Milli Mücadele Muharebeler Dönemi

Lozan Barış Antlaşması’nda Boğazlar konusuyla ilgili olarak; "Boğazlar, başkanı Türk olan uluslararası bir komisyon tarafından yönetilecek ve Boğazların her iki yakası askerden arındırılacaktır." kararı alınmıştır.

Boğazlar ile ilgili bu hükmün Türkiye açısından doğurduğu en temel olumsuz sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Mudanya Ateşkes Antlaşması’nda yer alan "İstanbul ve Boğazlar çevresinin yönetimi TBMM Hükümeti’ne bırakılacaktır; ancak İtilaf Devletleri barış antlaşması imzalanana kadar buralarda kuvvet bulundurabilecektir." maddesi, Türk diplomasi tarihi ve devletler hukuku açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi bu hükmün doğurduğu en temel sonuçtur?

Millî Mücadele Dönemi’nde Kazım Karabekir komutasındaki $15$. Kolordu’nun askeri başarısı neticesinde Ermenistan ile imzalanan Gümrü Antlaşması’nın ($3$ Aralık $1920$) uluslararası hukuk ve askeri strateji açısından doğurduğu sonuçlar birlikte değerlendirildiğinde; bu antlaşmanın TBMM’nin "hukuki meşruiyeti" ve "stratejik hamle kabiliyeti" üzerindeki en kapsamlı etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması sürecinde İtilaf Devletleri, İstanbul Hükûmeti'ni görüşmelere davet etmemiş; doğrudan TBMM Hükûmeti'ni muhatap almış ve Osmanlı Devleti'nin başkenti olan İstanbul ile Boğazlar'ın yönetimini barış antlaşması imzalanıncaya kadar TBMM'ye bırakmayı kabul etmiştir.

Bu diplomatik gelişmenin, Türk tarafının siyasi geleceği ve Osmanlı Devleti'nin statüsü açısından doğurduğu en temel sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

$26$ Ağustos $1922$ tarihinde Kocatepe'den başlatılan Büyük Taarruz, $30$ Ağustos'ta Dumlupınar'da Başkomutanlık Meydan Muharebesi ile kesin bir zafere ulaşmıştır. Mustafa Kemal Paşa'nın "Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!" emriyle başlayan takip harekâtı sonucunda Anadolu düşman işgalinden temizlenmiş ve Kurtuluş Savaşı'nın askerî safhası başarıyla tamamlanmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Büyük Taarruz'un sonuçları arasında gösterilemez?

II. İnönü Savaşı’nın kazanılmasının ardından Mustafa Kemal Paşa, Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa’ya gönderdiği kutlama telgrafında; "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." demiştir. Bu askeri zafer, yalnızca cephede kazanılan bir başarı olmanın ötesinde, İtilaf Devletleri arasındaki birlikteliğin sarsılmasına ve TBMM’ye yönelik politikaların değişmesine neden olmuştur. Bu doğrultuda, aşağıdakilerden hangisi II. İnönü Zaferi sonrası İtilaf Devletleri bloğunda yaşanan bu diplomatik çözülmenin doğrudan bir kanıtı olarak gösterilemez?

Tarihimizde çok sayıda subay kaybı yaşandığı için 'Subaylar Savaşı' olarak da bilinen ve Mustafa Kemal Paşa'nın 'Melhame-i Kübra' (Büyük Kıyım) şeklinde tanımladığı Sakarya Meydan Muharebesi, sadece askerî bir savunma zaferi değil, aynı zamanda Türk diplomasisi için büyük bir kırılma noktasıdır. Bu zaferden sonra ortaya çıkan siyasi sonuçlar, İtilaf Devletleri arasındaki fikir birliğinin temelden sarsıldığını ortaya koymuştur.

Buna göre, Sakarya Zaferi'nin ardından gerçekleşen aşağıdaki gelişmelerden hangisi, İtilaf bloğunun parçalandığını ve Misak-ı Milli'nin ilk kez Batılı bir büyük güç (İtilaf Devleti) tarafından resmen kabul edildiğini kanıtlayan temel gelişmedir?

Gümrü Antlaşması’nda yer alan "Ermenistan, Türkiye tarafından kabul edilmeyen hiçbir antlaşmayı tanımayacaktır." maddesiyle Ermenistan, Sevr Antlaşması’nın geçersizliğini kabul eden ilk devlet olmuştur. Bu diplomatik kazanımın, TBMM’nin Milli Mücadele sürecindeki dış politika stratejisine sağladığı en kapsamlı katkı aşağıdakilerden hangisidir?

Milli Mücadele Dönemi’nde Güney Cephesi’ndeki işgal süreci incelendiğinde; başlangıçta İngilizlerin kontrolünde olan Maraş, Antep ve Urfa gibi bölgelerin $15$ Eylül $1919$’da imzalanan "Suriye İtilafnamesi" ile Fransızlara devredilmesi, Anadolu’daki direnişin karakterini köklü bir şekilde değiştirmiştir. İngiliz işgali sırasında nispeten sınırlı olan toplumsal tepkiler, Fransızların bölgeye gelmesiyle birlikte topyekün bir halk savaşına dönüşmüştür.

Güney Anadolu’daki bu yerel direnişin, Fransız işgaliyle birlikte şiddetli çatışmalara ve milli bir uyanışa evrilmesinde aşağıdakilerden hangisinin belirleyici olduğu savunulabilir?

Mustafa Kemal Paşa, Sakarya Meydan Muharebesi sırasında orduya "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır." emrini vererek askeri literatüre yeni bir savunma anlayışı kazandırmış; bu kanlı mücadeleyi ise "Melhame-i Kübra" (Büyük Kan Gölü) olarak adlandırmıştır.

Bu muharebenin askeri ve siyasi sonuçları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Sakarya Zaferi'nin ardından yaşanan gelişmelerden biri değildir?

Milli Mücadele Dönemi’nde Maraş, Antep ve Urfa'da işgalci güçlere karşı yürütülen savunma faaliyetlerinin; Doğu ve Batı cephelerindeki askeri süreçlerden en temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

Güney Cephesi’nde Maraş’ta Sütçü İmam, Antep’te Şahin Bey ve Urfa’da Ali Saip Bey gibi yerel önderlerin etrafında kenetlenen sivil halk; Fransız işgal kuvvetlerine ve onlarla birlikte hareket eden Ermeni İntikam Alayı’na karşı, düzenli ordu desteği olmaksızın büyük bir direniş sergilemiştir. Bu yerel direnişin başarısı, Batı Cephesi’ndeki Sakarya Zaferi ile birleşince $1921$ Ankara Antlaşması imzalanmış ve Fransa işgal ettiği bölgelerden çekilmiştir.

Bu gelişmeler dikkate alındığında, Güney Cephesi’nde elde edilen askeri ve siyasi başarının Milli Mücadele’nin diplomatik seyri üzerindeki en belirleyici etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Batı Cephesi'nde $1921$ yılı Temmuz ayında gerçekleşen Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda Türk ordusunun mağlup olarak Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi, TBMM'de hem askeri hem de siyasi bir kriz ortamı doğurmuştur. Bu süreçte yaşanan gelişmeler ve savaşın sonuçlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Milli Mücadele'nin askeri safhasını başarıyla tamamlayan TBMM Hükümeti, $11$ Ekim $1922$ tarihinde Mudanya Ateşkes Antlaşması'nı imzalamıştır. Bu antlaşmada yer alan; "İstanbul, Boğazlar ve çevresinin yönetimi barış antlaşması imzalanana kadar TBMM Hükümeti'ne bırakılacaktır." maddesi, $1918$ yılında imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması'nın hükümleri ve sonuçları göz önüne alındığında aşağıdakilerden hangisini doğrudan kanıtlar?

II. İnönü Savaşı, Batı Cephesi'nde kazanılan askeri bir başarı olmasının yanı sıra İtilaf Devletleri arasındaki görüş ayrılıklarını derinleştirmiş ve TBMM hükümetinin dış politikadaki manevra alanını genişletmiştir. Bu zaferin ardından yaşanan diplomatik ve askeri gelişmeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi II. İnönü Zaferi'nin sonuçları arasında gösterilemez?

Milli Mücadele'nin askeri safhasında, Batı Cephesi henüz tam olarak şekillenmemişken Doğu'da elde edilen askeri zaferler, TBMM'nin dış politikadaki gücünü artıran diplomatik kazanımları beraberinde getirmiştir. Bu doğrultuda Ermenistan ile imzalanan $3$ Aralık $1920$ tarihli Gümrü Antlaşması'nın, yeni Türk Devleti'nin uluslararası alandaki konumu bakımından en temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

TBMM Hükümeti, $1920$ yılında Doğu Cephesi'nde Kazım Karabekir komutasındaki $15$. Kolordu'nun kazandığı askeri zaferin ardından Ermenistan ile Gümrü Antlaşması'nı imzalamıştır. Bu antlaşma, yeni Türk devletinin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısı olmasının yanı sıra diplomatik meşruiyet açısından da kritik bir dönüm noktasıdır.

Gümrü Antlaşması'nın aşağıdaki özelliklerinden hangisi, TBMM'nin uluslararası hukuk açısından kurucu ve egemen bir güç olarak tanındığının ve Sevr Antlaşması'nın diplomatik olarak geçersiz kılındığının en doğrudan kanıtıdır?

Milli Mücadele Dönemi’nde Güney Cephesi’nde Maraş, Antep ve Urfa merkezli yürütülen direniş; işgalci güçlerin bölge halkı üzerindeki baskısı, Ermeni Lejyonu'nun faaliyetleri ve İtilaf Devletleri arasındaki stratejik görüş ayrılıklarıyla şekillenmiştir. Bu cephedeki mücadele süreci ve 1921 Ankara Antlaşması’nın diplomatik sonuçları hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, tarihsel gerçeklerle çelişmektedir?

Sakarya Meydan Muharebesi ($23$ Ağustos - $13$ Eylül $1921$), Türk ordusunun II. Viyana Kuşatması'ndan beri süregelen geri çekilişini durduran ve "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır" stratejisiyle kazanılan kritik bir zaferdir. Bu zaferin ardından askeri başarı, diplomatik alanda da TBMM'nin elini güçlendiren birçok antlaşma ve gelişmeyi beraberinde getirmiştir.

Buna göre, Sakarya Zaferi'nin ardından yaşanan diplomatik süreç ve sonuçları hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa'ya gönderdiği telgrafta "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." diyen Mustafa Kemal Paşa, kazanılan askeri başarının hem psikolojik hem de diplomatik gücünü ortaya koymuştur.

Aşağıdakilerden hangisi II. İnönü Zaferi'nin ardından yaşanan ve İtilaf Devletleri bloğunda sarsıntılara yol açan diplomatik gelişmelerden biri değildir?