve kalıplaşmış ifadelere odaklanın.
2
'Öz geçmiş' ve 'iş birliği' gibi kelimelerin güncel TDK kılavuzundaki yazımlarını hatırlayın; ancak asıl hatanın yabancı kuralla kurulan bir birleşikte olduğunu unutmayın.
3
Farsça bir bağlama sahip olan ve 'günden güne' anlamına gelen zarfın bitişik yazılması gerektiğini göz önünde bulundurun.

Practice More

Farsça ve Arapça kurallara göre kurulan diğer kelimeler (darülaceze, ehliyetihaal vb.) ile 'alt, üst, ana, ön' gibi sözcüklerle kurulan birleşiklerin yazımını tekrar edin.
Estimated Time:1m 30s
Question 80Question

Türkçede bazı sözcüklerin yazımı, telaffuzdaki benzerlikler veya yanlış yerleşmiş alışkanlıklar nedeniyle sıklıkla karıştırılmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün yazımı doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Bu yeni kılavuz sayesinde projenin tüm aşamalarını kolayca tamamladık.

Answer

İçinde 'kılavuz' sözcüğü geçen cümledeki yazım doğrudur.
Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğüne göre 'kılavuz' kelimesi 'ı' harfiyle yazılır. Bu sözcük, Rumca kökenli olup Türkçede bu şekilde standartlaşmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki altı çizili sözcükleri tespit et.
Sözcükler: kılavuz, traş, stajer, orjinal.
Yazım hatası tespiti için önce hedef kelimeleri belirlemek gerekir.
2
Tespit edilen sözcüklerin TDK kurallarına göre doğru yazımlarını hatırla.
Doğru yazımlar: kılavuz, tıraş, stajyer, orijinal.
Günlük söyleyişle yazı dili arasındaki farkı ayırt etmek için kuralları hatırlamak şarttır.
3
Cümlelerdeki kullanımları doğru biçimlerle karşılaştır.
'kılavuz' doğru yazılmıştır; diğerleri ('traş', 'stajer', 'orjinal') hatalıdır.
Doğru şıkka ulaşmak için eleme yöntemi uygulanır.

Key Concept

Yabancı kökenli veya söyleyiş farkı olan sözcüklerde ünlü/ünsüz koruması

Hints

1
Altı çizili kelimelerin içinde eksik harf olup olmadığına dikkat edin.
2
'Kılavuz' ve 'tıraş' gibi kelimelerde 'ı' harfi genellikle unutulur; bu kelimeleri tekrar kontrol edin.
3
'Orijinal' ve 'stajyer' kelimeleri yabancı kökenlidir ve yazımları telaffuzlarından biraz daha uzundur.

Practice More

Benzer şekilde yazımı karıştırılan 'hoparlör', 'şoför' ve 'doküman' kelimelerini de çalışmanız faydalı olacaktır.

Alternative Method

Kelimelerin yazımını kontrol ederken heceleme yöntemini kullanabilirsiniz; 'kı-la-vuz' şeklinde hecelendiğinde aradaki 'ı' sesi daha net hissedilir.
Estimated Time:45s
PreviousPage 4 / 6Next
Yazımı Karıştırılan Sözcükler — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 4 | Examkin